ΛΟΧΑΓΕ ΡΙΧΤΧΟΦΕΝ ΣΩΣΕ ΤΗ ΓΕΡΜΑΝΙΑ: ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 9ον:

ΠΡΟΣ ΝΕΑΝ ΔΡΑΣΙΝ
...........................................................................
Ομολογώ ότι δεν ηννόησα πως ευρέθην εις τας χείρας των συναδέλφων μου. Με περιέφερον ως τρόπαιον  εις την βάσιν. Εις μίαν στιγμήν  ο διοικητής του αεροδρομίου  με ειδοποιεί ότι με ζητούν  εις το τηλέφωνον. Αναλαμβάνω το ακουστικόν και ερωτώ:

-Εδώ Ριχτχόφεν.

-Eδώ Γενικόν  Στρατηγείον.

-Διατάξατε.

-To Στρατηγείον  επληροφορήθη  την νέαν σας δράσιν και σας συγχαίρει.

-Έπραξα το καθήκον μου απλώς. Ποίος μου ομιλεί;

-Αρχιστράτηγος φον Κλουκ.

-Τα σέβη μου. Ευπειθώς αναφέρω  ότι η μάχη έληξεν υπέρ ημών.Οι Γάλλοι , δεκαπλάσιοι  τον αριθμόν  από ημάς, ετράπησαν εις φυγήν.

-Μου τα ανέφερε  ο διοικητής .Εντολή του Αυτοκράτορος ονομάζεσθε υπαρχηγός της Αεροπορίας.

-Επιτρέψατέ μου να μη δεχθώ τον τιμητικόν τίτλον .Μου αρκεί ο βαθμός μου και η πρωτοβουλία δράσεως  την οποίαν μου εμπιστεύεσθε.

-Πρέπει , λοιπόν , να σας διατάξω , κύριε ταγματάρχα , δια να δεχθήτε την υπαρχηγίαν; 
-Εξοχώτατε , προτιμώ να με απαλλάξετε τελείως των καθηκόντων μου παρά να δεχθώ την θέσιν αυτήν. Είμαι Γερμανός στρατιώτης και επομένως δύναμαι να γνωρίζω ότι υπάρχει φιλοτιμία μεταξύ των στελεχών του στρατεύματος.
-Υποχωρώ εις την ακαταμαχητον λογικήν σας και εις την παράκλησιν της κόρης μου , η οποία σας θαυμάζει και σας διαβιβάζει τα συγχαρητήριά της. -Ευχαριστώ την δεσποσύνην και παρακαλώ να δεχθή τα ταπεινά σέβη ενός ταπεινού πολεμιστού.
Σας παρακαλώ να τα πήτε ο ίδιος .Πάρτε την στο τηλέφωνο. 
Μια γυναικεία φωνή ακούγεται τώρα.
-Συ είσαι Εριέττα;
-Μάλιστα .Συγχαρητήρια!

-Ευχαριστώ για το γράμμα σου και αν το τηλεφωνικόν σύρμα δεν εμποδίζει την μεταβίβασιν, σου στέλλω ένα εκατομμύριο φιλιά.Προσοχή μην εκδηλωθής και το ακούση ο στρατηγός.
-Δεν είναι εδώ.Βγήκε από το γραφείο. Την ίδια επιθυμία έχω και εγώ, Μαρφρεντ. Δεν βλέπω την ώρα να ευρεθώ κοντά σου να σε σφίξω στην αγκαλιά μου.
-Δεν μου αρέσουν αυτού του είδους αι εκρήξεις έρωτος.
-Είσαι πάντα ο ίδιος .
-Είνε ακριβώς όπως το είπες. Είμαι πάντα ο ίδιος! Μου λες πράγματα που δεν ημπορούν να γίνουν, Λες δηλαδή λόγια που η πραγματοποίησίς δεν είναι εύκολος.

-Πολύ εύκολος και για να σου το αποδείξω σε δύο ώρες θα είμαι αυτού με το αυτοκίνητο του μπαμπά.
-Πως θα δικαιολογήσης το ταξίδι σου; 
-Θα του πω ότι πρόκριται να κάμετε ακροβατικά γυμνάσια και ότι θα ήθελα να παραστώ και εγώ.

-Πότε τα ωνειρεύτηκες τα γυμνάσια;
Σε παρακαλώ , να αφήσης τις αυστηρότητες και να πης ένα αθώο ψέμα του μπαμπά τώρα που θα έλθη .Αφήνω ανοικτό το ακουστικόν.

Αφήκε το ακουστικόν χωρίς να προλάβω να της φέρω αντιρρήσεις.

Μετ’ ολίγον ακούω την φωνήν του αρχηστρατήγου.

-Τι με θέλετε , κύριε ταγματάρχα;

-Ηθελα να σας έλεγα , εξοχώτατε , να εγκρίνετε την διαταχθείσαν ήδη εκτέλεσιν γυμνασίων προς εξάασκησιν των πληρωμάτων εις τας ακροβασίας.

-Και βεβαίως το εγκρίνω .Αρκεί να μην έχωμεν θύματα από το εγχείρημα αυτό.

Να είσθε απολύτως ήσυχος , εξοχώτατε.Θα ηγηθώ ο ίδιος των ακροβατισμών.

Πολύ καλά .Κάμετε όπως νομίζετε.

-Είχα την απρονοησίαν, εξοχώτατε, ομιλών με την κόρην σας, να της είπω τα των ακροβατικών γυμνασίων και εξεδήλωσε την επιθυμίαν να τα παρακολουθήση. Φυσικά, εγώ δεν ηδυνάμην να αντιτείνω.Σεις είσθε ο αρμοδιώτερος να αποφασίση. 

-Μα φίλε μου, δεν νομίζω ότι είνε δύσκολον να ικανοποιήσω την επιθυμίαν της κόρης μου .Σας την στέλλω με το αυτοκίνητόν μου.

-Θα φροντίσω να μη στεναχωρηθή από τίποτε η δεσποσύνη.

Με ηυχαρίστησε και έκλεισε το ακουστικόν.Εις τον διοικητήν εξωμολογήθην τα των σχ΄σεών μου με την κόρην του αρχιστρατήγου και την απόφασίν της να έλθη. Συγχρόνως του προέτεινα να κάμωμεν ακροβατικά γυμνάσια δια την εξάσκησιν των πληρωμάτων. Ουδεμίαν αντίρρησιν έφερεν ο διοικητής.

Μετά δύο ώρας περίπου ένα αυτοκίνητον εφάνη ερχόμενον προς την βάσιν. Από την μικράν σημαίαν που ήτο ανηρτημένη παραπλεύρως του σωφέρ αντελήφθησαν όλοι ότι κάποιος ανώτερος στρατιωτικός έρχεται.Εν τάχει κατηρτίσθη μικρόν απόσπασμα προς απόδοσιν τιμών .Μετ ολίγον το αυτοκίνητον εστάθμευε και μία ωραιοτάτη νέα κατήρχετο εξ αυτού. Ο θαυμασμός των αξιωματικών ήτο απεριόριστος, πράγμα που με έκανε να ζηλοτυπώ ολίγον. Την συνέστησα εις τους συναδέλφους μου και όλοι την εχαιρέτησαν με άπειρον σεβασμόν.

Μετά ταύτα διηυθύνθημεν εις το γραφείον του διοικητού, ο οποίος εις μίαν κατάλληλον στιγμήν μας αφήκε μόνους. Είνε περιττόν να περιγράψω την λαχτάραν, με την οποίαν με ενηγκαλίσθη και με κατησπάζετο.
Το βράδυ την εφιλοξενήσαμεν εις μίαν σκηνήν .Της εκράτησα συντροφιά έως τα μεσάνυκτα. Την επομένην το απόγευμα διετάχθησαν τα πληρώματα να είνε έτοιμα δια γυμνάσια ακροβατικά. Εις τους αξιωματικούς ανεκοίνωσα ότι μαζί μου θα επέβαινε ως παρατηρητής η κόρη του αρχιστρατήγου. Τούτο ενεθουσίασε τους αεροπόρους , οι οποίοι διεδήλωσαν τον θαυμασμόν των προς την τολμηράν νέαν με ζητοκραυγάς. 
Η Ερριέττα δεν εδέχθη ούτε αλεξίπτωτον και τούτο ίνα με μιμηθή εις την τόλμην. Εις τους άλλους είχα δώσει εντολάς να με μιμούνται.Συγχρόνως έδωσα εντολήν να είνε ανοικτοί οι δέκται των μικρών ασυρμάτων. 
Μετ’ ολίγον τα αεροπλάνα απεγειώθησαν. Ανήλθομεν εις ύψος 2 περίπου χιλιάδων μέτρων και ήρχησα πρώτος τας ακροβασίας. Μετά την πρώτην έστρεψα να ίδω την Εριέτταν. Εχαμογελούσε υπερευχαριστημένη. Την ερωτώ δια του φωναγωγού.
-Μήπως φοβάσαι;
-Τέτοιο πράγμα δεν νοιώθω όταν είμαι μαζί σου.
Εξηκολουθήσαμεν τας ακροβασίας επί ημίσειαν περίπου ώραν όταν με τα ακουστικά του ασυρμάτου , τα οποία είχα προσαρμόσει καταλλήλως , αντελήφθην ισχυροτάτας κλήσεις. 
Παύω τους ακροβατισμούς δια να ακούσω. Αι κλήσεις είνε ισχυρόταται. Επομένως ο σταθμός είνε πολύ πλησίον. Ακούω:
«Γενική επίθεσις καθ’ όλον το μέτωπον. Το δεξιόν κάμπτεται. Το κέντρον κλονίζεται .Πυροβολικόν αδυνατεί αντιμετωπίση καταιγασμόν εχθρικού.Φράγμα πυρός καθ’ όλην την γραμμήν .Διατάξατε».
Απαντά το Γενικόν Στρατηγείον:
Δεξιόν κρατήση θέσεις του πάση θυσία μέχρις αποστολής ενισχύσεων .Συρμοί αναχωρούν ταύτην στιγμήν.Το κέντρον δεν πρέπει να δώση ευκαιρίαν εις τον εχθρόν να εισχωρήση εις τας γερμανικάς θέσεις .Άλλως ο πόλεμος χάνεται».
Ο σταθμός του επιτελείου στρατιάς του κέντρου ανταπαντά: "Θα συμμορφωθώμεν προς την διαταγήν σας , έστω και δια της λόγχης. Eνισχύσατέ μας ηθικώς δι’ αποστολής αεροπορικών δυνάμεων. Ιδίως αναμένωμεν τον Ριχτχόφεν».
Το στρατηγείον πληροφορεί: 
Ταύτην την στιγμήν δίδομεν εντολήν απογειώσεως όλων των αεροπορικών δυνάμεων. Κρατήσατε τας θέσεις σας». 
Εξακολουθώ να έχω προσηλωμένην την ακοήν μου εις τον ασύρματον Ήδη καλεί το Γενικόν Στρατηγείον τας αεροπορικάς βάσεις .Το περιεχόμενον της διαταγής είνε λακωνικόν: 
Άπαντα τα αεροσκάφη να υψωθούν αμέσως και να προχωρήσουν προς το μέτωπον. Τα βομβαρδιστικά να παλαίσουν και μέχρις αυτοθυσίας. Ο Ριχτχόφεν να αναλάβη την πρωτοβουλίαν της δράσεως .Τον αναμένουν οι μαχόμενοι απεγνωσμένως στρατιώται μας. Φον Κλουκ .
Δίδω σύνθημα προσγειώσεως .Η συγκίνησίς μου είνε ζωγραφισμένη εις το πρόσωπόν μου , μέχρι του σημείου να γίνω ωχρός. Η Εριέττα με ηρώτησε κάπως ταραγμένη: 
-Τι συμβαίνει και έγινεν αυτή η εσπευσμένη προσγείωσις;
-Mας καλεί και πάλιν το καθήκον Εριέττα.
Της εξήγησα αμέσως τα όσα ήκουσα δια του ασυρμάτου. Η πληροφορία ότι οι μαχόμενοι στρατιώται με αναζητούν την κατασυγκίνησε. 
-Είμαι υπερήφανη για σένα.Θα φύγης αμέσως;

-Αν ήτο δυνατόν να ήμην τώρα εις τον αέρα…Συ Εριέττα πρέπει τώρα να φύγης….

-Δεν πρόκειται να πάω πουθενά. Θα σε περιμένω μέχρι να γυρίσης.

-Ο πατέρας σου θα ανησυχή και δικαίως. Πρέπει λοιπόν να φύγης αμέσως.

-Θα μείνω εδώ. Τας διαταγάς σου να τας αφήσης δια τους αεροπόρους σου.

-Κάνε ό.τι νομίζεις. Εγώ απεκδύομαι πάσης ευθύνης.

Εν τω μεταξύ προσεγειώθησαν όλοι οι αεροπόροι. Ο διοικητής ήλθε να μου ανακοινώση την διαταγήν .Τον επρόλαβα και του ανεκοίνωσα :

-Τα γνωρίζω , κύριε διοικητά . Δώσατε εντολήν μόνον να ετοιμασθούν τα αεροσκάφη μας.Πρέπει να εφοδιασθούν με βόμβας όσο το δυνατόν περισσοτέρας. Εν τω μεταξύ εγώ θα καλέσω τα πληρώματα. Όλοι οι αξιωματικοί συνεκεντρώθησαν .Ήρχισα να τους ομιλώ.

«-Προ ολίγου μας ειδοποίησαν , κύριοι, ότι ήρχισε γενική επίθεσις εις το μέτωπον και ότι οι Γερμανοί κάπτωνται. Δεν τους απομένει ελπίς, παρά η αεροπορία την οποίαν καλούν απεγνωσμένως εις βοήθειαν.

Φαντάζομαι ότι όλοι μας θα κάμωμεν το καθήκον μας δια να εμψυχώσωμεν τους αγωνιζομένους ήρωάς μας.Οι στρατιώται ζητούν να τους βοηθήσωμεν ηθικώς. Εμπρός λοιπόν!...»

Τους λόγους μας υπεδέχθησαν με ζητοκραυγάς υπέρ της αεροπορίας και εμού.

Τα αεροσκάφη ητοίμάσθησαν εντός ημισείας ώρας καθώς και οι αεροπόροι.Φορούν ήδη τα αλεξίπτωτά των. Δια να τους εμψυχώσω τους λέγω:

-Εγώ δεν θα φορέσω αλεξίπτωτον.Είμαι βέβαιος ότι θα επιστρέψωμεν νικηταί. Όσοι πέσωμεν , θα έχωμεν την ευγνωμοσύνην της Γερμανίας. Όλοι έσπευσαν να απορρίψουν τα αλεξίπτωτά των. 

Η Εριέττα παρακολουθεί άκρως συγκεκινημένη την σκηνήν. Είμεθα έτοιμοι να επιβώμεν .Πλησιάζω δια να την χαιρετήσω. Δεν δύναται να συγκρατηθή. Ρίπτεται εις τας αγκάλας μου και κλαίει με λυγμούς.

Άλλο που δεν ήθελαν οι σύντροφοί μου. Εχαιρέτησαν το γεγονός με ζωηράς ζητοκραυγάς. Απογειούμεθα. Σπεύδομεν προς τους αγωνιζομένους συναδέλφους μας.

                                                                                                                    (Συνέχεια και τέλος κεφαλαίου. Επιστροφή)

ΛΟΧΑΓΕ ΡΙΧΤΧΟΦΕΝ ΣΩΣΕ ΤΗ ΓΕΡΜΑΝΙΑ :ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 4ον

ΜΙΑ ΓΙΓΑΝΤΟΜΑΧΙΑ

Την ορισθείσαν ώραν με εξύπνησαν. Ετινάχθην όρθιος και αφού επλύθην έσπευσα εις το αεροπλάνον μου. Τώρα μόλις έβλεπα ότι ο «Κόκκινος Αετός» ήτο κατάστικτος εις το κύριον σώμα του. Είνε θαύμα πως δεν μου απέκοψαν τους μεταλλίνους συνδετήρας του πηδαλίου. Το επεσκεύασα αυτοπροσώπως , επεθεώρησα την μηχανήν του και την εδοκίμασα. Ο ρόγχος της ήταν ρυθμικός και σαν να μου έλεγε:» Έχε εμπιστοσύνην σε μένα. Δεν θα σε εγκαταλείψω ποτέ.» 

Ώρα 6 και 52’ ακριβώς. Όλοι οι πιλότοι εις τας θέσεις των. Δίδω το σύνθημα της απογειώσεως . 

Όλοι οι αεροπόροι με ακολουθούν .Κατά το προδιαγεγραμμένον σχέδιον θα επιτεθώ πρώτος. 

Ευρισκόμεθα εις μέγα ύψος δια να κερδίσωμεν εις ταχύτητα χρόνον. Οι σχηματισμοί εκτελούν κατά γράμμα τας οδηγίας μου. 

Πετώμεν κατ’ ευθείαν προς τας γαλλικάς θέσεις αλλά επί είκοσι λεπτά περίπου δεν εμφανίζεται πουθενά ο εχθρός. Αρχίζω να απογοητεύομαι , όταν ο παρατηρητής μου με ειδοποιεί ότι αεροσκάφη ενεφανίσθησαν δεξιά μας. Δια του φωναγωγού του δίδω εντολήν να κάμη σχετικά σημεία ειδοποιήσεως προς τα σμήνη να στρέψουν τα πηδάλια προς την κατεύθυνσιν των εχθρικών αναπτυσσόμενα εις ακροβολισμόν. 

Δεν επρόλαβα να δώσω την διαταγήν και εξαίφνης βλέπω ένα αεροσκάφος του τρίτου σμήνους να αποσπάται από τα λοιπά, και να πετά κατ’ ευθείαν προς το μέρος των εχθρικών. 

Η πρωτοβουλία του πιλότου αυτού με εμβάλλει εις ανησυχίας δια την τύχην του. Ερωτώ τον παρατηρητήν μου: 

-Μα τι συμβαίνει με αυτόν;

-Είναι ο αιώνος σπεύδων ,κύριε λοχαγέ.Όταν βλέπη εχθρικά αεροπλάνα σπεύδει πρώτος να τα αντιμετωπίση χωρίς ποτέ να φέρη αποτέλεσμα.Το μόνον που επιτυγχάνει είνε ότι δίδεται ευκαιρία εις τα εχθρικά να αναπτυχθούν δια να μας επιτεθούν. 

-Δεν εβλήθη ποτέ; 

-Βεβαίως.Αλλά πάντοτε διαφεύγει .Προ ημερών μάλιστα εκυκλώθη και πάλιν διέφυγε χωρίς ούτε μια σφαίρα να εύρη το αεροπλάνον του. 

Από τον νουν μου περνά σαν σφαίρα μια ιδέα και χωρίς να είπω λέξιν προς τον παρατηρητήν αποσπώμαι του σμήνους μου και τρέπομαι προς την κατεύθυνσιν του προ ολίγου απειθαρχήσαντος πιλότου. Τον καταφθάνω , διότι η μηχανή του αεροπλάνου μου είνε ισχυροτέρα. 

Πετώ ήδη παραλλήλως του ενώ βλέπω τα γαλλικά να έχουν ήδη ανασυνταχθή εις το ίδιον ύψος με εμέ. 

Εις τον παρατηρητήν δίδω εντολήν να ετοιμάση το πολυβόλον της θέσεώς του και να βάλλη συνεχώς, όταν ιδή εμέ να επιτίθεμαι. 

Έχω καρφώσει τα βλέμματά μου επί του απειθαρχήσαντος αεροπλάνου.Αι κινήσεις του μου φαίνονται σπασμωδικαί και όχι σύμφωνοι προς την τακτικήν της πολεμικής του αέρος.

Ήδη τα γαλλικά πλησιάζουν. Μετρώ: Είνε οκτώ σμήνη εκ πέντε αεροσκαφών έκαστον. Αριθμητικώς υπερέχουν .Δεν πρέπει όμως να υποχωρήσουν αυτήν την φοράν οι Γερμανοί. Επιτίθεμαι. 

Εις το σημείον αυτό αφήνω τον παρατηρητήν μου Αντόλφ Πέριγκερ να συμπληρώση δια της περιγραφής του την αερομαχίαν εκείνην. 

«Τι είναι αυτό που είδα; Ο Ριχτχόφεν δεν είναι άνθρωπος.Είνε κάτι μεταξύ γίγαντος και δαίμονος.40 αεροπλάνα εχθρικά είνε απέναντί του .Επιτίθεται. Οι ελιγμοί του είνε κάτι το ασυλληπτον.Βάλλεται από όλας τας πλευράς και όμως το αεροπλάνον του μένει άθικτον. Η επίθεσίς του σκορπίζει τον τρόμον. Του κάμνουν κλοιόν και διαφεύγει με εκουσίαν κλήσιν απότομον. Δέκα φοράς τουλάχιστον αντίκρυσα τον θάνατον μαζί του εις επικινδύνους πτήσεις .Το αεροπλάνον τρίζει ολόκληρον .Βάλλει με λύσσαν κατά των αντιπάλων του .Καταρρίπτει έν , δύο , τέσσαρα, έξ εχθρικά. Τα άλλα σμήνη τον ακολουθούν εις την επίθεσιν ! Έχει μεταδοθή ο ηρωισμός του εις τα πληρώματα. Έχομεν το πρώτον θύμα .Έν ιδικό μας αεροπλάνον πίπτει φλεγόμενον . Ο Ριχτχόφρν το βλέπει και λυσσά. Με τον φωναγωγόν με διατάσσει: 

Βάλε συνεχώς προς τα όπισθεν. Εκδικήσου τον σύντροφόν μας.» 

Μια σφαίρα με ευρίσκει εις τον καρπόν της αριστεράς χειρός. Δεν λέγω τίποτε εις τον Ριχτχόφεν και εξακολουθώ να βάλλω. Αυτό πλέον που κάμνει εις μίαν στιγμήν ο Ριχτχόφεν δεν είνε επίθεσις. Βαδίζει προς τον βέβαιον θάνατον. Ορμά ακάθεκτος προς το κέντρον των εχθρικών αεροσκαφών , διασπά τον κλοιόν βαλλόμενος και με απότομον λούπιγκ ευρίσκεται εις τα νώτα των. Τώρα πλέον αρχίζουν να αντιλαμβάνονται ότι ο Ριχτχόφεν είνε Τιτάν. Τα πολυβόλα του θερίζουν .Εντοπίζει την επίθεσίν του τώρα εναντίον ενός μόνον αεροσκάφους διπλασίου εις όγκον από το ιδικόν μας αεροπλάνον.Τον ακούω να μου λέγη: 

-Είναι ο αρχηγός των γαλλικών. Πρέπει να το ρίψω.» 

Και ορμά. Αλλά και ο Γάλλος είναι ψυχραιμότατος και δαιμόνιος εις χειρισμούς. Διαφεύγει και επιτίθεται. Ο Ριχτχόφεν δεν απογοητεύεται . Η πάλι συνεχίζεται επί δέκα λεπτά.Επί τέλους αι σφαίραι του Ριχτχόφεν ευρίσκουν το αεροσκάφος εις την πλευράν της βενζίνης.Το γαλλικόν πίπτει φλεγόμενον. 

Τα άλλα γαλλικά μόλις βλέπουν τον αρχηγόν των να πίπτη τρέπονται εις φυγήν.

(Συνέχεια και τέλος κεφαλαίου. Επιστροφή)

ΛΟΧΑΓΕ ΡΙΧΤΧΟΦΕΝ ΣΩΣΕ ΤΗ ΓΕΡΜΑΝΙΑ :ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 8ον

ΕΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΡΙΣΙ

Έστρεψα προς τον διοικητήν μου. Ήμην εις άκρον συγκεκινημένος.

—Ώστε είμεθα λοιπόν συνάδελ­φοι, κύριε διοικητά ;

— Πολύ γρήγορα εύχομαι δια το καλόν της Γερμανίας, να σας έχω προϊστάμενόν μου, ταγματάρχα Ριχ­τχόφεν.

Οι παριστάμενοι αξιωματικοί με συνεχάρησαν επί τη προαγωγή μου.

Τους ηυχαρίστησα και προσέθεσα :

— Όταν επετούσα συνέλαβα ένα ραδιογράφημα εκ Παρισίων. Το περιεχόμενον του με ανησυχεί.

— Δηλαδή τί έλεγαν οι φίλοι μας οι Γάλλοι ;

—΄Οτι θα ενηργήτο σήμερον επίθεσις με βεβαιότητα ανατροπής των θέσεών μας.

—Εγένετο η επίθεσις και  έπαθαν αυτοί ό,τι προητοίμαζον δι' ημάς. Κατελάβομεν δύο οχυρά του Ντούωμόν. Αυτό όμως μας εστοίχισεν αρκετάς απωλείας.

Μου ήλθεν αστραπιαίως μία σκέψις και την εξεδήλωσα αμέσως. 
Απετάθην προς τους συναδέλφους μου.

— Κύριοι, πρέπει να  εκδικηθώμεν τους συνάδελφους μας. Ο  Χάϊντερ έσπευσε να απαντήση περιχαρής. 

·—Εις τας διαταγάς σας, αρχηγέ μας.

— Θα πετάξωμεν έως το Παρίσι. 
Η πρότασίς μου έγινε δεκτή με ζητωκραυγάς υπέρ της Γερμανίας.Προσέθεσα:

— Το μόνον δυσάρεστον είνε ότι μόνον τα 9 βομβαρδιστικά θα έλ­θουν μαζί μου,  διότι αυτά μόνον έχουν ακτίνα πτητικής δράσεως έως το  Παρίσι. Χωρίς να χρονοτριβώμεν ετοιμασθήτε. 

Υπελόγισα την απόστασιν και διέ­ταξα προμήθειαν βενζίνης ανάλογον. Εάν συνηντώμεν εχθρικά θα κατεβάλλομεν προσπάθειαν να μη συγκρουσθώμεν μαζί των δια να κερδίσωμεν βενζίνην. Έδωκα τας τελευταίας οδηγίας και

ετοιμάσθημεν προς απογείωσιν. Θα  ανηρχόμεθα εις ύψος τριών χιλιάδων με­τρων.

Απεγειώθημεν. Σημειώ ώραν 1. 30' μετά μεσημβρίαν. Ιστορική ώ­ρα δι' εμέ.

Μόνος εξ όλων εγώ επεβάρυνα το αεροπλάνον μου με τρεις βόμβας εμπρηστικάς και πολλάς χειροβομβίδας. Δεν ηθέλησα να έχω παρατηρητήν ακριβώς δια να κερδίσω εις πολεμικόν υλικόν το βάρος του.

Πετώμεν  κατ' ευθείαν προς το Παρίσι. Ώρα 2 μ,μ, πλησιάζομεν προς τας γερμανικάς γραμμάς. Ώρα 2.10' είμεθα επάνω από τας γερμανικάς γραμμάς. Πετώμεν εν ανα­πτύξει μάχης. Ολίγον ακόμη και θα ευρισκόμεθα άνωθεν από τας  γαλλικάς γραμμάς. Δίδω το σύνθη­μα της υπερβάσεως των 4 χιλ. μέ­τρων. Ώρα 2.35' έχομεν φθάσει ε­πάνω από τας γαλλικάς γραμμάς. Βαλλόμεθα λυσσωδώς από τα αντι­αεροπορικά. Από στιγμής εις στιγ­μήν αναμένομεν ανύψωσιν των εχ­θρικών. Θα  αναγκασθώ να τους αν­τιμετωπίσω. Ευτυχώς  δεν ανυψώθησαν. Πετώμεν

βορειοδυτικά με κατεύθυνσιν προς το Παρίσι. Ουδέν εχθρικόν εμφανίζεται εις τον  ορί­ζοντα.

Ώρα 3.10'. Φαίνεται ότι το σχέδιόν μου θα επιτύχη απ' άκρου εις άκρον.

Ουδεμία ανησυχία πλέον υ­πάρχει. Αίφνης εις το αριστερόν της αναπτύξεως  βλέπω τρία εχθρικά πε­τώντα και έτοιμα να μας προσβάλ­λουν εκ των νώτων.

Αποσπώμαι από την μοίραν και χειρίζω πηδήλιον αριστερά. Με α­κολουθεί ο Χάϊντερ.

Έγινεν η σκιά μου. Ζητούν να με ακολουθήσουν και οι άλλοι, Κατορθώνω να τους ειδοποιήσω με τον πομπόν του ασυρμάτου. Πρέπει να σημειώσω εδώ ότι όλα τα

βομβαρδιστικά   έχουν συσκευήν ασυρμάτου. Δίδω διαταγήν:

— Εξακολουθήσατε εκτέλεσιν δια­ταγών. Μη με ακολουθήτε.

Μόνον ο Χάιντερ δεν υπακούει. Εΐνε ο αιώνιος παραβάτης με μέ­χρι θανάτου φίλος  μου. Πλησιάζω προς τα εχθρικά. Ανυψούμαι. Δίδω στόχον. Είνε η μέ­θοδος μου.

 Με θεωρούν άπειρον αεροπόρον. Με ακολουθούν και επιτίθενται. Η παγίς επέτυχε.

Πλανάρω αποτόμως κάτω με μηχανήν προς το έδαφος. Πίπτω ως βολίς και κατό­πιν φουλ προς τα άνω. Τους έχω εμπρός μου. Βάλλω θεριστικώς. Δεν είνε δυνατόν να

 διαφύγουν. Ο Χάιν­τερ γλεντά με την περιπέτειαν των τριών εχθρικών.

Η επίθεσίς μου είνε κεραυνοβόλος. Αι κινήσεις των είνε σπασμωδικαί. Ομολογώ ότι τους λυπούμαι. Τα πολυβόλα μου είνε σκληρά. Αι κάνναι των εκσφενδονίζουν τον  θά­νατον. Πίπτει το έν. Τα άλλα τρέ­πονται εις φυγήν. Άσκοπος η καταδίωξις.

Άλλο είνε το πρόγραμμά μου. Φουλάρω την μηχανήν και ανυψούμαι όσον το δυνατόν  περισσότε­ρον.

Ώρα 3 και 45'. Έχω καταφθά­σει τους άλλους. Με ακολουθεί ο Χάιντερ. Τίθεμαι επί κεφαλής των. Οι άθλιοι θέλουν να παίξουν και σχηματίζουν τιμητικόν ημικύκλιον.

 Κάποιος με ερωτά με τον ασύρματον :       

— Τί έγινε με τους φίλους τους Γάλλους ;

— Με έτρεψαν εις φυγήν !!!

— Τους δυστυχείς! Τους ερρίξατε και τους τρεις ;

—΄Οχι. Μόνον τον ένα. Οι άλλοι απηξίωσαν να με αντιμετωπίσουν και επροτίμησαν  να επανέλθουν εις τας βάσεις των. Τώρα προχωράτε προς τον σκοπόν μας.

 Ακολουθείτέ με εις το ύψος που λαμβάνω. Ό­ταν φθάσωμεν  θα διασκορπισθήτε υπέρ  την πόλιν. Επισημάνατε με τους χάρτας σας καθορισθέντα ση­μεία επιθέσεως.
Ώρα 4 και 20'. Εν όψει το Παρίσι.Μετ' ολίγον θα ευρισκόμεθα υπέρ την γαλλικήν πρωτεύουσαν. Πλησιάζομεν. Αυξάνω ύψος. Φθάνομεν. Τo Παρίσι απλώνεται κάτωθέν μας σαν πιάτο. Έχω τον χάρτην εμπρός μου. Διακρίνω καλά. Πύρ­γος Άιφελ, Ηλύσια και Όπερα. Οι σύντροφοι μου εκτελούν κατά γράμμα τας διαταγάς μου. Σκορ­πίζουν.

Δίδω το σύνθημα της μειώσεως του ύψους. Με μιμούνται τα λοιπά αεροσκάφη. Το υψόμετρον δεικνύει 1200 μέτρα. Εντός βολής όπλου δηλαδή. Είμαι επάνω από τα Ηλύσια. Εξαπολύω την πρώτην βόμβαν και φεύγω ωσάν βολίς, υψούμενος αποτόμως. Δεν δύναμαι να ίδω το απο­τέλεσμα.

Επιστρέφω νοτιοανατολικά. Συμ­βουλεύομαι τον χάρτην μου. Είμαι επάνω από το Μουσείον. Εξαπολύω την δευτέραν βόμβαν και έως ότου φθάσω εις την νοτιοανατολικήν πλευράν της γαλλικής πρωτευούσης ρίπτω και τρίτην.

Οι άλλοι περιφέρονται ακόμη ε­πάνω από το Παρίσι. Έχουν αφή­σει ήδη τα... επισκεπτήρια των και αναμένουν το σύνθημα της αναχω­ρήσεως.

Δεν έχομεν καιρόν   να χάνωμεν. Ειδοποιώ με τον ασύρματον συν­θηματικώς.

— Συγχαρητήρια. Επιτύχομεν α­πολύτως. Πηδάλιον προς την Γερμανίαν.

Με ακολουθούν. Υπολογίζω ότι η αποστολή μου επέτυχε πλήρως. Ο πανικός εις το Παρίσι ασφαλώς θα ήτο καταπληκτικός.

Ή μηχανή μου με τον ρυθμικόν της ρόγχον με ειδοποιεί ότι έχει α­ναπτύξει όλας τας στροφάς της. Μετά δύο ώρας θα είμεθα εις την βάσιν μας, εκτός απρόοπτου.

Δυστυχώς, το απρόοπτον ενεφανίσθη. Δεξιά μας στολίσκος εχθρι­κών. Αυτήν την φοράν η θέσις μας είναι δύσκολος.

Δίδω σύνθημα αναπτύξεως εις μάχην. Εις ενέργειαν τα πολυβόλα. Ελπίζω εις αιφνιδιασμόν. Εις αυτάς τας ώρας χρειάζονται πρωτοβουλίαι. Ελπίζω εις την ορμητικό­τητα του Χάιντερ και εις την ψυχραιμίαν των άλλων. Ενεργώ πρώτος τηv προσβολήν. Φαίνεται ότι δεν υπελόγισαν καλά ποίον έχουν απέναντι των και αντεπετέθησαν κατά μέτωπον. Τώ­ρα πιστεύω ότι ήμην τυχερός. Δεν ήθελα άλλο από αυτό το σφάλμα των. Μου δίδουν στόχον όλοι και βάλλουν εναντίον μου. Αντεπιτίθεμαι.

Βάλλω και βάλλομαι. Αισθάνομαι ένα ελαφρόν νυγμόν εις τον αριστερόν βραχίονα. Ύποπτεύω ότι έτραυματίσθην διότι ήδη η θύρα αναβάσεως έχει διατρηθή υπό σφαίρας. Αναδεύω την χείρα μου. Ευτυχώς δεν είνε τίποτε. Μόνον η αιμορραγία με  φοβίζει. Αποσπώ την ασφαλιστικήν ζώνην του αλεξιπτώτου και σφίγγω το μέρος όπου υποθέτω ότι έχει βληθή.

Δεν είνε καιρός να ασχοληθώ με το τραύμα αφού κινδυνεύω να καταρριφθώ. Με έχουν κυκλώσει σχεδόν και βάλλουν όλοι εναντίον μου. Με σώζουν μόνον τα ακούσια πλανσαρίσματα που επιτυγχάνω χάρις εις την αρίστην μηχανήν του αεροπλάνου μου.

Πρέπει να διαφύγω από τον κλοιόν. Λούπιγκ, κάτω πηδάλια δεξιά. Ζήτημα δευτερολέπτων είνε η σωτηρία μου. Αν διαφύγω την περιδύνησιν, σώζομαι ασφαλώς. ..Το επέτυχα.Και τώρα αντεπίθεσις.
Λυσσώ. Επτά έχουν συγκεντρωθή και βάλλουν εναντίον μου. Ανανδρία. Εάν είνε εγωιστικόν αυτό που θα είπω δεν πταίω εγώ, αλλ’ οι αντί­παλοι μου. Επτά εναντίον ενός;..Αι λοιπόν, και οι επτά θα μου το πληρώσουν.
Πηδάλια προς τα κάτω. Το πολυβόλον μου ήρχισε το ρυθμικόν τραγούδι του. Έχω ήδη το πρώτον θύμα .Ένα από τα εχθρικά έχει βληθή εις την μηχανήν του και πίπτει σαν βολίς.
Αρχή συγχύσεως. Νέα επίθεσις. Ανασυντάσσονται.
Αυτήν την φοράν δεν προλαμβάνουν να συγκεντρώσουν πυρά εναντίον μου.
Επιπίπτω εναντίον των με λύσσαν.
Εδώ αφήνω την σκιάν μου!! τον Χάιντερ, να ομιλήση. Παραθέτω την έκθεσίν του:
«Όταν είδομεν τον Ριχτχόφεν περισφιγμένον από τον κλοιόν των εχθρικών εσχηματίσαμεν την βεβαίαν αντίληψιν ότι δεν είνε δυνατόν να διασωθή. Αυτό τουλάχιστον λέγει η πο­λεμική τακτική της αεροπορίας. Και όμως μετ' ολίγον επαναβλέπομεν τον Ριχτχόφεν επιτιθέμενον μετά λύσσης. Τους πλησιάζει. Κινδυνεύουν να συγ­κρουσθούν τα σκάφη εις τον αέρα. Καταρρίπτει το έν. Και εφορμά κα­τά των άλλων. Αληθής τιτανομαχία. Ημείς είνε αδύνατον να τον βοηθήσωμεν διότι παλαίομεν προς τους άλ­λους. Έν από τα ιδικά μας καταρ­ρίπτεται φλεγόμενον. Μετ' ολίγα λε­πτά το ακολουθεί δεύτερον. Η θέσις μας είνε δύσκολος.
Ο Ριχτχόφεν συγγράφει εν τω μεταξύ την μεγαλειτέραν εποποιίαν του. Ισοφαρίζει την απώλειαν των δύο ιδικών μας καταρρίπτων και δεύτερον.
Τον βλέπομεν να ανυψούται αποτόμως. Ευτυχώς δι' αυτόν. Φαίνεται ότι αντελήφθη τον κίνδυνον εγκαίρως και τον απέφυγε δια της ανυψώσεως. Στρέφει πηδάλια δεξιά και πετά με ελαφράν κλίσιν προς τα κάτω. Ή­δη έχει όλα τα εχθρικά εύκολον στό­χον. Είνε μυστήριον πως κατώρθωσε να μετατοπίση τον οκρίβαντα του πολυβόλου ώστε να επιτύχη βολήν πλαγίαν. Και όμως το επέτυχε.
Τρίτον Γαλλικόν καταπίπτει. Αρ­χίζει ο πανικός. Οι Γάλλοι εγκατα­λείπουν την μάχην και τρέπονται δυτικώς. Είμεθα ήδη ελεύθεροι. Ο Ριχτχόφεν τίθεται και πάλιν επί κεφα­λής. Μετά πτήσιν ημισείας ώρας προσγειούμεθα κατά δύο ολιγώτεροι εις την βάσιν.
Ο Ριχτχόφεν είνε πελιδνός όταν αναφέρει εις τον διοικητήν την απώ­λειαν των δύο αεροπλάνων κατά την γιγαντομαχίαν. Όλοι το αποδίδομεν εις την συγκίνησιν και την κόπωσιν όταν εις μίαν στιγμήν τον βλέ­πομεν να σωριάζεται κάτω σχεδόν λιπόθυμος. Είχε τραυματισθή εις την αριστεράν χείρα. Επολέμησε τραυματίας και ενίκησε. Είνε ο θεός μας εις την αεροπορίαν.

Χάϊντερ»

Καθ’ όλην την διάρκειαν της αερομαχίας δεν είχον καιρόν να σκεφθώ το τραύμα μου. Ήρχισαν δριμύτα­τοι πόvoι όσον παρήρχετο η ώρα. Εις μίαν στιγμήν όταν οι Γάλλοι υπεχώρησαν αντελήφθην ότι παρ' όλον το ψύχος που υπήρχεν, είχε ρεύ­σει αρκετόν αίμα. Το ψύχος επέ­τεινε τους πόνους. Παρ' ολίγον να λιποθυμήσω. Μετά βίας συγκρατώ το πηδάλιον εις τα χέρια μου. Επί τέ­λους φθάνομεν εις την βάσιν. Παρ' ολίγον να κάμω απότομον προσγείωσιν και να συντριβώ. Ευτυχώς ευρήκα ολίγας δυνάμεις ακόμη δια να προσγειωθώ κανονικώς. Αν εξηκολούθει η πτήσις ακόμη χίλια μέτρα ασφαλώς θα έπιπτα αδόξως.
Ανέφερα εις τον Διοικητήν εν συνόψει τα της αερομαχίας και έπεσα λιπόθυμος. Από την στιγμήν εκείνην δεν γνωρίζω τι εμεσολάβησεν, ώστε να ευρεθώ εις ένα μαλακώτατον κρεβάτι ενός νοσοκομείου. Με είχαν με­ταφέρει αεροπορικώς αφού μου επέ­δεσαν το τραύμα μου προχείρως εις την βάσιν, εις το Βερολίνον. Την μετακόμισίν μου ανέλαβεν ο Χάιντερ ο αιώνιος φίλος μου. Όταν συνήλ­θα αντίκρυσα επάνω μου πέντε ια­τρούς πολλάς νοσοκόμους και τον Χάιντερ. Ομολογώ ότι η στάσις του φίλου μου αυτού με κατασυνεκίνησε. Με ενηγκαλίσθη και με εφίλησε ενώ συγχρόνως μου επεδείκνυε Γερμανικάς εφημερίδας με τεραστίας φωτο­γραφίας μου. Εις εκ τών ιατρών με ηρώτησε:
—Πώς αισθάνεσθε τώρα, ταγματάρχα μου;
—Καλύτερα γιατρέ μου.
—Ελπίζω ότι σε λίγες μέρες θα είσθε καλά.
—Ώστε δεν είνε τίποτε σοβαρόν;
—Κάθε άλλο. Ευτυχώς η σφαίρα εσεβάσθη το οστούν του βραχίονός σας. Μόνον που εχάσατε πολύ αίμα.
Οι άλλοι συνάδελφοι των έχασαν όλον των το αίμα. Δι' εμέ προέχει να γίνω ταχέως καλά.
—Μην αμφιβάλλετε γι' αυτό. Ο θεός της Γερμανίας σας έσωσεν αυ­τήν την φοράν.
Εν τω μεταξύ μία ωραιοτάτη νο­σοκόμος με επλησίασε και μειδιώσα με ηρώτησε με εξαιρετικόν ενδιαφέ­ρον αν πονώ.
—Τώρα που σας βλέπω αδελφή δεν πονώ καθόλου.

Τότε λοιπόν είμαι ο παρήγορος άγγελος; Χα ! χα ! χα !
—Μη γελάτε αδελφή.. Το πιστεύω αυτό που σας λέγω.
Ο ιατρός έσπευσε να συστήση την νοσοκόμον.
— Σας συνιστώ την φροϋλάιν Κλούκ προϊσταμένην και...
—Κόρη του αρχιστρατήγου;
—Μάλιστα κ. ταγματάρχα και εί­μαι ευτυχής που γνωρίζω τον ήρωα της Γερμανίας.
—Ευχαριστώ αδελφή προϊσταμένη δια τους κολακευτικούς λόγους σας αλλά η τιμή δεν ανήκει παρά εις τους συναδέλφους μου που επολέμησαν ωσάν λέοντες.
—Και όμως εις τας εφημερίδας, γράφουν οι ίδιοι οι συνάδελφοι σας ότι σεις τους εσώσατε.
—Θα σας παρακαλέσω να μου δώ­σετε αυτήν την εφημερίδα που γρά­φει αυτάς τας ανοησίας.
—Θα σας τις φέρω αμέσως.
Μετ' ολίγον μου προσεκόμισε τας εφημερίδας.
Με πηχυαίους τίτλους ανέγραφον τα της αερομαχίας. Και εδώ ο Χάιντερ έδωκε πολυστήλους συνεντεύξεις εις όλους τους δημοσιογράφους.
Αι λεπτομέρειαι βοηθούσης της φαντασίας των δημοσιογράφων είχον καταλάβει χώρον δύο σελίδων, τας οποίας εκόσμουν μεγάλαι εικόνες ι­δικαί μου και του αεροπλάνου μου. Επίσης εδημοσιεύοντο είκόνες της μητρός μου, την οποίαν απεκάλουν «μητέρα του ήρωος των ηρώων».
Η προϊσταμένη με παρηκολούθει ενώ ανεγίνωσκα τας εφημερίδας, όταν δε έστρεψα να την ιδώ εμειδία. Διεμαρτυρήθην εντόνως δια την πρωτοβουλίαν αυτήν του Χάιντερ και παρεκάλεσα να τον ειδοποιήσουν ότι τον θέλω. Η προϊσταμένη εφώναξε μίαν νοσοκόμον και έδωκε την παραγγελίαν. Μετά τούτο απευθυνομένη προς εμέ μου είπε:
— Σας θαυμάζει όλη η Γερμανία κ. Ριχτχόφεν δια τους άθλους σας.
—Με κολακεύετε δεσποινίς. Δεν πράττω παρά το καθήκον μου .
—Εάν όλοι εξετέλουν το καθήκον των όπως σεις, ο πόλεμος θα ετελείωνε πολύ γρηγορώτερα. .
—Όλοι κάμνουν το καθήκον των. Εις την συγκεκριμένη δε περίπτωσιν της προσβολής των Παρισίων οφεί­λω να σας είπω ότι όλοι έκαμαν το καθήκον των και μάλιστα με αυτοθυσίαν.
—Φαντάζομαι ότι η φίλη ,σας θα είνε υπερήφανη πολύ για σας.
Είπε την τελευταίαν φράσιν της με ένα αρκετά χαρακτηριστικόν μορφασμόν.
—Δεν ημπορεί να είνε υπερήφανη η φίλη μου για μένα δεσποινίς.
—Για ποιο λόγο; Είσθε μαλωμέ­νοι;
— Όχι.
—Τότε ποιος είνε ο λόγος που ημ­πορεί να είνε αδιάφορος για σας;
—Απλούστατα διότι δεν υπάρχει η φίλη που λέτε.
—Αδύνατον. Φαντάζομαι μάλιστα ότι από στιγμής εις στιγμήν θα έλθη εδώ να σας επισκεφθή.
Εκείνην την στιγμήν εισήρχετο εις το δωμάτιον ο Χάιντερ.
Εύρον την ευκαιρίαν να αστειευθώ.
Ιδού η φίλη μου με την οποίαν δεν τα έχω καλά.
Εγέλασε θορυβωδώς. Επετίμησα τον Χάιντερ ζωηρότατα δια την πρωτοβουλίαν που είχε να δώση αυτάς τας συνεντεύξεις. Ο Χάινιερ έστεκεν εμπρός μου σαν μαθητής δη­μοτικού σχολείου, δεν απαντούσε καθολοκληρίαν.
—Γιατί δεν απαντάς κ. ανθυπολο­χαγέ ;
—Διότι κύριε ταγματάρχα έάν σας απαντήσω θα σας απαντήσω ότι αυ­τά είνε ολιγώτερα της πραγματικότητος.
—Να ασχολήσαι μόνον με τα στρατιωτικά σου καθήκοντα και να μη α­ναμιγνύεσαι εις την παροχήν πληρο­φοριών εις τους δημοσιογράφους.
Δεν απήντησε και απεχώρησεν α­μέσως από το δωμάτιον. Εμείναμε μόνοι με την φροϋλάϊν Κλούκ. Ετόλμησα να την ερωτήσω το όνομά της.
—Το μικρό σας όνομα αδελφή προϊσταμένη ;
—Εριέττα, ετών 23, οικιακά! Σας Ικανοποιεί αύτό;|
—Απολύτως.
—Αν θέλετε ημπορείτε να με φωνάζετε με το μικρό μου όνομα. Ε­γώ θα σας αποκαλώ με το επίθετόν οας διότι το ευρίσκω πολεμικώτερο.
—Με πειράζετε δεσποινίς Εριέττα.
— Σας διαβεβαιώ όχι. Προτιμώ το επίθετο σας.
Με εκύτταξε περισσότερο εντατικά και μου είπε:
—Υποθέτω ότι έχετε πυρετό διότι είσθε χλωμός.
Και αμέσως έπιασε τον σφυγμόν μου ενώ με εκύτταζε στα μάτια. Ύ­στερα από λίγα λεπτά έκαμε την... διάγνωσίν της.
—Έχετε πυρετό πολύ.
—Όχι δα! Δεν καταλαβαίνω καμμια κούρασι.
—Τότε ασφαλώς, έχω εγώ κ. Ριχ­τχόφεν.
Έσκυψε καΙ με εφίλησε. Τα χείλη της εκόλησαν εις τα δικά μου. Με φιλούσε με παραφοράν. Τα ματόκλαδά της ανοιγόκλειναν κατά τρό­πον αρκετά χαρακτηριστικόν.
Αντιμετώπισα πολλούς εχθρούς, αλλ' αυτόν τον εχθρόν μου ήτο αδύ­νατον να τον αντιμετωπίσω. Υπετάχθην. Όταν απεσπάσθη από τας αγκάλας μου με εκύτταξε κάπως συνεσταλμένη. Δια να την βγάλω από το αδιέξοδο της έπιασα τα χέρια και την έσυρα προς το κρεββάτι. Ανηγέρθην ολίγον και την εφίλησα με την ιδίαν παραφοράν που με ενηγκαλίσθη αυτή. Επί ολίγα λεπτά παρεμένομεν και οι δύο άφωνοι.
Πρώτος έλυσα εγώ την σιωπήν.
—Έχουμε τίποτε να πούμε Ερι­έττα ;
—Συ νομίζεις ότι έχουμε να πούμε τίποτε;
—Μου φαίνεται ότι είπαμε όσα εί­χαμε να πούμε.
—Δηλαδή με διώχνεις;
—Είσαι κουτή. Ίσα ίσα τώρα που σε χρειάζομαι να σε έχω πάντα κον­τά μου.
—Ώστε ;
—Ώστε συμβαίνει αυτό που φαν­τάζεται κουτή Ερριέττα.
—Είμαι Η πιο υπερήφανη γυναίκα του κόσμου, θα είμαι δική σου πάντα.
—Ζήτημα είνε αν θα είμαι και εγώ για πάντα δικός σου.
—Γιατί αυτή η σκληρότης;
—Διότι είνε πιθανόν όταν εξέλθω από το νοσοκομείον και πετάξω να με θελήση κάποιος άλλος.
—Κανείς δεν ημπορεί να σε απο­σπάση από μένα.
—Υπάρχει άλλος που δεν ημπορείς να τον αντιμετώπισης.
—Είμαι η κόρη του αρχιστρατήγου και ημπορώ να κάμω τα πάντα.
—Και μόνον να εξουδετέρωσης τον θάνατον δεν ημπορείς.
Έσκυψε το κεφαλάκι της κατη­φής. Δύο δάκρυα εκύλησαν εις τας παρειάς της.
Την καθησύχασα και της υπεσχέθην ότι θα φροντίσω να διαφύγω από τα δίκτυα του...θανά­του και εν ανάγκη θα τον νικήσω κι' αυτόν.
Από της ημέρας εκείνης η Εριέτ­τα κατέστη ο παρήγορος άγγελος μου. Εξενυκτούοε δίπλα εις το κρεββάτι μου και το ενδιαφέρον της για μένα εκοινολογήθη εις ολόκληρον το νοσοκομείον μέχρι σημείου ώστε και οι διευθύνοντες αυτό
ιατροί να με πειράζουν δια την καταπληκτικήν εύνοιαν της τύχης.

( Επιστροφή)

Α.Δ : ΤΙ ΓΙΝΕΤΑΙ ΑΛΛΟΥ ΔΙΑ ΤΗΝ ΑΥΞΗΣΙΝ ΤΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ- ΠΩΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΕΙ Η ΙΤΑΛΙΑ ΤΗΝ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ

(Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΕΘΝΟΣ στις 19 Αυγούστου 1933)

Εις όλα τα ευρωπαϊκά κράτη είχε παρατηρηθή κατά τα μεταπολεμικά έτη μία τεραστία ελάττωσις των γεννήσεων. Μεγάλα κράτη, όπως η Γαλλία και η Γερμανία, των οποίων ο πληθυσμός άλλοτε ηύξανε κατ’ έτος κατά εκατοντάδας χιλιάδων , κατήντησαν να σημειώνουν παθητικόν, πράγμα το οποίον εδημιούργει ανυπολογίστους κινδύνους δια το μέλλον των . Το κακόν βέβαια είχε την βάσιν του εις τας καταστρεπτικάς συνεπείας του ευρωπαϊκού πολέμου, του οποίου τα εκατομμύρια θυμάτων ήσαν νέοι , σύζυγοι ή μέλλοντες σύζυγοι. Ανεξαρτήτως όμως αυτού , είναι πλέον κοινόν μυστικόν ότι αι γυναίκες των πόλεων δεν θέλουν παιδιά τα οποία θεωρούνται εμπόδιον εις την κοσμικήν ζωήν των. Εις το Παρίσι , το Λονδίνον και το Βερολίνον αι γυναίκες των μέσων τάξεων έχουν ένα, δύο ,το πολύ τρία παιδιά, αι δε γυναίκες των ανωτέρων τάξεων ένα ή κανένα [1]. 

Δια να προλάβουν τον κίνδυνον αυτόν της ελαττώσεως του πληθυσμού των, όλα τα κράτη σπεύδουν να λάβουν σύντονα μέτρα. Εις την Γαλλίαν τα πράγματα είναι ολίγον δυσκολότερα, διότι με τον κυριαρχούντα άκρατον κοινοβουλευτισμόν είναι δύσκολο να ληφθούν «σκληρά» μέτρα βαρείας φορολογίας αγάμων ή ατέκνων, αυστηράς καταδίκης των αποφευγόντων τας γεννήσεις και των χρησιμοποιουμένων εις τούτο ιατρών κλπ. 

‘Αλλως τε, οσονδήποτε και αν ήσαν δρακόντια τα μέτρα, είναι ζήτημα αν θα επηρέαζαν τις Παριζιάνες, οι οποίες δεν εννοούν πλέον με κανένα τρόπον να «θυσιάσουν την ζωήν των στα παιδιά», όπως συνήθως λέγουν. Ελήφθησαν λοιπόν απλώς μέτρα κοινωνικής προνοίας , οικονομικής ενισχύσεως ή ελαττώσεως φόρων των πολυτέκνων , ιδρύσεως αφθόνων εντελώς δωρεάν μαιευτηρίων, νοσοκομειακής και ιατρικής περιθάλψεως των μητέρων και των μικρών παιδιών κλπ.

ΕΘΝΟΣ 19 Οκτωβρίου 1933

Εις την Γερμανίαν η εγκαθίδρυσις της δικτατορίας των εθνικοσοσιαλιστών [2] επιτρέπει να ληφθούν σοβαρότερα μέτρα, ο δε Χίτλερ ανήγγειλεν ότι θέτει εις εφαρμογήν ολόκληρον «πρόγραμμα ευγονίας», με το οποίον ελπίζει να στρέψη τας Γερμανίδας εις τον ρόλον και τον προορισμόν των μητέρων [3].

Αλλά ως αληθινόν δι όλα τα κράτη του κόσμου πρότυπον κολοσιαίας πράγματι και μεθοδικής εργασίας υπέρ της μητρότητος δύναται να χρησιμεύση η Ιταλία. Ο Μουσσολίνι καθώρισεν εις ένα τελευταίον λόγον του [4] τον ρόλον της Ιταλίδος:

“H δεν περιμένει ποτέ δια της ψήφου να ασκήση επίδρασιν επί των πεπρωμένων της ανθρωπίνης κοινωνίας. Σύζυγος στρατιώτου, μητέρα στρατιώτου, επομένως έν είδος στρατιώτου και η ιδία , δεν θα χάση απολύτως τίποτε από τας γυναικείας αξίας της εάν ακολουθήση τον δρόμον που της εχάραξεν η φύσις :να είναι η ευφυής σύντροφος του ανδρός και να φέρη εις τον κόσμον παιδιά , όσον το δυνατόν περισσότερα παιδιά.» 

Κατ’ αυτόν τον τρόπον ήρχισεν η «μάχη του πληθυσμού»|, της οποίας το πρόγραμμα δύναται να συνοψισθή εις μίαν φράσιν του Ντούτσε:

 "Massimo di natalità, minimo di mortalità”(το ανώτατον όριον γεννήσεων, το κατώτατον θανάτων) . [5]

Δια να αυξήσουν οι γεννήσεις έπρεπε κυρίως να ενθαρρυνθούν οι γάμοι, να εξασφαλισθή η διάρκειά των. 

Ελήφθησαν αμέσως νομοθετικά μέτρα καταργούντα διάφορα εμπόδια των γάμων , όπως π.χ , το κατώτατον όριον προικός δια την σύζυγον αξιωματικού, ελευθέρα άσκησις και υπό εγγάμων επαγγελμάτων, τα οποία ήσαν ως τώρα περιωρισμένα εις αγάμους κλπ. 

Εξ άλλου από συμφώνου μετά της Καθολικής εκκλησίας, αντί να διευκολυνθούν όπως αλλαχού, ετέθησαν μεγαλύτερα εμπόδια εις την έκδοσιν διαζυγίων [6]. Η αγαμία κατεδικάσθη ηθικώς και πρακτικώς. Δυνάμει του νόμου του 1926 οι άγαμοι πληρώνουν φόρον από 25 ετών, αυξανόμενον μέχρι των 40 ετών και κατόπιν κατερχόμενον μέχρι των 60 ετών [6]. Τα εισπραττόμενα χρήματα διατίθενται αποκλειστικώς υπέρ των έργων προστασίας βρεφών. Ήδη μελετάται χάριν του ιδίου ταμείου και είς ειδικός φόρος επί των εγγάμων τέκνων. Κάθε υπάλληλος , κρατικός ή ιδιωτικός, έχων επτά παιδιά και οποιοσδήποτε άλλος πολίτης έχων 10 παιδιά, είναι απηλλαγμένος παντός ανεξαιρέτως φόρου μέχρι εισοδήματος 100.000 λιρεττών (900.000 περίπου δραχμών). Εις τον αριθμόν των παιδιών περιλαμβάνονται και τα αναγνωρισθέντα εκ μη νομίμου γάμου. Ειδικοί νόμοι τιμωρούν με βαρυτάτας ποινάς φυλακίσεων και προστίμων όσους καταφεύγουν εις διάφορα μέσα προς αποφυγήν αποκτήσεως τέκνων . Οι ιατροί , αι μαίαι και εν γένει τα άτομα , εις τα οποία προσφεύγουν χάριν του σκοπού αυτού , καταδικάζονται εις καταναγκαστικά έργα. Έγινεν όμως ευθύς εξ αρχής αντιληπτόν , ότι η προπαγάνδα των γεννήσεων δεν θα ηδύνατο να καρποφορήση, αν δεν ελαμβάνοντο συχρόνως μέτρα προς προστασίαν των παιδιών και υποστήριξιν των μητέρων. Το έργον αυτό ανέλαβεν ο από επταετίας ιδρυθείς τεράστιος κοινωνικός οργανισμός «Εθνικόν ίδρυμα μητρότητος» με κέντρα εις τας μεγάλας πόλεις Ρώμην, Νεάπολιν, Μιλάνον κλπ. Και παραρτήματα μέχρι του τελευταίου χωρίου της Ιταλίας. 

Μόλις μία γυναίκα αισθανθή ότι ευρίσκεται εις κατάστασιν εγκυμοσύνης παρουσιάζεται εις το πλησιέστερον ιατρείον του ιδρύματος. Δεν θα της ζητηθή κανέν δελτίον ταυτότητος ή άλλαι πληροφορίαι οικογενειακής ζωής. Από του τρίτου μηνός της εγκυμοσύνης και καθ’ όλον το διάστημα της θηλάσεως λαμβάνει από το «συσσίτιον μητρότητος» της συνοικίας της ένα γεύμα δωρεάν την ημέραν (σούπα, κρέας, χόρτα, φρούτο και ένα ποτήρι κρασί).Εις το ιατρείον πηγαίνει  ελεύθερα , μια ή δυo φορές την εβδομάδα δια να παρακολουθούν την κατάστασίν της ειδικοί ιατροί. Συμφώνως προς τον νόμον, κάθε εργαζομένη γυναίκα λαμβάνει δύο μηνών άδειαν (ένα προς ένα μετά την γέννησιν) με πλήρεις αποδοχάς και επί πλέον αποζημίωσιν 160 λιρεττών. Η επιχείρησις εις την οποίαν εργάζεται είναι υποχρεωμένη να μη της επιτρέπη βαναύσους και υπερβολικά κουραστικάς εργασίας αφ’ ης στιγμής δηλωθή η εγκυμοσύνη. Η επίτοκος μένει εντελώς δωρεάν εις το Δημόσιον Μαιευτήριον 15-20 ημέρας.

Όταν ξαναρχίση την εργασίαν της, εμπιστεύεται κάθε πρωί το παιδί της εις την ειδικήν υπηρεσίαν του ιδρύματος η οποία το περιποιείται και το τρέφει κατά τας ώρας της εργασίας της μητρός. Το ίδρυμα εξακολουθεί τας φροντίδας του επί του παιδιού μέχρι ηλικίας 6 ετών, οπότε ανήκει εις τον οργανισμόν της εθνικής διαπαιδαγωγήσεως της Φασιστικής Νεολαίας, τους «Μπαλίλα», ο οποίος επαγρυπνεί δια την σωματικήν και την ηθικήν ανάπτυξιν της νέας γενεάς. Συγχρόνως, χάρις εις τας πολυπληθείς και παντού εγκατεσπαρμένας υπηρεσίας του ιδρύματος, διδάσκονται αι μητέρες, εις τα σπίτια των, εις τα εργοστάσια που εργάζονται , εις τον κινηματογράφον , παντού, πως να τρέφουν και να αναπτύσσουν καλά τα παιδιά των, χωρίς φόβους μεταδοτικών ασθενειών ή άλλων ατυχημάτων.

Χάρις εις τα δρακόντια αυτά και άλλα παρόμοια μέτρα η θνησιμότης των παιδιών , η οποία κατά το 1925 έφθανεν εις την Ιταλίαν τας 48.000, κατήλθε κατά το παρελθόν έτος εις 37.000 η δε θνησιμότης των νηπίων , η οποία ανήρχετο εις 217.000 , περιωρίσθη εις 176.000. Περιωρίσθη επίσης σημαντικώς ο αριθμός των θανάτων γυναικών κατά τον τοκετόν. Ούτω το περίσσευμα πληθυσμού από 400.000 προ πενταετίας , ανήλθεν εις 519.000. Ευρισκόμεθα δε ακόμη εις την αρχήν των μέτρων και υπολογίζεται , ότι, κατ’ έτος θα καρποφορούν ακόμη περισσότερον , ώστε ίσως μίαν ημέραν φθάση η Ιταλία να έχη κατ’ έτος περίσσευμα πληθυσμού εκ θανάτων και γεννήσεων ενός εκατομμυρίου.

Γεννάται βεβαίως το ερώτημα τι θα γίνη αν όλα τα Κράτη εφαρμόσουν το ίδιο σύστημα, αι γυναίκες πεισθούν να «παράγουν» αδειαλείπτως και όλα ξεφουρνίζουν εκατοντάδας χιλιάδων ή εκατομμύρια νέου πληθυσμού κατ’ έτος. Όλα θα ασφυκτιούν και δι’ όλα θα γεννηθή το πρόβλημα εξαπλώσεως εκτός των συνόρων των,εξ ου και αι συγκρούσεις θα είναι αναπόφευκτοι.

Μήπως θα φθάσωμεν πάλιν εις τον συλλογισμόν του Πλάτωνος , ότι οι πόλεμοι κάπου-κάπου είναι απαραίτητοι δια να μη αυξάνη υπερβολικά ο πληθυσμός; Πάντως, εάν εν τω μεταξύ δεν έχει πραγματοποιηθή το όνειρον της "Πανευρώπης» ώστε να μη υπάρχον τελωνεία και περιορισμοί εξαπλώσεως εκτός συνόρων, εντός 20-30 ετών θα προκύψει κατ΄αρχήν δια την Πολωνίαν και την Ιταλίαν, κατόπιν δια την Γερμανίαν, έν φοβερόν πρόβλημα «υπερπληθωρισμού» ανθρωπίνου υλικού , πράγμα το οποίον δεν είναι καθόλου καθησυχαστικόν δια τους γείτονάς των.

Υποσημειώσεις :

[1]Με στοιχεία του 2016 η Ελλάδα, σε σχέση με τα γειτονικά της κράτη, κατέχει το χαμηλότερο δείκτη γεννήσεων ανά γυναίκα.

Ελλάδα                                                    1,33

Δημοκρατία Βορείως της Μακεδονίας          1,53

Βουλγαρία                                                1,53

Αλβανία                                                    1,71

Τουρκία                                                     2,05 

[2]

[3]Σε άρθρο του που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΕΘΝΟΣ με τίτλο ΠΩΣ Ο ΧΙΤΛΕΡ ΘΑ ΚΑΘΑΡΙΣΗ ΤΗΝ ΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΡΑΤΣΑ ΚΑΙ ΘΑ ΤΗΝ ΕΠΑΝΑΦΕΡΗ ΕΙΣ ΤΗΝ ΑΞΙΑΝ ΤΩΝ «ΜΕΓΑΛΩΝ ΠΡΟΓΟΝΩΝ» ο καθηγητής Απ.Β.Δασκαλάκης επισημαίνει ανάμεσα στα άλλα: 

…οι χιτλερικοί ενώ εις το ζήτημα της «ευγονίας» μιμούνται λιγάκι τους Σπαρτιατας, εις τον «φυλετισμόν» παίρνουν ως πρότυπον περίπου το πολίτευμα των αρχαίων Αθηνών με το σύστημα των «μετοίκων», όπως ελέγοντο οι εξ άλλων ελληνικών πόλεων ή και μη Έλληνες εγκατεστημένοι εις τας Αθήνας, οι οποίοι απελάμβανον της προστασίας των νόμων και πολλών αστικών δικαιωμάτων , αλλά εστερούντο κάθε πολιτικού δικαιώματος. Κατά μίμησιν λοιπόν των Αρχαίων Αθηνών, ιδίως από της εποχής του Περικλέους, ο οποίος εψήφισε τον σχετικόν νόμον, και το χιτλερικόν καθεστώς θα απαγορεύση εις τους Γερμανούς και τας Γερμανίδας να παντρεύονται , με ξένους ή μάλλον επειδή αυτό δεν είναι πρακτικώς δυνατόν, θα ρίπτη τα παιδιά των εις την κατάστασιν των «μετοίκων»…..(4 Ιουλίου 1933)

[4]

[5] Moreover, the Duce wanted social policy on the cheap; in the 1930s especially, thiw resulted im improvised programs,geared to the moment, the political payoffs for which were easily  calculable.Hence he favored demographic prizes,awarded in cash or goods,notwithstanding the timidly voiced opposition of persevering bureaucrats and family policy advocates.”The rhythm of demographic decadence haw accelerated dramatically,”he wired hiw prefects on January 25,1933, after reviewing the latest census data.Denouncing once again “liberal agnosticism,” he put in a plug for ONMI and announced a new watchword”maximum of birhs-minimum of deaths” (“massimo di natalità-minimo di mortalità”) He also cited three examples for emulation:Novara’s fascist Federale for granting a prize of 1,000 lire to each of the first fifty blackshirts married that year;( Victoria de Grazia: How Fascism Ruled Women Italy .1922-1945 σελ 92)
[6]


Σχετική βιβλιογραφία:

de Grazia Victoria: How Fascism Ruled Women Italy .1922-1945

Loré Filippo :La Tutela Della Donna Nella Legislazione Del Ventennio Fascista

Missiroli Mario :Cosa deve l'  Italia a Mussolini.
Γάμος και οικογένεια εις την σημερινήν Γερμανίαν (Εφημερίδα "Ο ΤΥΠΟΣ" 17 Αυγούστου 1935)

EINAI BOYΛH AYTH ΕΠΙ ΤΕΛΟΥΣ;

Μα είναι Βουλή αυτή η δική μας; Να εργασθή δεν θέλει. Να νομοθετήση δεν θέλει. Να φρονιμέψη δεν θέλει. Τί θέλει λοιπόν; Έλεγχον, έλεγχον, έλεγχον. Δηλαδή αεροκοπάνισμα. Δηλαδή αρχομανίαν. Δηλαδή τρικλοποδιάν διαρκή. Διατί έφυγεν ο Στεφάνου και ήλθεν ο Λομβάρδος! Διατί έφυγεν ο Γούναρης και ήλθεν ο Καλογερόπουλος; Διατί να αφίσης , κυρά κυβέρνησις , τα νομοσχέδια της φορολογίας όπου είναι το σπουδαιότερο μέρος του προγράμματός σου! Μα αφού είναι έργα μου δύναμαι να τα κάμω ό,τι θέλω ,να τα αντικαταστήσω , να τα καταστρέψω. Όχι δεν μπορείς , δεν πρέπει διότι ούτω πως μας αφαιρείς και ελπίδας να σε ρίξουμε; 
Αυτά γίνονται εις την Βουλήν , καθ’ ον χρόνον ο Ελληνικός λαός συζητεί την πολιτκήν και κυβερνητικήν χρεοκοπία του και δεν ηξεύρει κατά τίνος να ξεθυμάνη ως αιτίου της καταστροφής του.

Και η Βουλή απαντά: Μιάου ! Μιάου! Δηλαδή: Εδώ είμαι Κύριοι ! Η Βουλή που από 40-50 χρόνων αυτό το τραγούδι ηξεύρω και αυτό ψέλνω. Που δεν μου έμεινε καιρός ποτέ να σκεφθώ και εργασθώ δια τον τόπον, διότι πρέπει πρώτα να φάω εγώ. Και όταν ο ένας τρώη και χορταίνη, οι άλλοι πεινούν και έτσι το ζήτημα δεν τελειώνει ποτέ.

Αυτή είναι η Ελληνική Βουλή. 

Στρατόπεδο αιωνίως διηρημένο εις δύο φουσάτα που τρώγονται δια την αρχή και τρώγουν εν τω μεταξύ τον τόπον.

Διατί ο λαός να συμπαθήση εις το ένα ή εις το άλλο φουσάτο, αφού είναι ένα και το ίδιο πράγμα και μόνον τα ονόματα διαφέρουν;

Oμιλούν εκεί περί Συντάγματος και περί ελευθερίας και θεσμών όχι δια τον τόπον, αλλά δια το κόμμα . Περί διοικήσεως , ναυτικών και φόρων δια το κόμμα! Πού τα είδε αυτά ο τόπος δια τον εαυτόν του; 

Τι είδε από αυτά ο δυστυχισμένος Έλλην του Εσωτερικού και εκείνος του Εξωτερικού που τον ενθυμούνται μόνον δια να φανή πως έχει και τέτοια πολιτική τάχα το κράτος αυτό; Που; Εις τα αιώνια ελλείμματα , εις τας παντοτεινάς πτωχεύσεις , εις την γδύμνιαν και την ερήμωσιν του τόπου; 

Ο Θεοτόκης υπήρξε νικητής, διότι αντιπολίτευσις δεν υπάρχει. Αυτή που λέγεται τέτοια είναι συνέχεια του κυβερνητικού στρατοπέδου. Πράγματα οικογενειακά είναι όσα λέγονται εκεί, όσα γίνονται ως δήθεν ως αντιπολίτευσις και έλεγχος. Την πνοήν την λαϊκήν δεν την εκφράζει η Ελληνική Βουλή .Εκφράζει μόνον τον κομματικόν νουν. Την κομματικήν μικροπολιτικήν .Τα λαϊκά ζητήματα δεν θα θέτει ούτε η κυβέρνησις , ούτε η αντιπολίτευσις.Ούτε τα εθνικά, ούτε τα κυβερνητικά , ούτε τα οικονομικά.

Τα περιτριγυρίζουν μόνον, δια να τα σκεπάσουν , δια να τα νοθεύσουν δια να τα παραμορφώσουν.Το οικονομικό ζήτημα της χώρας δεν είναι εκείνο που συζητείται. Πριν των φόρων, και των δανείων , και των προσφύγων , και των εξωτερικών , και των εκτάκτων , και των ψευτοναυτικών και των ψευτομαλωμάτων η Ελλάς θέλει να μάθη:

Πού πηγαίνουν τα 130 εκατομμύρια ; Διατί δεν φθάνουν ;Πού πάνε;Χρειάζονται δια τον τόπον αυτά που πετιώνται ή όχι;

Αυτό είναι το οικονομικόν ζήτημα. Αλλά δεν είναι οικονομικόν. Δεν είναι ζήτημα φορολογικόν. Είναι ζήτημα πολιτικόν!Κυβερνητικόν! ζήτημα που πρέπει να ξεσκεπασθή πρώτα η ατιμία των κομμάτων , η σπατάλη της μικροπολιτικής , η φαυλότης της κυβερνητικής ιδέας των ορδών που μαλώνουν δια την Αρχήν. 

Και δι αυτό δεν τίθεται το ζήτημα εις την θέσιν του. Ψεύματα οι αντιπολιτευόμενοι. Διότι δεν τους συμφέρει η αλήθεια .Αλλ’ ο λαός δεν θέλει πλέον ψεύματα και αφού η Βουλή δεν το λύει, θα το λύση αυτός ο λαός έξω της Βουλής. (Εφημερίδα ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ, Τετάρτη 18 Φεβρουαρίου 1909)

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΣΟΥΡΗΣ: ΔΟΝ ΖΟΥΑΝ (απόσπασμα)

 «Νοέμβριος δεκαεπτά.— Επήγα στη Βουλή,

αλλά της συζητήσεως δεν ήκουσα το θέμα,

κι από τας δύο πτέρυγας ωγκάνιζαν πολλοί

με σχήματα παράδοξα κι αστραποβόλον βλέμμα.

Και μια γριά παράξενη αντίκρυσα εκεί

με χρόνους ως εξήκοντα και κάτασπρα τσουλούφια

κατέφαγε τα νιάτα της εις την πολιτική

και για κουβέντα έδινε την καθεμιά της σκούφια.

Τα πάντα εθυσίασε προθύμως στην πατρίδα,

γι αυτήν και μόνον ήθελε να της συχνομιλής,

και όταν ο πατριωτισμός της έστριβε τη βίδα,

πετούσε την ομπρέλλα της στη σάλα της Βουλής.

Και τώρα πάλι έσκουζεν η σεβαστή κυρία,

μετά μανίας σύρουσα την άτακτόν της κόμην,

ο δε κυρίαρχος λαός από τα θεωρεία

εξέφραζε με μυκηθμόν την υψηλήν του γνώμην.

Ο πρόεδρος με πάταγον εκτύπα το κουδούνι,

 μα πιο πολύ εστρίγγλιζαν εις κάθε κτύπημα του...

 φτου! να χαθής. αμακατζή, σαποκοιλιά, γουρούνι,

 και ο καθένας έδινε στον άλλον τόνομά του.

 Κι ενώ τοιαύτας έλεγαν αβρότητας πολλάς

κι οι βουλευταί και ο λαός εγίνοντο σαλάτα,

έβγαζε τα παπούτσια του ψηλός φουστανελλάς

κι έτριβε τα ποδάρια του τα μοσχομυρωδάτα.

«Ηρώτησα περί αυτού ψυχρώς κι αδιαφόρως

και με χαράν μου έμαθα πως ήτο βουληφόρος,

μεγάλην δε μου έλεγαν πως έδειχνε ροπήν

στον βίον τον ποιμενικόν και την ζωοκλοπήν,

και οι συμπατριώται του εκ φόβου μη εκείνος,

καμμιά ημέρα έξαφνα δεν τους αφήση κτήνος,

γαϊδούρι, χήνα, πρόβατο, χωράφι και καλύβι,

τον έστειλαν εις την Βουλήν τα πόδια του να τρίβη.

Αλλά δεν ελησμόνησε τας έξεις του εκείνας,

καίτοι προς άλλο στάδιον επίζηλον τραπείς,

κι ως λέγουν εδιώριζε και από τας Αθήνας

πολλούς ειδικωτέρους του στα της ζωοκλοπής.

«Ανέβη ο Πρωθυπουργός εις της Βουλής το βήμα

κι εσίγησεν ο θόρυβος κι ο βόμβος παραχρήμα.

Αλλά ενώ δεν ήκουε κανείς για τί ωμίλει

και μες στο στόμα χάσκοντες τον έβλεπαν οι φίλοι,

ένα πετροχελίδονο πετά εις την Βουλήν,

που κάποιο μέρος για φωλιά νομίζω πως εζήτει,

κι ιδού! του ρητορεύοντος περνά την κεφαλήν

και από περιφρόνησιν τον κουτσουλά στη μύτη.

»Τότε δή τότε σύγχυσις, κατακλυσμός και σάλος,

η μεν αντιπολίτευσις χειροκροτεί εξάλλως,

η δε μερίς η τρώγουσα αμέσως εξεμάνη,

διότι το κουτσούλισμα ως προσβολή εφάνη.

Κι ενώ αυτά συνέβαιναν δια το χελιδόνι,

ο συμπολιτευόμενος φουστανελλάς θυμώνει

και μ' ένα παλιοκούμπουρο τράβα μια κουμπουριά

και το πετροχελίδονο επλήγωσε βαρειά.

»Κι εκείνο πέφτει κατά γης και ψυχοσπαρταρά

κι ευθύς -η συμπολίτευσις αρχίζει τα ουρά'

το κέντρον το αριστερόν με σαρκασμούς πειράζει,

δια τον νέον θρίαμβον του κόμματος γελά,

και με χαράν ανέκφραστον μια φωνή εκφράζει

νίκης συγχαρητήρια εις τον φουστανελλά…….