Σημείωμα περὶ τῆς “φιλοσοφίας” καὶ τῆς “ἑλληνικότητος” τῶν συστημικῶν Τενεκέδων…

  Die Wahrheit und das System schließen einander aus! »

Ἐξ ἀφορμῆς συνεντεύξεως τῆς Κατερίνας Παναγοπούλου, πρέσβειρας τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Εὐρώπης διὰ τὸν Ἀθλητισμόν, τὴν Ἀνοχὴν καὶ τὸ “Εὖ ἀγωνίζεσθαι”. (http://e-volta.gr/archives/3084)

    Κατ᾿ ἀρχὴν λαμβάνουμε τὶς παπαγαλίστικες ἀνούσιες  συστημικὲς στερεοτυπίες τῆς σπουδαιοφανοῦς αὐτῆς κυρίας ἁπλῶς ὡς τυπικὸν δεῖγμα μιᾶς δίκην πανώλους διακεχυμένης ἐπενδύσεως τῆς κοινῆς βλακείας μὲ  μηντιακῶς ἀπαστράπτοντα πέπλα ἐπηρμένης δοκησισοφίας· ἁπλῶς ὡς τοιοῦτον τυπικὸν δεῖγμα, λοιπόν, καὶ ἔχει τὴν τιμὴν νὰ άνέρχεται εἰς τὸν ἱστότοπόν μας … ἂς μὴ παρερμηνευθῇ ἡ … ἀξιολόγησις τῆς συγκεκριμένης κυρίας ὑπὲρ μέτρον! 

Ἡ ἐν λόγῳ στερεότυπος κοινὴ βλακεία ἀποτελεῖ καὶ τὸ κύριον ὑποκατάστατον “παιδείας” τὸ ὁποῖον, ὁμοῦ μετὰ τῆς ἀποδομήσεως χαρακτήρων καὶ τῆς καλλιεργείας παντοειδοῦς κακοηθείας, σαθρότητος, κολακευμένου ἐκτεθραμμένου ψεύδους, σοφιστείας καὶ κενῆς φλυαρίας δηλητηριάζει καὶ ἐκτροχιάζει ἐσωτερικῶς τὴν νεολαίαν εἰς τὰ δημοκρατικὰ “σχολεῖα”, τὰ ὁποῖα οὕτω καὶ ἐντελῶς ἐκπληροῦν τὸν ῥόλον των ὡς ἄντρα Ἀντιπαιδείας καὶ Ἀποδομήσεως χαρακτήρων (https://www.youtube.com/watch?v=yPvkX7EJPko&ab_channel=CelticAngloPress%5BScotland%5D). Τῆς ὁποίας ἀποδομήσεως καὶ κακοηθείας οἱ πρωταθληταὶ βλέπομεν κατόπιν νὰ ἀναρριχῶνται εἰς τὰ ὕπατα ἀξιώματα τῆς δημοκρατικῆς Ἐκτροπῆς, ὡς πρόεδροι δημοκρατίας, πρωθυπουργοί, ὑπουργοὶ “παιδείας” κ.ο.κ. 

Θὰ ἀντιπαρέλθωμεν ἐδῶ ταχέως ὅλην τὴν χιλιοτετριμμένην ἀμπελοφιλοσοφίαν της τοῦ τύπου “αγωνίζομαι, με όσες δυνάμεις διαθέτω, για να επαναφέρω στο προσκήνιο Αξίες διαχρονικές και οικουμενικές. Ιδεώδη, όπως το ιδεώδες της Ολυμπιακής Παιδείας, που μπορούν να διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο, στην αλληλοκατανόηση, μεταξύ, ανθρώπων και λαών και στη διάδοση «Πολιτισμού Ειρήνης», που τόσο έχουμε ανάγκη“· κάποιος πρέπει νὰ σφυρίξῃ στ᾿ αὐτὶ ὅλων αὐτῶν τῶν θορυβωδῶν τενεκέδων ὅτι τὰ ὀλυμπιακὰ ἰδεώδη ἦσαν καὶ εἶναι ἰδεώδη Πολέμου, τὰ δὲ ὀλυμπιακὰ ἀγωνίσματα (ἀρχῆθεν καθαρῶς πολεμικοῦ χαρακτῆρος)  ἐνετάσσοντο ὀργανικῶς εἰς ἱερὰς τελετουργίας διαχρονικῆς ἐθνοφυλετικῆς αὐτογνωσίας, ἐπιγνώσεως καὶ πολυμόρφου Ἀγῶνος, Πολέμου δηλαδή. Δὲν συνεδέοντο οὔτε μὲ “οἰκουμενικὲς ἀξίες” παραλελυμένης “ἀνθρωπιστικῆς” αὐτο-παραδόσεως καὶ ἑκουσίας ὑποταγῆς πρὸ τοῦ προελαύνοντος (καί … προσκαλουμένου!) εἰσβολέως, οὔτε μὲ συναισθηματικὰς φλυάρους εἰρηνιστικὰς ἀπεραντολογίας περὶ “παγκοσμίου εἰρήνης”, οὔτε βεβαίως καὶ μὲ μαιναδοφεμινιστικοῦ τύπου ἀναστροφὰς τῆς Κοσμικῆς Τάξεως… Ἐν σχέσει δὲ πρὸς τὴν Καλλιπάτειραν, διὰ τῆς ἐπικλήσεως τῆς ὁποίας ἡ ἐπιθετική της ἡμιμάθεια ἐπίσης φαίνεται νὰ διαπρέπῃ μεταξὺ ὁμοιοπαθῶν, θὰ ἀπογοητευθῇ ἂν μάθῃ ὅτι ἡ Καλλιπάτειρα καθόλου δὲν ἐνεφανίσθη διεκδικοῦσα ἀνατροπήν τινα τῆς Πατριαρχίας καὶ τοῦ Ἀνδρείου Πνεύματος ἤ τινα “ἴσην μοῖραν” διὰ λογαριασμὸν τῶν γυναικῶν, ὅπως δείχνει νὰ φαντάζεται: ἀπεναντίας, ἐζήτησε ὑπὸ τῶν Ἑλλανοδικῶν νὰ τῆς ἐπιτρέψουν τὴν εἴσοδον κατ᾿ ἐξαίρεσιν, ὡς εὐγενοῦς καὶ ἐξ οἰκογενείας μεγάλων ὀλυμπιονικῶν – καὶ ὡς μητρὸς ἀγωνιζομένου ἀθλητοῦ ποὺ διεκδικεῖ συνέχισιν τοῦ προγονικοῦ κλέους, ὅπως τόσον γλαφυρῶς καὶ ἀκριβῶς ἀπέδωσεν ὁ ποιητὴς Λορέντζος Μαβίλης εἰς τὸ γνωστόν του ποίημα:

Καλλιπάτειρα

«Ἀρχόντισσα Ροδίτισσα, πῶς μπῆκες;
Γυναῖκες διώχνει μιὰ συνήθεια ἀρχαία
ἐδῶθε.» «Ἔχω ἕνα ἀνίψι, τὸν Εὐκλέα,
τρία ἀδέρφια, γιό, πατέρα, Ὀλυμπιονίκες·

νὰ μὲ ἀφήσετε πρέπει, Ἑλλανοδίκες,
κι ἐγὼ νὰ καμαρώσω μὲς τὰ ὡραῖα
κορμιά, ποὺ γιὰ τὸ ἀγρίλι τοῦ Ἡρακλέα
παλεύουν, θαυμαστὲς ψυχὲς ἀντρίκειες.

Μὲ τὲς ἄλλες γυναῖκες δὲν εἶμ᾿ ὅμοια· 
στὸν αἰῶνα τὸ σόι μου θὰ φαντάζει
μὲ τῆς ἀντρειᾶς τ᾿ ἀμάραντα προνόμια·

μὲ μάλαμα γραμμένος τὸ δοξάζει
σὲ ἀστραφτερὸ κατεβατὸ μαρμάρου
ὕμνος χρυσός, τοῦ ἀθάνατου Πινδάρου.»

Η συνέχεια εδώ

ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΗ ΣΙΔΗΡΑ ΦΡΟΥΡΑ ΤΗΣ ΡΟΥΜΑΝΙΑΣ 21 Γ

Η ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΗ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ I.G.DUCA ΘΕΤΕΙ ΑΠΡΟΚΑΛΥΠΤΑ ΕΚΤΟΣ ΝΟΜΟΥ  ΤΗ ΣΙΔΗΡΑ ΦΡΟΥΡΑ  10 ΗΜΕΡΕΣ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ  ΤΟΥ 1933. 

Αλέξανδρος Βάιντα Βοεβόντ 

Στις 9 Νοεμβρίου 1933 η εφημερίδα Adeverul[1] προδιαθέτει τους αναγνώστες για μια καινούρια κυβερνητική κρίση που ήδη βρίσκεται προ των πυλών.[2] Τέσσερις ημέρες αργότερα (13 Νοεμβρίου ) ο Πρωθυπουργός Αλέξανδρος Βάιντα Βοεβόντ (PNT) θέτει στη διάθεση του Βασιλιά τη παραίτησή της κυβέρνησής του. Η παραίτηση γίνεται αμέσως αποδεκτή αλλά, όπως συνηθίζεται σε παρόμοιες περιπτώσεις , ο Βασιλιάς ζητά από τον υπό παραίτηση Πρωθυπουργό του να παραμείνει στη θέση του μέχρι την ορκωμοσία της καινούριας Κυβέρνησης. Ο Βασιλιάς έχει ήδη κάνει τις επιλογές του. Ασφαλώς, δεν έχει τη παραμικρή διάθεση να στηρίξει περισσότερο τη κυβέρνηση των Αγροτικών, που ήδη κουβαλά στις πλάτες της 4 χρόνια σκανδάλων , εσωτερικών συγκρούσεων και επιπλέον, έχει αποδείξει  την ανικανότητά της να διασφαλίσει την εσωτερική τάξη και ασφάλεια της χώρας . Η επιστροφή των Φιλελευθέρων μοιάζει με λύση ανάγκης, παρά το γεγονός, ότι οι σχέσεις του Βασιλιά με το I.G. Duca δεν είναι από τις καλύτερες[3]. Την επομένη ο I.G. Duca (PNL) ορκίζεται Πρωθυπουργός. Στη πράξη η καινούρια κυβέρνησή είναι μια προσωρινή μεταβατική κυβέρνηση μια που η πρώτη βασική της δέσμευση είναι να διεξάγει καινούριες Εθνικές εκλογές μέσα σε ένα κλίμα τάξης και ασφάλειας. Ο χρόνος πιέζει ασφυκτικά και το θέμα των εκλογών συζητείται διεξοδικά στο πρώτο υπουργικό συμβούλιο και επιλέγονται οι ημερομηνίες: 20 Δεκεμβρίου οι εκλογές για τη Βουλή, 22,28 και 29 Δεκεμβρίου 1933 oi εκλογές για τη Γερουσία . Ανάμεσα στις άλλες δεσμεύσεις της η κυβέρνηση οφείλει να εξασφαλίσει ένα ήρεμο, δίχως εντάσεις πολιτικό κλίμα .Για το Duca η βασική αιτία του κακού αντιπροσωπεύεται  από τη Σιδηρά Φρουρά , την οποία ,ανάμεσα στα άλλα, θεωρεί πέμπτη φάλαγγα της εθνικοσοσιαλιστικής Γερμανίας στη Ρουμανία [4] . Από την εποχή της δολοφονίας του Μάντσου [5] στο Ιάσιο , δεν είχε πάψει ποτέ να αντιμετωπίζει το Κοντρεάνου και την ομάδα των φανατικών εξτρεμιστών του  σαν μια κοινή εγκληματική οργάνωση η οποία μόνο κοινωνικές αναστατώσεις και πολιτικό χάος προκαλεί. Κατά την άποψή του η Ρουμανία οφείλει να απαλλαγεί από τα πολιτικά της άκρα όσο είναι ακόμα καιρός....... Στην Αυστρία ο Dollfuss έχει κάνει ήδη την αρχή βγάζοντας, δίχως πολλές διατυπώσεις , εκτός νόμου, τους κομμουνιστές πρώτα (26 Μαΐου 1933) και τους Εθνικοσοσιαλιστές, αμέσως μετά.(19 Ιουνίου 1933) 

Με τις πολιτικές εκλογές μια ανάσα απόσταση, και το κίνδυνο τα εκλογικά ποσοστά της Σιδηράς Φρουράς να εκτιναχθούν στα ύψη , ο αποκλεισμός του Κόμματος του Κοντρεάνου από τις εκλογές δεν είναι αρκετός. Χρειάζεται να επιλεγεί και η σωστή στιγμή, ώστε να αποτραπεί η επανίδρυσή του με άλλη προφανώς ονομασία και καταστατικό.....  Με σαφείς οδηγίες το Υπουργείο Εσωτερικών, αναλαμβάνει τα υπόλοιπα. 

 Στις 20 Νοεμβρίου με τη θυροκόλληση του διατάγματος διάλυσης της Βουλής και με τον προεκλογικό πυρετό να συνεπαίρνει τα πλήθη η κυβέρνηση έχει ένα ευρύ ορίζοντα φανερής και υπόγειας δράσης σε ένα πρωτοφανές  κυνήγι μαγισσών. 

Αν για το Ντούκα η Σιδηρά Φρουρά δεν είναι τίποτα άλλο παρά μια εγκληματική οργάνωση, που πρέπει να διαλυθεί το συντομότερο, για τους Λεγεωνάριους, ο Δούκας και οι όμοιοί του δεν είναι τίποτα λιγότερο από πράκτορες των Γάλλων και υπηρέτες του ιουδιομασωνικού μεγάλου κεφαλαίου. Κατά την άποψή τους Φιλελευθεροι και αγροτικοί είναι το ίδιο πράγμα με κοινά συμφέροντα και κοινά αφεντικά.. Το μεγάλο οικονομικό σκάνδαλο με την εταιρία Σκόντα που έσκασε στα χέρια της Κυβέρνησης Μανίου .(Μάρτιος 33) και στοίχισε τη πτώση της, είναι πολύ πρόσφατο για να ξεχαστεί......[5]

I.G. Duca

Ο "υπερβολικός ζήλος" της αστυνομίας και της στρατοχωροφυλακής δυναμιτίζει ακόμη περισσότερο το ταραγμένο προεκλογικό κλίμα. Η δράση φέρνει την αντίδραση και στις 22 Νοεμβρίου 1933 το πρώτο θύμα της αστυνομίας ονομάζεται Virgil Teodorescu . Νεαρός φοιτητής , πυροβολείται κάτω από αδιευκρίνιστες συνθήκες στη Constanta (Dobroudja) από άνδρες της στρατοχωροφυλακής.[6] Στις 28 Νοεμβρίου 1933, στο Ιάσιο (Μολδαυία). πέφτει νεκρός ένας άλλος νεαρός λεγεωνάριος, ο Nita Constantin, οδηγός στο επάγγελμα [7] . Ο Κοντρεάνου αισθάνεται ότι τώρα με τη καινούρια Κυβέρνηση του Duca, τα πράγματα μεθοδεύονται βάσει προδιαγεγραμμένου σχεδίου. Ασφαλώς δεν πιστεύει ότι μια απλή κυβερνητική απόφαση μπορεί να διαλύσει ένα πολιτικό κόμμα σε πλήρη μάλιστα προεκλογική περίοδο, αλλά δεν αποκλείει τυχόν υπόγειες μεθοδεύσεις και προκλήσεις  με σκοπό τη δημιουργία τετελεσμένων  γεγονότων. Μπροστά σε αυτή τη κατάσταση ο Κοντρεάνου κάνει έκκληση στα στελέχη και τους βαθμοφόρους για ψυχραιμία και αυτοσυγκράτηση. Οι εν θερμώ αντιδράσεις στις προκλήσεις πρέπει να αποφεύγονται και οι πιο έμπειροι λεγεωνάριοι οφείλουν να καθοδηγούν και να συμβουλεύουν τους νεότερους. Στις 4 Δεκεμβρίου σε μια προσπάθεια να δημοσιοποιήσει τον φανερό και κρυφό πόλεμο που δέχεται η Φρουρά στέλνει στις εφημερίδες ένα μνημόνιο μέσα από το οποίο καταγγέλλει σε έντονο ύφος τη φιλελεύθερη Κυβέρνηση που συστηματικά παραβιάζει το Σύνταγμα και κάθε έννοια δικαίου. Κατηγορεί ονομαστικά μέλη της Κυβέρνησης με επικεφαλής τον ίδιο τον Πρωθυπουργό σαν δολοφόνους και βασανιστές των Λεγεωνάριων: Ακολουθούν ονόματα όπως εκείνα των Nicoale Titulescu, Victor Iamandi,  Victor Antonescu, Valer Roman,  Dumitrescu (Διοικητή της Αστυνομίας), Eugen Critescu (Διευθυντή Ασφαλείας).

Ο χορός του θανάτου συνεχίζεται. Στις 9 Δεκεμβρίου ο αγρότης Nicolae Balaianu [10], δολοφονείται στην περιοχή της Vlasca (Wallachia). Σε κάποια συζήτηση είχε τολμήσει να πάρει θέση υπέρ της Λεγεώνας.... 

Λίγες ώρες αργότερα τη νύχτα της 9 προς 10 Δεκεμβρίου 1933, στη διάρκεια του υπουργικού συμβουλίου ο I.G. Duca φέρνει σαν θέμα συζήτησης την ανάγκη διάλυσης της Σιδηράς Φρουράς . Η δικαιολογία δύσκολα πιστευτή.

"prin programul și prin acțiunea sa din ultimul timp, această grupare urmarește, pe de o parte, schimbarea pe cale revolutionară a ordinei legale în stat și pe de altă parte întronarea unui regim social și politic contrar celui statornicit atât prin Constituție, cât și prin tratatele de pace!", [11]

Το θέμα , αν και αναμενόμενο εν τούτοις αιφνιδιάζει . Το κλίμα ηλεκτρίζεται και καταγράφονται σημαντικές αντιρρήσεις υπουργών . Εκτιμούν ότι πρόκειται για μια πράξη παντελώς παράνομη και εκφράζουν φόβους ότι τα προβλήματα που θα προκύψουν θα είναι ασφαλώς περισσότερα και πολυπλοκότερα από αυτά που ήδη υπάρχουν. Ο Πρωθυπουργός επιχειρεί να ηρεμήσει τα πράγματα ,ζητά να μπει το θέμα σε ψηφοφορία και δηλώνει, έχοντας προφανώς κάνει τους υπολογισμούς του , ότι αυτός, θα καταψηφίσει την ίδια του την πρόταση. Η έκβαση του αποτελέσματος, που μέχρι το τέλος παραμένει αμφίρροπο, καθορίζεται από το ψήφο του Τιτουλέσκου.[12] 

Έτσι με διαφορά ενός και μόνου ψήφου, δεν θριαμβεύει μόνο η θέληση του Πρωθυπουργού αλλά σώζονται και τα προσχήματα . 

Η κυβερνητική απόφαση περί διαλύσεως της Σιδηράς Φρουράς, συντάσσεται βιαστικά , υπογράφεται και στέλνεται για δημοσίευση στην εφημερίδα της Κυβέρνησης.

„Români, 

Consiliul de Miniştri în şedinţa sa din 9 decembrie 1933 

[...] În virtutea art. 107, ultim aliniat din Constituţie şi a art. 2 al legii din 23 decembrie 1925, hotărăşte: 

Art. I. Gruparea „Arhanghelului Mihail” astăzi „Garda de Fier” este şi rămâne dizolvată. 

Art. II. Localurile de întrunire ale membrilor acestor grupări vor fi închise, iar arhivele şi orice corespondenţă vor fi ridicate de autorităţile respective, oriunde s-ar găsi. 

[...] Art. IV. Toate listele de candidaturi depuse pe baza legii electorale în vederea alegerilor legislative care încep la 20 decembrie 1933 în numele şi cu semnul grupării „Garda de Fier” sunt nule şi neavenite. 

D-nii miniştri de interne şi de justiţie sunt însărcinaţi cu aducerea la îndeplinire a acestui jurnal” 

(Jurnalul Consiliului de Miniştri din 9 decembrie 1933 privind dizolvarea Gărzii de Fier în „Monitorul Oficial” din 9 decembrie 1933) [13] 

Το κακό νέο κάνει το γύρο της χώρας πριν ακόμη ξημερώσει. Όπως είναι αναμενόμενο, από τη μια στιγμή στην άλλη ξεσπούν ταραχές που μοιάζουν ανεξέλεγκτες. Οι λεγεωνάριοι ξεχύνονται σε δρόμους και σε πλατείες για να καταγγείλουν τη παρανομία και συγκρούονται αναπόφευκτα με τις δυνάμεις της αστυνομίας και της στρατοχωροφυλακής. Ανάμεσά τους ένας νέος που ακούει στο όνομα Nicolae Constantinescu, φοιτητής της Εμπορικής Ακαδημίας και παλιός γνώριμος των δυνάμεων καταστολής για τη μαχητική του δράση. 

Εκτελώντας άνωθεν διαταγές, η αστυνομία και η στρατοχωροφυλακή δεν περιορίζουν τη δράση τους στη "διασφάλιση ¨της τάξης αλλά εισβάλουν στα Κεντρικά και περιφερειακά γραφεία του Κόμματος, προχωρούν σε κατασχέσεις των αρχείων, με την ελπίδα ότι κρύβουν τα μυστικά μιας εγκληματικής οργάνωσης, ψάχνουν για όπλα σε σπίτια μελών, προχωρούν σε συλλήψεις . Στη διάρκεια των ανακρίσεων πολλοί λεγεωνάριοι κακοποιούνται με βαναυσότητα.

Τώρα οι Φιλελεύθεροι δεν μένουν στα τυπικά. Το ξέφρενο κύμα συλλήψεων δεν φαίνεται να έχει τέλος : Αρκετές χιλιάδες άτομα ,δίχως συγκεκριμένες κατηγορίες να τους βαρύνουν και ανάμεσά τους το σύνολο σχεδόν του επιτελείου της Φρουράς οδηγούνται στις διάφορες φυλακές της χώρας. 300 αρρωσταίνουν από τις άθλιες συνθήκες ,16 πεθαίνουν . 3 λεγεωνάριοι θάβονται ζωντανοί . Όμως παρ όλες τις προσπάθειές τους να εντοπίσουν και να συλλάβουν τον Κοντρεάνου τελικά δεν τα καταφέρνουν . 

Όπως γράφει ο Σίμα στην ιστορία του:

Ολόκληρος ο Κρατικός μηχανισμός κινητοποιήθηκε γα τη σύλληψη του του Αρχηγού. Σε ολόκληρη τη χώρα , πάνω κάτω.Στα βουνά, τα μοναστήρια, τις πλέον απόμακρες περιοχές , η αστυνομία έκανε την εμφάνισή της , απειλώντας και τρομοκρατώντας το κόσμο. Ο αρχηγός δεν βρισκόταν πουθενά. [15] 

Αφοσιωμένοι σύντροφοι δημιουργούν γύρω του μια ζώνη ασφαλείας, [16] και τα ινία της ηγεσίας αναλαμβάνει προσωρινά ο Στρατηγός Καντακουζινός [17]. Μια καινούρια ελπίδα γεννιέται εκείνες τις ημέρες που εξελίσσεται σε φανατική πίστη. Όσο ο Αρχηγός παραμένει ελεύθερος και είναι σε θέση να καθοδηγεί τα βήματά τους, η Φρουρά θα αντέξει ακόμη και στα σκληρότερα κτυπήματα και τελικά θα νικήσει. 

Από κάθε σημείο της χώρας οι ειδήσεις είναι απογοητευτικές.Παντού η τρομοκρατία φαντάζει απόλυτη. Από την περιοχή της Δοβρουτσά ( Dobroudja) φτάνει μια ακόμα είδηση που αφορά τη δολοφονία του αγωνιστή, Gheorghe Bujgoli.

Εκτός εαυτού για τα όσα βλέπει να συμβαίνουν γύρω του ο Καντακουζινός Γκρανιτσέρουλ , απευθύνεται με επιστολή του στον ίδιο το Πρωθυπουργό και αδιαφορώντας για τις επιπτώσεις, τον απειλεί ανοικτά. 

-Εγώ ο στρατηγός Καντακουζηνός σε ειδοποιώ ότι θα σε σκοτώσω σαν το σκυλί.[18]
................................................................ 

Δίχως άλλες εκπλήξεις οι εκλογές λαμβάνουν χώρα τη προγραμματισμένη ημερομηνία κάτω από αυστηρά μέτρα ασφαλείας . Για τρίτη φορά , μέσα σε τρία χρόνια, οι Ρουμάνοι καλούνται να εκλέξουν κυβέρνηση.[22]

Στις εκλογές του περασμένου χρόνου οι Φιλελεύθεροι του PNL είχαν κερδίσει το 14% της εκλογικής πίτας (407.023 ψήφους) που αντιστοιχούσε σε 14 Βουλευτές και 1 Γερουσιαστή. Σε διάστημα ενάμισι χρόνου, κατά ένα τρόπο παράδοξο, αν όχι ύποπτο, τα ποσοστά τους εκτινάσσονται στα ύψη . Εξασφαλίζουν το 52% ,που αντιπροσωπεύει κάτι περισσότερο από 1,500.000 ψηφοφόρους στέλνοντας 300 εκπροσώπους τους στη Βουλή, και 105 στη Γερουσία. 
Στις  23 Δεκεμβρίου 1933 ενώ  οι εκλογές για την ανάδειξη των μελών της γερουσίας βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, βγαίνει  στην κυκλοφορία το 24^ο τεύχος του περιοδικού "axa" (Άξων), μέσα από το οποίο διανοούμενοι και συγγραφείς σχολιάζουν και κρίνουν τις μεθοδεύσεις της κυβέρνησης να θέσει εκτός νόμου τη Garzii de Fier. Το περιοδικό, λόγω των τελευταίων εξελίξεων, κυκλοφορεί παράνομα από χέρι σε χέρι . Επειδή όμως αργά ή γρήγορα κάποιο αντίτυπο θα πέσει στα χέρια της αστυνομίας, και επειδή δεν πρέπει να ταλαιπωρηθούν άδικα ανύποπτοι συναγωνιστές, τρεις Λεγεωνάριοι αναλαμβάνουν επώνυμα την ευθύνη "σύμφωνα με το νόμο". Πρόκειται για τους Ion Belgea, Fanica Anastasescu και  Nicolae Andries. 
Στις 24 Δεκεμβρίου η εφημερίδα  « Cuvântul », προκαλεί τη τύχη της δημοσιεύοντας ένα μνημόνιο το οποίο υπογράφουν  39 φυλακισμένοι λεγεωνάριοι της Jilava, που εδώ και τρεις ημέρες  κάνουν απεργία πείνας .

Έκπληξη αποτελεί ένα άρθρο του ίδιου του Κοντρεάνου : 

"Ποιος ευθύνεται δια το χυθέν αίμα και δια όλες τις προσβολές και τα μαρτύρια; Οι ξένοι τραπεζίτες; Όχι. Ευθύνεται ο Δούκας, μαζί με τους άλλους που ξεπουλήσαν τις ζωές μας όπως Ν.Τιτουλέσκου , Β Ιαμαντή (υφυπουργός των Εσωτερικών..........[ 23] 

Την ίδια ημέρα η Κυβέρνηση σε μια  προσπάθεια να εκτονώσει την ένταση και να καθησυχάσει τη κοινή γνώμη που έχει αρχίσει να δυσφορεί έντονα προχωρεί σε μια πράξη αντιπερισπασμού. Εν όψει των Χριστουγέννων προχωρεί σε ομαδικές αποφυλακίσεις λεγεωνάριων [24] .Ανάμεσα σε αυτούς που αποφυλακίζονται είναι και ο Nicolae Constantinescu που είχε συλληφθεί για τελευταία φορά τη νύχτα της 9ης προς 10η Δεκεμβρίου . 

H οργανωμένη μεθόδευση του αποκλεισμού της Φρουράς από τις εκλογές με πρόσχημα τον εγκληματικό της χαρακτήρα είναι η σταγόνα που κάνει το ποτήρι να ξεχειλίσει.
Οι ακραίες φωνές στις τάξεις των Λεγεωνάριων δεν έλειψαν ποτέ. Τώρα όμως δυναμώνουν. Όλοι δακτυλοδείχνουν το Ντούκα σαν το μεγαλύτερο διώκτη των Λεγεωνάριων . Πολλοί είναι αυτοί που εκφράζουν την άποψη ότι ο Ντούκα πρέπει να πληρώσει για τα εγκλήματά του. Από αυτούς κάποιοι ζητούν ανοικτά ή εύχονται το θάνατό του. 

Φυσικά η δολοφονία ενός υψηλόβαθμου κυβερνητικού στελέχους πολύ περισσότερο ενός πρωθυπουργού δεν είναι μια εύκολη υπόθεση. Για το νεαρό Κωνσταντινέσκου[25] όμως , η ιδέα της εκδίκησης έχει ωριμάσει μέσα στο κελί της φυλακής [26]. Δεν έχει τη  παραμικρή ιδέα για το χρόνο και το τόπο που θα επιχειρήσει τη δολοφονία του Πρωθυπουργού και πιθανότατα να βλέπει  σαν θείο σημάδι την ανεπάντεχη αποφυλάκισή του παραμονές των Χριστουγέννων. Το πρώτο πράγμα που σπεύδει να κάνει είναι να βρει ένα περίστροφο. Γνωστοποιεί τις προθέσεις του σε δύο συντρόφους της απόλυτης εμπιστοσύνης του τους Ion Caranica και Doru Belimace δύο νέους που έχουν έλθει πρόσφατα στη χώρα από την Ελλάδα οι οποίοι δέχονται με ενθουσιασμό  να συμπράξουν μαζί του. Το όπλο τελικά βρίσκεται εύκολα. Απομένει τώρα να βρεθεί και η κατάλληλη στιγμή. Παρά τα μέτρα ασφαλείας, κάποια μισόλογα διαρρέουν και κινούν υποψίες.  Από κάποιο χαφιέ , στο στενό συγγενικό περιβάλλον , ενός των συνωμοτών[27] , τα σχέδια φτάνουν μέχρι το γραφείο  του Αρχηγού της Αστυνομίας (şeful  poliţiei) Gabriel Marinescu. Σίγουρος ότι μια παρόμοια πληροφορία αξίζει χρυσάφι  ο Marinescu σπεύδει να ενημερώσει τον ίδιο το Βασιλιά. Ο Κάρολος  ενεργεί με περίσκεψη. Ο  Ντούκα είναι βέβαια ,  ο απόλυτος θριαμβευτής των εκλογών αλλά η επιτυχία του αυτή  τον καθιστά άβολο "συνέταιρο"  στα πλαίσια της  σχεδιαζόμενης κυβέρνηση εθνικής ανάγκης .  Συμβουλεύει ψύχραιμα το Μαρινέσκου 

" Ține nota la birou și n-o transmite mai departe”. [28]

Στις 28η Δεκεμβρίου του 1933 οι πρωινές εφημερίδες της Πρωτεύουσας δημοσιεύουν την είδηση   σύμφωνα με την οποία, την επομένη, ο βασιλιάς πρόκειται να δεχθεί σε συνεργασία  το Πρωθυπουργό του στη Sinaia.[29]

Υποσημειώσεις Κεφαλαίου

[  1] Αλήθεια.

[  2]

[  3] Μετά την επιστροφή του Καρόλου,  ο Ντούκα είχε εκτεθεί με δημόσιες δηλώσεις  σε βάρος του  νέου Μονάρχη τον οποίο απεκάλεσε τυχοδιώκτη,  

[  4]

[  5]

[  6]

[  7]

[  8]

[  9]

[10]

[11]"που με το πρόγραμμα και τη δράση του ,το τελευταίο καιρό , η ομάδα αυτή είχε σαν σκοπό , από τη μια πλευρά , την ανατροπή της νόμιμης τάξης του Κράτους με επαναστατικό τρόπο, και από την άλλη,  την εγκαθίδρυση ενός πολιτικού και κοινωνικού καθεστώτος σε αντίθεση με τα όσα καθορίζονται από το Σύνταγμα και από τις Συνθήκες της ειρήνης."

[12]

[13]

[14]

[15] Horia Sima: Istoria Miscarii Legionare.

[16] Σχετικά με το κρησφύγετο του Κοντρεάνου εκείνες τις δραματικές ημέρες έχει αναπτυχθεί μια  έντονη παραφιλολογία που διαρκεί μέχρι τις ημέρες μας.

[17]

[18] Εφημερίδα ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗ  ΤΕΤΆΡΤΗ 31/34

[19]

[20]

[21]

[22]

[23]

[24]

[25]Ο Nicolae Constantinescu, 26 χρόνων από το Γαλάτσι, ήταν απόφοιτος της  Ανωτάτης εμπορικής ακαδημίας και  τέως υπάλληλος της Εταιρείας Τραμ του Βουκουρεστίου .Υπήρξε υποψήφιος Βουλευτής με τη Σιδηρά φρουρά στο Φαγκαράς  της Τρανσυλβανίας, πριν η Κυβέρνηση ματαιώσει την υποψηφιότητά του και πριν διαλύσει τη Σιδηρά Φρουρά.  Συνελήφθη από την αστυνομία τη νύχτα που η Κυβέρνηση Ντούκα διέλυσε τη Φρουρά και φυλακίστηκε για δύο εβδομάδες δίχως να του απαγγελθεί κατηγορία και δίχως να δικαστεί. 

[26] Gândul de a atenta la viaţa lui Duca se născuse în mintea lui Nicolae Constantinescu, în timpul în care se afla în închisoarea Făgăraş.( Horia Sima: Istoria Miscarii Legionare.) 

[27]

[28]

[29]

Επιστροφή

ΔΕΝ ΕΙΝΕ ΒΙΟΠΟΡΙΣΤΙΚΟΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ ΤΟ ΑΞΙΩΜΑ ΤΟΥ ΒΟΥΛΕΥΤΟΥ

Χρόνια και χρόνια είχε να ιδδή η Ελληνική Βουλή τοιαύτην ομοφωνίαν  γνωμών  και αντιλήψεων επί συζητουμένου θέματος , όπως συνέβη κατά την προχθεσινήν συνεδρίασιν της με την γνωστήν πρότασιν περί αυξήσεως της βουλευτικής αποζημιώσεως.

Μίση, έχθραι, αντιπάθειαι , φανατισμοί και αδιαλλαξίαι  που επλήρουν προ ολίγου μόλις και καθίστων πνιγηράν την ατμόσφαιραν της Βουλής,  ρήτορες και των δύο παρατάξεων δεν επρόφθαιναν  ν' αρχίσουν την θερμήν συνηγορίαν των  υπέρ της περιφήμου προτάσεως  και έδρεπαν  αφθόνους  επευφημίας  και ενσθουσιώδη χειροκροτήματα από όλους τους συναδέλφους των. Έτσι , ό,τι δεν επέτυχαν  αι εκκλήσεις του Ελληνικού Λαού και αι επιταγαί των κρισ΄΄ιμων περιστάσεων  του Έθνους , το επέτυχε  μία πρότασις νόμου , αφορώσα την οικονομικήν ενίσχυσιν  των κυρίων πατέρων  του Έθνους! Ουδέποτε πράγματι  εσημειώθη τόση αλληλεγγύη , τόση συναδελφωσύνη , τόση...  συγκινητική ταυτ'οτης αντιλήψεων, όση εξεδηλώθη προχθές εις τοπρώτον νομοθετικόν Σώμα. Αρχηγοί κομμάτων , υπουργοί, βουλευταί, Προεδρείον  μετεβλήθησαν  εις ένα άνθρωπον, με μίαν ψυχήν, με ένα νουν και .... με ένα στόμα, έτοιμοι να επιπέσουν  κατά του ασθενούντος προϋπολογισμού και ν' ανοίξουν  εις το καχεκτικόν και αιμάσσον σώμα του νέας πληγάς επαχθών βαρών και ελλειμμάτων . Ενώπιον  της αιφνιδιαστικής αυτής επιδρομής της ολομελείας της Βουλής ευρεθείς  ο κ.Πρωθυπουργός  είχε το θάρρος - και είνε προς τιμήν του αυτό -να βροντοφωνήση  μίαν μεγάλην αλήθειαν, ότι δηλαδή τους επιδιώκοντας  τώρα με τόσην επιμονήν  πρόσθετον  αύξησιν της αποζημιώσεως  των  αντιπροσώπους του Λαού "δεν τους ενέπνευσε να έλθουν εις την Βουλήν Η ΑΝΤΙΜΙΣΘΙΑ, αλλά κάποια άλλη ανωτέρα ιδέα".

*

 Ασχέτως όμως τούτου , ενεποίησεν  εις την Κοινήν Γνωμην  χειρίστην εντύπωσιν το γεγονός , ότι δια μεν την δικαίαν αύξησιν των γλισχροτάτων απολαυών των δημοσίων υπαλλήλων  και αξιωματικών , οι οποίοι ουδένα άλλον  πόρον ζωής  πλήν του μισθού των έχουν  και ουδέν άλλο επάγγελμα εξασκούν , συζητούν  εν τούτοις να ξανασυζητήτουν επί μήνας  τώρα  οι κύριοι βουλευταί με πρωτοφανή απροθυμίαν  και εσκεμμένην αναβλητικότητα, ενώ προκειμένου  περί αυξήσεως  της ιδικής των αποζημιλώσεως ολίγον έλειψε να την πραγματοποιήσουν  εν μία νυκτί και μόνη! Πότε δε; Όταν δια την αυτήν συνεδρίασιν  είχεν ορισθή η εισήγησς του νέου Προϋπολογισμού, από την οποίαν ήτο  γνωστόν ότι θα διαπιστωθή, ότι παρ' όλας τας προσπαθείας της Κυβερνήσεως, ηπειλείτο δια την τρέχουσν οικονομικήν χρήσιν  έλλειμμα πολλών εκατοντάδων εκατομμυρίων!!! 

Απαθείς και αδιάφοροι  οι κύριοι βουλευταί  δια το αποκαλυπτόμενον  τεράστιον κρατικόν έλλειμμα  του οποίου η αρχική  γένεσις πρέπει να αναζητηθή εις την βαρείαν κληρονομίαν , την οποίαν,  αμερολήπτως κρίνοντες τα πράγατα , οφείλομεν  να ομολογήσωμεν ότι παρέλαβεν η σημερινή κυβέρνησις  από τους μεγαλοπράγμονας  και ανοιχτοχέρηδες  προκατόχους της , ζητούν από τον Ελληνικόν Λαόν , ως από εργοδότην των, να φορτωθή και άλλους φόρους, δια να προσθέσουν  αυτοί εις τα μηνιαία των εισοδήματα μερικά ακόμη χιλιόδραχμα -διότι ισχυρίζονται ότι από την βουλευτικήν και μόνον αποζημίωσίν  των, περιμένουν να ζήσουν και να συντηρηθούν.!!!

 *

Εκείνο το Δεκέμβρη του 1933 Πρωθυπουργός της Ελλάδας
  ήταν ο Παναγής Τσαλδάρης. Υπουργός Εθνικής Οικονομίας
ο Γεώργιος Πεσμαζόγλου.  Αυτός ανέλαβε ουσιαστικά το
δύσκολο έργο,"να τετραγωνίσει το κύκλο", να δώσει δηλαδή
αύξηση στους Εθνοπατέρες,  δίχως όμως να επιβαρύνει
  το Κρατικό Προϋπολογισμό. Τελικά τα κατάφερε.  Τον
τρόπο μας τον εξηγεί η φιλοκυβερνητική εφημερίδα
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΛΛΟΝ στο φύλο της 15/12/33.
Ηθικό συμπέρασμα :
 Όταν θέλει κανείς κάτι πραγματικά,
 μπορεί και κάνει θαύματα. 

Το λέγουν δε τούτο άνθρωποι , οι οποίοι και αν δεν είνε βαθύπλουτοι, εξασκούν πάντως, ΟΛΟΙ ΣΧΕΔΟΝ, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, άλλα προσοδοφόρα επαγγέλματα (δικηγόροι, ιατροί, βιομήχανοι, έμποροι και άλλων κλάδων  επιχειρηματίαι) και το βουλευτικόν  αξίωμα το εκυνήγησαν δι' επιβοηθητικόν μάλλον, δια διακοσμητικόν τίτλον ή από φιλοδοξίαν έστω να εξυπηρετίσουν  ως μέλη του Κοινοβουλίου την εκλογικήν περιφέρειαν, εις την οποίαν αναστρέφονται και εξετέθησαν.

Ουδείς από τους κυρίους αυτούς, που προβάλλουν σήμερον τόσον ιταμώς την αξίωσιν να ευρυνθή προς χάριν των το έλλειμμα του Προϋπολογισμού και να αυξηθή υπέρ το διπλάσιον  η βουλευτική των αποζημίωσις, εζήτησε  τας ψήφους των εκλογέων του με την ομολογίαν ότι θέλει το τιμητικώτατον αυτό αξίωμα, ως βιοποριστικόν επάγγελμα- κατά τον ίδιο δηλαδή τρόπο ν που θέλουν οι συνήθεις θεσιθήραι ένα αποκούμπι  δια να ζήσουν.

Ας μη λησμονούν δε οι κ.κ. βουλευταί, ότι το επίσημον Κράτος, εις βάρος του οποίου εξήμεσαν προχθές τας βαναυσωτέρας  ύβρεις , πλην των επτακισχιλίων δραχμών  που τους προσφέρει  μηνιαίως  από το υστέρημά του, τους έχει συχρόνως παραχωρήσει πλείστας όσας ευκολίας (συγκοινωνιακήν και ταχυδρομικήν  ατέλειαν κλπ), κατόπιν των  οποίων  αι δαπάναι των μειούνται  ουσιωδώς. Ουδέ έχει ο Ελληνικός Λαός καμμίαν υποχρέωσιν ν' αμοίβη πλουσιοπαρόχως τους αντιπροσώπους του  και αν ακόμη υποθέσωμεν ότι μοναδικός των πόρος είνε η βουλευτική των αποζημίωσις. Είναι άρα γε πολλοί Έλληνες που έχουν μηνιαίων εισόδημα επτά χιλιάδων δραχμών, το οποίον γίνεται  πολύ περισσότερον εαν υπολογίση κανείς και τους πέντε το πολύ μήνας  που εργάζονται και τους απασχολεί η Βουλή ;

Αντί συνεπώς των κ.κ βουλευτών , θα ήτο δίκαιον η αιτουμένη παρ' αυτών  αύξησις να ενισχύση τους πενιχρούς μισθούς των κατωτέρων υπαλλήλων και αξιωματικών, οι οποίοι, ομολογουμένως, έχουν δίκαιον να παραπονούνται δια την προς αυτούς αστοργίαν του Κράτους .

(Κύριο άρθρο της ΑΚΡΟΠΟΛΕΩΣ Παρασκευή 15 Δεκεμβρίου 1933)

Σ. ΒΟΥΤΥΡΑΣ: ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΑΚΡΟΑΣΙΣ ΠΑΡΑ ΤΗ ΑΥΤΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΥΨΗΛΟΤΗΤΙ ΤΩ ΔΙΑΔΟΧΩ Μέρος Β

Ο υπερασπιστής του Βελεστίνου
Συνταγματάρχης και λίγες ημέρες μετά
 Υποστράτηγος, Κ.Σμολένσκης.

Δεν απολογούμαι, επαναλαμβάνω' αναμένω  να φωτισθή ο ελληνικός λαός εκ της εκθέσεώς μου,[1] εκ των επισήμων , δηλαδή, εγγράφων  και εκ των πραγματικών  κινήσεων του στρατού, αίτινες θα εξηγήσωσι την αναπόδραστον  ανάγκην των υποχωρήσεων προς σωτηρίαν  από παντελούς ολέθρου. Τούτου ένεκα νομίζω  ότι το υπουργείον των Στρατιωτικών  οφείλει όσον τάχος να προβή εις την δημοσίευσιν αυτής. Υπέρτατον συμφέρον  του έθνους  επιβάλλει την δημοσίευσιν ταύτην ' είναι ανάγκη να γείνη φως όπως μη το έθνος πλανάται δημαγωγικώς εις το σκότος.

-Και αν , ετόλμησα να ερωτήσω, το υπουργείον των Στρατιωτικών δι' οιουσδήποτε λόγους ήθελε θεωρήσει σκόπιμον την μη δημοσίευσιν  ή την αναβολήν  της δημοσιεύσεως  αυτής, η Υ.Υ . δεν νομίζει ότι δύναται να προβή εις την δημοσίευσιν αυτής;

-Ως αξιωματικός του στρατού έπραξα το καθήκον μου υποβάλων  αυτήν εις το υπουργείον και πεποιθώς ότι το υπουργείον  θα πράξη επίσης το καθήκον του δεν εννοώ να κάνω χρήσι  εγγράφων, άπερ  και περ ανήκοντα εις τον αρχηγόν  του εν Θεσσαλία στρατού θεωρώ  ουχ ήττον δημόσια. Εάν ήμην εκ των αξιωματικών των τιμωρουμένων  πειθαρχικώς  ίσως θα προέβαινον χάριν των υψηλοτέρων συμφερόντων  του έθνους εις την δημοσίευσιν ' αλλ' είμαι εκ των μη τιμωρουμένων  αξιωματικών  και διάδοχος του ελληνικού θρόνου, και τούτο καθιστά  τα καθήκοντά μου λεπτότερα και την θέσιν μου δυσχερεστέραν. Οπωσδήποτε δεν θέλω  να προδικάσω  το μέλλον , τούτο μόνον  εκ προτέρων  λέγων ότι θα συμμορφωθώ  προς τας ανάγκας  και απαιτήσεις των εθνικών συμφερόντων.

Οι εθελόντριες Αγγλίδες νοσοκόμες
 που έσπευσαν να συμπαρασταθούν
στον αγωνιζόμενο στρατό

Η δημαγωγία  προς βάρος μεν κατ' επιφάνειαν του Βασιλέως  ή του Διαδόχου ή των πριγκήπων αδελφών αυτού, αλλά πράγματι επί καιρία βλάβη του έθνους πρέπει να παύση επωφελουμένη το σκότος [2]. Γνωρίζετε, είπεν εμφαντικώτερον, ότι οι δημαγωγοί, οίτινες διεσάλπισαν επανελθόντες  εις Αθήνας την ως εκ της δειλίας μου προελθούσαν υποχώρησιν της Λαρίσσης ήσαν  αυτοί εκείνοι, οίτινες  την εσπέραν της Μεγ. Παρασκευής, απέλπιδες ως εκ της ατάκτου φυγής των στρατευμάτων, μοι διεμήνυον  διά των υπασπιστών μου να σπεύσω όπως σώσω τον στρατόν από νέου Σεδάν  υποχωρών εκ Λαρίσσης και εις την απάντησίν μου  ότι το αρχηγείον  θα πράξη τα δέοντα ανταπήντων ότι, αν δεν εμερίμνων περί εμαυτού, ώφειλον να μεριμνήσω  περί της τιμής και της σωτηρίας  του στρατεύματος;[3] Γνωρίζετε ότι απελθόντες την πρωίαν του μεγ. Σαββάτου εκ Λαρίσσης δια της πρώτης αμαξοστοιχίας των 6.30  ωρών και ελθόντες εις Αθήνας ανωμολόγησαν  πρώτοι επισήμως ερωτηθέντες  ότι θα ήτο εσχάτη προδοσία η παραμονή του στρατεύματος εν Λαρίσση , και όμως ευθύς την επιούσαν  ανεστάτωσαν  ενταύθα τον λαόν , διαδίδοντες ότι η υποχώρησις αύτη προήθεν εκ της δειλίας μου και κατειρωνευθέντες την ικανότητά μου , την αναλγησίαν μου, την μόνην  μέριμνάν μου όπως διασώσω τα τρόφιμά μου;[4] Γνωρίζετε ότι προς  επιφανή αξιωματικόν ελθόντα ενταύθα κατά τον πόλεμον και υποβαλόντα ευσχήμους παρατηρήσειςότι, προαχθέντος άλλου αξιωματικού επίσης διακεκριμένου και επιτελέσαντος το καθήκον αυτού πιστώς μεν, αλλ' ουχί πλέον  ούτε έλαττον  εκείνου, θεωρεί εαυτόν ηδικημένον, υπουργός ετόλμησε να είπη [5] ότι εάν , ως εκείνος, δεν υπήκουε και αυτός εις τας διαταγάς  του Αρχηγείου, αλλά μόνον εις τας του υπουργείου, αναποδράστως θα προήγετο και αυτός; Πως θέλετε να υπάρξη στρατός, πως να υπάρξη  πειθαρχία, πως να υπάρξη ενότης ενεργείας , όταν μία κυβέρνησις  δημαγωγούσα  τοιαύτα δίδη εις τον στρατόν μαθήματα;[6] Πως θέλετε να υπάρξη υπακοή και σέβας εις αρχηγόν  μυκτηριζόμενον και διασυρόμενον και συκοφαντούμενον ούτως ανάνδρως;  Ευτυχώς οι στρατιώται έβλεπον  εκ του πλησίον  τον άνανδρον  αρχηγόν  εν μέσω αυτών κατά την μάχην , έβλεπον  τον  αβροδίαιτον αρχηγόν μετέχοντα των κακουχιών  αυτών  και κοιμώμενον εν καλύβη, εν η μόνα έπιπλα υπήρχον  μία κλίνη, πέντε καθίσματα και τινα κηρία πηγνύμενα  επί φιαλών. Δεν με προσβάλλουσιν αι συκοφαντίαι αύται, αλλά με λυπούσι καιρίως, διότι παραπλανώσι  το έθνος μου  και κίνδυνος είναι μη το ρίψωσι κατά κρημνών. Μη δεν ήρχισαν ήδη  και εις τον ιδιωτικόν μου βίον  επεμβαίνοντες , μη κακοβούλως δεν διεσύρθη επ' εσχάτων  το όνομά μου  ως κρεωφαγήσαντος την Μεγ.Παρασκευήν  ψεύδος μοχθηρόν ! ενώπιον του στρατεύματος μόνον και μόνον  δια να εξάψωσι τον λαόν εναντίον μου; Πόσα άλλα  και εναντίον του βασιλέως και εναντίον εμού  και εναντίον των αδελφών μου δεν ελέχθησαν;[7] 
Ναι, πρέπει να παύση η δημαγωγία αύτη , πρέπει να γείνη φως' δεν λέγω τούτο χάριν της βασιλείας, αλλά χάριν του Έθνους, του οποίου ο νυν και μέλλων βασιλεύς πρέπει να είναι  απηλλαγμένοι  κηλίδων  ή να μην είναι. Τούτου ένεκα θέλω να δημοσιευθή η αληθής ιστορία του πολέμου δια των επισήμων εγγράφων  και των αληθών κινήσεων του στρατού, να  εκτυπωθή εις μυριάδας αντιτύπων , να διαδοθή πανταχού του ελληνισμού  μέχρι  της απωτάτης γωνίας, να κριθώ μετά πάσης της αυστηρότητος, αλλά και μετά πάσης της δικαιοσύνης  υπό πάντων  των μελών  του έθνους μου, ου καυχώμαι είναι ο πρώτος πολίτης και ο μέλλων βασιλεύς.[8]

Η Α.Υ ο Διάδοχος  μοι είπε ταύτα μετά πολλής συγκινήσεως, εξ ης εφαίνετο κοπωθείς. Εζήτησα την άδειαν αυτού ν' απέλθω, υποβαλών την τελευταίαν ταύτην ερώτησιν:

-Μοι επιτρέπετε, Υψηλότατε, να δημοσιεύσω τας εκ της ακροάσεως, ην  ηυδοκήσατε να μοι παράσχητε, εντυπώσεις μου προς γνώσιν του ελληνικού λαού;

-Πράξατε, μοι απήντησεν , ό,τι νομίζετε ότι το καθήκον σας, ως πολίτου Έλληνος , σας επιβάλλει προς το έθνος.

Επί τούτοις υποκλινάμενος εξήλθον  πολλά διδαχθείς και πολλά νομίζων  ότι δύναται το έθνος να διδαχθή, και δημοσιεύων όσον οίον τε πιστώς τους λόγους του Διαδόχου του ελληνικού θρόνου, επιφυλάσσομαι να συμπληρώσω αύριον [9] τα παραλειφθέντα, επιφέρων ταυτοχρόνως τας εντυπώσεις και τας σκέψεις μου.

Επιστροφή.

Υποσημειώσεις:
[1] Η έκθεσις του Διαδόχου εκδόθηκε στο Εθνικό τυπογραφείο , σε 8.000 αντίτυπα που μοιράστηκαν δωρεάν σε στρατιωτικούς και μη. Ακολούθησε επανέκδοση από ιδιώτη,  σε 10.000 αντίτυπα. Περισσότερα για  την έκθεση του Διαδόχου βλέπε και το σχετικό κεφάλαιο των Απομνημονευμάτων του  Δούσμανη σελ 19-25. 
[2]Το απόσπασμα που  ακολουθεί προέρχεται από τα πολεμικά απομνημονεύματα του Δημητρακόπουλου και δίνει μια αμυδρή εικόνα του πόλεμου λάσπης που δέχθηκε τότε ο Διάδοχος 
" Εις όμιλον ζωηρών συζητητών εν τη πλατεία διέκρινα και τινας  γνωστούς μου. Επλησίασα προς αυτόν  και μετά το τυπικόν χαιρετισμόν η συνδιάλεξις εστράφη , ως εικός, επί της καταστάσεως και των ζητημάτων , άτινα συνείχον την κοινήν περιέργειαν.

-Τί τα θέλεις φίλε μου, μοι λέγουν. Είνε απελπισία... για τίποτα δεν είμεθα! Και είνε άπορον, πως ο Ετέμ δεν κατάλαβεν ακόμη και την Λαμίαν. Θα έμαθες βέβαια τα αίσχη....

-Τώρα μόλις ήλθον....

-Αίσχη, αίσχη ακατανόμαστα! Τα διηγούνται  όλοι οι εκ Λαρίσσης ελθόντες.Πόλεμος εγένετο εις τα σύνορα και εκρίνετο η τύχη του ελληνισμού, το δε επιτελείον του Διαδόχου είχεν εκστρατεύσει  κατά των Αγγλίδων νοσοκόμων, αίτινες κατήλθον εις την χώραν ημών προς εξυπηρέτησιν  του ελληνικού αγώνος. Ούτε της πατρίδος αι δοκιμασίαι , ούτε του Σωτήρος τα πάθη , κατίσχυσαν  να συγκρατήσωσιν αυτούς , και την μεγάλην Παρασκευήν τα όργια δεν διεκόπησαν , αλλ' εθάλποντο  υπό της αδιαφορίας ή της ανοχής του Διαδόχου , όστις δεν έκρινεν  άξιον του κόπου  να επισκευθή τους τραυματίας  εν τω νοσοκομείω  και να εμφυσήση αυτοίς πνεύμα υπομονής και εγκαρτερήσεως.

Εκίνησα απελπιστικώς την κεφαλήν, και ο ομιλών εξηκολούθησεν.

-Επικολούθησεν είτα η φυγή εκείνη η επαίσχυντος, της οποίας  γνωρίζεις βέβαια τας φοβεράς λεπτομερείας.... Θα νομίζης ίσως, ότι υπέρ  πάντα άλλον ησθ΄νθη ο Διάδοχος το μέγεθος της συμφοράς. Απατάσαι. Η εν Λαρίσση σκηνή μετετέθη απλώς εις Φάρσαλον , όπου ο Διάδοχος  και το επιτελείον του εξενίσθησαν εις τον οίκον του βουλευτού Κ.

Κατέφυγεν εκεί  η Α.Υψηλότης ήσυχος και αμέριμνος, ωσεί επανήρχετο  εκ διασκεδαστικού περιπάτου . Ουδέν νέφος εσκίαζε το μέτωπόν του, ουδεμία οδύνη ετάρατε την ψυχήν του. Ερωτηθείς, αν ενήστευε κατά την ημέραν εκείνην- ήτο  ως ενθυμείσαι μέγα Σάββατον- έδωκεν εντολήν  εις παρασκευήν πασχαλινού γεύματος, και ούτως ευωχήθη μρος μεγίστην έκπληξιν των ξενιζόντων....."(σ

[3]

[4]

[5] Σαφέστατη αναφορά  στο Κ. Σμολένσκη ο οποίος αρνήθηκε να εκτελέσει αποφασιστικής σημασίας διαταγή του Αρχιστράτηγου Κωνσταντίνου, προδικάζοντας σε ένα πολύ μεγάλο βαθμό, την έκβαση της μάχης του Δομοκού.. Παρ΄όλα αυτά, ο εν λόγω συνταγματάρχης, φορτωμένος με τις δάφνες για την ηρωική του αντίσταση στο  Βελεστίνο, προήχθη στο βαθμό του υποστράτηγου Το Φθινόπωρο της ίδιας χρονιάς ανέλαβε το υπουργείο των Στρατιωτικών στη Κυβέρνηση  Αλ . Ζαΐμη.

[6]

[7]

[8]

[9]

 . 

Σ. ΒΟΥΤΥΡΑΣ: ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΑΚΡΟΑΣΙΣ ΠΑΡΑ ΤΗ ΑΥΤΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΥΨΗΛΟΤΗΤΙ ΤΩ ΔΙΑΔΟΧΩ Μέρος Α

Την ορισθείσαν ημέραν και ώραν (Παρασκευή 9 Ιανουαρίου 1898) έτυχον της τιμής να παρουσιασθώ εις τον Α.Υ τον Διάδοχον, όστις ευηρεστήθη να παρατείνη επί όλην ώραν την ακρόασιν, ην ηυδόκισε να μοι παράσχη.

Η Α.Υ με επηρώτησε το πρώτον αν την ακρόασιν ταύτην εζήτησα ως Βουτυράς απλώς ή ως δημοσιογράφος και διευθυντής του "Νεολόγου". 

Υπό αμφοτέρας τας ιδιότητας ταύτας, Υψηλότατε, απήντησα' ως Βουτυράς μεν, καθόσον καθήκον εθεώρησα, οριστικώς εν τη πρωτευούση του ελληνικού βασιλείου εγκαθιστάμενος και εκ της αλλοδαπής προερχόμενος, ένθα επί μακράν σειράν ετών εμελέτησα και πως εν τω μέρει μου εξεπροσώπησα τα συμφέροντα του έξω ελληνισμού, να υποβάλω τα σεβάσματά μου εις τον Διάδοχον του ελληνικού θρόνου και να διαβεβαιώσω αυτόν περί των αισθημάτων της αφοσιώσεως των έξω Ελλήνων προς τον βασιλικόν οίκον της Ελλάδος , ως δημοσιογράφος δε, ίνα παραστήσω τη Υμ. Υψηλότητι την απόλυτον ανάγκην του να διαφωτισθή το έθνος περί των κατά τον πόλεμον γενομένων και περί της αποκειμένης εκάστω ευθύνης όπως μη γίνηται έρμαιον των ενόχως κερδοσκοπούντων επί βλάβη και επί κινδύνω των ιεροτάτων. Νομίζω δε ότι ουδέν δύναται πλειότερον να διαφωτίση αυτό ή η έκθεσις της Υμ.Υψηλότητος, ης η δημοσίευσις αποβαίνει απολύτως αναγκαία. 

Είτα εξηκολούθησεν η συνδιάλεξις, νομίζω δε ότι πιστώς απομνημονεύσας τους λόγους της Α. Υψηλότητος αποδίδω αυτούς οίοι μοι ελέχθησαν. 

Την ανάγκην της διαφωτίσεως ταύτης η Α.Υψ. πληρέστατα κατανοών ουδέν διακαέστερον εύχεται ή την δημοσίεσιν της εκθέσεώς του εν η περιωρίσθη απλώς, δια των ημερησίων διαταγών , δια των καθ΄εκάστην ημέραν και ώραν ανταλλασσομένων εγγράφων μεταξύ του αρχηγείου και των διαφόρων αρχηγών και αξιωματικών του στρατεύματος , δια χαρτών καταδεικνυόντων τας εκάστοτε και καθ' εκάστην συμπλοκήν και μάχην αμοιβαίας θέσεις των αντιμετώπων στρατών, τας αποστελλομένας ενισχύσεις και επικουρίας , τας προελάσεις και υποχωρήσεις αυτών, να καταδείξη την αληθή του ημετέρου στρατού δράσιν και τα πραγματικά αίτια της ήττης ημών.Αλλά τα αίτια ταύτα , εξηκολούθησεν ειπών , κείνται πολλώ έτι απωτέρω και δύνασθε νανεύρετε αυτά εν τη παντελεί από μακρών ετών ακηδία των κυβερνήσεων περί του στρατεύματος, όπερ κατά τοσούτον μόνον ελαμβάνετο υπ όψει, καθ' όσον ηδύνατο να χρησιμεύση ως πρόφασις εις την πολιτικήν κεδροσκοπίαν τούτου ή εκείνου του κόμματος. 

Τί ηδύνατο πλέον να πράξη ο ατυχής ημών στρατός, στερούμενος της απαιτουμένης ασκήσεως, στρατός , ου πολλοί λόχοι τον χειρισμόν των όπλων εμάνθανον κατ' αυτήν την μάχην και δεν ενόουν καν τας διαταγάς των αξιωματικών , στρατός στερούμενος επιμελητείας και πάντων των επιτηδείων, στρατός όστις εμάχετο πολλάκις επί εικοσιτέσσαρας όλας ώρας άνευ άρτου και ύδατος; Προκειμένου περί των αξιωματικών του στρατού , εκτός ολίγων εξαιρέσεων , οι λοιποί πάντες προσεπάθησαν να πράξωσι το καθήκον αυτών ' αν δε κατηγορήται ο δείνα ή ο δείνα αξιωματικός επί ανικανότητι ή απειρία περί το διοικείν, της ανικανότητος και απειρίας ταύτης δεν είναι υπεύθυνος αυτή η πολιτεία; Πώς ήτο δυνατόν να διοικήση ομάδα εξακισχιλίων ανδρών εν μάχη αξιωματικός, όστις ουδέποτε διώκησε πλείονα των 200 ανδρών και ταύτα εν ειρήνη Εν γένει ο ατυχής στρατός απέτισε τας αμαρτίας γενικής σαπίλας της πολιτείας διαρκούσης από μακρών ήδη ετών και της οποίας το αποτέλεσμα δεν ηδύνατο να είναι αδιάφορον. Δεν ομιλώ περί εμαυτού' από μακρού τας ελλείψεις του στρατού γινώσκων συνησθανόμην εκ των προτέρων την ευθύνην , ην είχον ότε ανελάμβανον την αρχηγίαν του εν Θεσσαλία στρατού. Δεν καυχώμαι επί στρατηγική μεγαλοφυία, αλλ' ό,τι εν τη συνειδήσει μου υπάρχει κεκτημένον είναι ότι έπραξα αυστηρώς και ακριβώς ό,τι το καθήκον μου και ως αρχηγού του στρατού και ως διαδόχου του ελληνικού θρόνου μοι επέβαλλε. Δεν ηδυνάμην να θαυματουργήσω , αλλ' έσωσα όσον ηδυνάμην και την τιμήν του στρατού και το έθνος μου από πληρεστέρας έτι καταστροφής. Πολλάς εποτίσθην πικρίας και δεν έλειψαν οι φανερώς συκοφαντήσατές με και επί βλακεία και επί δειλία και επί πολυτελεία διαίτης και επί ακρασία τραπέζης και επί ελλείψει παντός στρατιωτικού και εθνικού αισθήματος. Και υμείς οι δημοσιογράφοι ανεγράψατε πάντα ταύτα αβασανίστως και ανεξετάστως. Αλλά, τέλος πάντων, είναι δυνατόν να πιστεύση τις- και ταύτα λέγοντος του Διαδόχου οι οφθαλμοί αυτού εξήστραπτον - ότι ο βασιλεύς Γεώργιος και τα τέκνα αυτού, ο Διάδοχος, ο Γεώργιος, ο Νικόλαος, οι πρώτοι πολίται του Ελληνικού Βασιλείου, οι πρώτοι ενδιαφερόμενοι εις την πρόοδον και ευημερίαν του ελληνικού έθνους , εισίν οι μόνοι εν Ελλάδι στερούμενοι του εθνικού και πατριωτικού αισθήματος, της στοιχειώδους ταύτης αρετής παντός Έλληνος;

Ο βασιλεύς Γεώργιος , ελέχθη, μεριμνά μόνον περί της αποκαταστάσεως των τέκνων αυτού σκεπτόμενος να διχοτομήση τον ελληνισμόν , και τον μεν Γεώργιον ναναδείξη ηγεμόνα της Κρήτης, και τον άλλον της Μακεδονίας ή της Αλβανίας και ούτω καθεξής.Ποίον το αποτέλεσμα των συκοφαντιών τούτων; ασκόπως και αβούλως απορρίψαντες παρεμπιπτούσας λύσεις, ας οι πρακτικώτεροι ημών Βούλγαροι επιδιώξαντες και επιδιώκοντες προτρέχουσιν ημών εις την εθνικήν αυτών αποκατάστασιν , ερρίφθημεν εις άνισον και καταστρεπτικόν πόλεμον , όστις προς τοις άλλοις ατυχήμασιν εχαλα΄ρωσε τους αδιαρρήκτους μεταξύ έθνους και βασιλείας δεσμούς και εσάλευσεν εκ θεμελίων το γόητρον της Ελλάδος παρά τοις έξω αυτής ελληνικοίς πληθυσμοίς. Δεν απολογούμαι προς ταύτα, ούτε δυσχαιρένω προς τους επικρίνοντας τας δημοσίας πράξεις μου' αλλ' επεθύμουν αι επικρίσεις αύται να γίνονται....

-Μετά του προσήκοντος σεβασμού προς το πρόσωπον του διαδόχου του Ελληνικού Θρόνου υπέλαβον. 

-Οχι, είπεν η Α.Υ . ούτε τούτο απαιτώ' έστω, ας μη με θεωρήσωσιν ως τοιούτον , αλλ' ως απλούν πολίτην και ας με επικρίνωσιν ως ίσοι ίσον αυστηρώς μεν , αλλά λογικώς και σοβαρώς , και ουχί δια σαρκαστικών και ειρωνικών συκοφαντιών ή αποδίδοντες εις ημάς λόγους και πράξεις, τας οποίας η θέσις ημών δεν μας επιτρέπει νανασκευάσωμεν ή να διαψεύσωμεν. Πόσας θλιβεράς συνεπείας δύναται να έχη η ένοχος αύτη πολιτεία εδοκιμάσθη ήδη' απεδόθησαν προ του πολέμου εις τον βασιλέα λόγοι, οίτινες ουδέποτε εξήλθον του στόματος αυτού, αλλά και αν εν στιγμή πατριωτικής αδημονίας εξήρχοντο υπέρτατα εθνικόν συμφέρον επέβαλλε να μη δημοσιευθώσι προκλητικώς προς τους ισχυρούς της γης. Τί δε περί εμού δεν ελέχθη; Ευφυολόγησεν εις βάρος μου ο τύπος, ότε μεν παριστών με ως βλάκα δια της χαριτολογίας ότι : "Δεν πιστεύομεν ότι ο Διάδοχος είπε την βλακώδη ταύτην έκφρασιν", άλλοτε ως δειλόν δια της εκ Λαρίσσης υποχώρησιν, άλλοτε ως οργιάζοντα εν τη σκηνή μου και εν τη τραπέζη μου, άλλοτε ως κρεωφαγούντα την Μεγάλην Παρασκευήν ενώπιον του στρατεύματος και άλλοτε δι' άλλα.

Συνέχεια και τέλος.

ΣΙΛΒΕΣΤΕΡ ΚΟΒΕΛ : ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΙΣ ΜΕΤΑ ΤΟΥ ΔΙΑΔΟΧΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΠΑΡΑΜΟΝΕΣ ΤΗΣ ΜΑΧΗΣ ΤΟΥ ΔΟΜΟΚΟΥ (1897)

Ο πρίγκηψ μ' εδέχθη εντός μικρού δωματίου , του οποίου τα μόνα έπιπλα ήσαν μίαν στρατιωτική κλίνη και δύο καρέκλαι ούτως ώστε γράφων το τηλεγράφημα μου ηναγκάσθην να μεταχειρισθώ την κλίνην αντί τραπέζης[1].

-Δεν θα σας είπω τίποτε - ήρχισεν ο πρίγκηψ -περί του απροπαρασκεύου της Ελλάδος δια τον πόλεμον , διότι το τοιούτο θα ήτο επίκρισις της Κυβερνήσεως , η οποία τον έκαμεν [2].

Δεν δύνασθε όμως να περιμένετε από εφέδρους , οι οποίοι επί δέκα έτη δεν είδον όπλον, να ευρεθούν εξησκημένοι στρατιώται εντός τριών εβδομάδων.

Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ
Ο Πρωθυπουργός που ξεκίνησε
τον πόλεμο

Δ..ΡΑΛΛΗΣ
Ο Πρωθυπουργός που οδήγησε το
πόλεμο σε μια εξευτελιστική ήττα.

Ο Έλλην, οι εύζωνοι ιδία , είνε εκ φύσεως θαυμάσιον υλικόν' δια να νικήση τις όμως στρατόν κατά το ήμισυ πολυπληθέστερον και με φοβερόν πυροβολικόν χρειάζεται "ψημένους στρατιώτας "(veterans) αδιαφόρως προς την πείραν του πολέμου την οποίαν δυνατόν να έχουν οι αρχηγοί τους . Η εκ Λαρίσης υποχώρησις βεβαίως δεν θα εγίνετο εάν είχωμεν εξησκημένον στράτευμα. Εν συνόλω εν τούτοις οι Έλληνες παρά τας μεγάλας ανισότητας έκαμαν καλά το μέρος των.

Δια τον τουρκικόν στρατόν ο Διάδοχος είπεν ότι οι απλοί στρατιώται πολεμούν πάρα πολύ καλά και ότι οι αξιωματικοί δεν φείδονται αυτών.

Εις την Μελούναν κατίσχυσεν ο αριθμός. Πυκναί ομάδες ερρίπτοντο εντός του στενού.

Εκ φύσεως δεν είνε καλύτεροι πολεμισταί των ιδικών μας , αλλ' η Τουρκία έχει στρατόν 90.000 ανδρών και δύναται να εκλέξη μεταξύ αυτών τους καλυτέρους. Οι αρχηγοί των δεν γνωρίζουν πως να επωφελούται ταχέως των περιστάσεων. Παράδειγμα είνε η Λάρισσα όπου ηδύναντο να στείλουν αμέσως στρατόν και να καταλάβουν τους ιδικούς μας απροπαρασκεύους.

-Τι φρονείτε περί του τουρρκικού πυροβολικού Υψηλότατε;

-Ω ! εκείνο διευθύνεται θαυμάσια .Οποιοιδήποτε και αν τους εγύμνασαν , το πυροβολικό είνε πάρα πολύ καλόν δια τους Τούρκους . Οι πυροβολιταί των επετύγχανον πάντοτε τας τάξεις μας με την δευτέραν βολήν και έχουν πλήθος τούτων πυροβολητών' οι ιδικοί μας είνε καλοί αλλά ολίγοι.

Εις το ιππικόν υστερούμεν φοβερά. Εφ' όσον είχομεν, ειργάσθη υπέρ το δέον και τώρα δεν μας μένουν παρά 200 ιππείς . Εις τα όρη εδώ εν τούτοις δεν είνε εκ των ων ουκ άνευ.

-Διατί υποχωρήσατε εκ των Φαρσάλων Υψηλότατε;

-Οι Τούρκοι εκεί ανήρχοντο εις 25.000, ενώ οι Έλληνες μόνον εις 18.000. Προς τούτοις ενώ εκείνοι εμαύρισαν κυριολεκτικώς την απέναντι πλευράν του όρους με τα πυροβόλα των, εμείς δεν είχομεν παρά 6 πυροβολαρχίας. Θέλετε και άλλους λόγους; Οι στρατιώται μου εις τα Φάρσαλα επολέμησαν θαυμάσια και ιδία η Λεγεών των ξένων .

-Είναι αληθές ότι οι Τούρκοι διέπραξαν τόσας φρικαλεότητας, όσαι αναφέρονται ενταύθα;

Δομοκός
(Λιθογραφία του Λ. Θεοχάρη)

-Όχι αυθεντικαί τινές ειδήσεις αναφέρουσι περί απανθρωπιών ' εδώ όμως πλην του ανωφελούς εμπρησμού των χωρίων κατά τα άλλα συμπεριφέρονται πολύ καλά. Εν σχέσει προς τας απωλείας, οι Έλληνες καίτοι υποχωρούντες είμεθα πολύ καλλίτερα των Τούρκων. Ενώ αι ιδικαί μας ανέρχονται εις 1.000 περίπου νεκρούς και τραυματίας , οι Τούρκοι έχουν πιθανώς 12.000, καίτοι οι μετά του τουρκικού στρατού ανταποκριταί των ευρωπαϊκών εφημερίδων υπολογίζουν τας ζημίας των εις 22.000' προέρχονται δε αι μεγάλαι των αύται απώλειαι διότι ρίπτουν πυκνότατα σώματα στρατού εναντίον ισχυρών θέσεων.

Ο Συνταγματάρχης Σμολένσκης, ο απαρτίζων μετά της ταξιαρχίας του την ισχυράν πτέρυγα μας, εδούλεψε λαμπρά (Has been doing very good work). Eίνε η ενεργητικότης προσωποποιημένη. Ομοιάζει πάρα πολύ τον Κόμεζ, τον αρχηγό των Κουβαίων , περί του οποίου μοι αναφέρετε. Αποκρούει επί ολόκληρον εβδομάδα τώρα τους Τούρκους εν Βελεστίνω παρά την μεγάλην ανισότητα του αριθμού. 

Ο Δομοκός είνε πολύ οχυρά θέσις εναντίον πάσης επιθέσεως, καίτοι ευκόλως δύναται να υπερφαλαγγισθή δια της προς τα αριστερά μας πεδιάδος. Δεν θα εγκαταλείψω την θέσιν ταύτην παρά μόνον όταν εξαναγκασθώ εις τούτον υπό της πείνης. 

Δεν γνωρίζω κατά ποίαν ώραν οι Τούρκοι θα μας επιτεθούν, αλλά και αν μας περικυκλώσουν θα πολεμήσω μέχρις ότου εξαντληθώσι τα πολεμεφόδιά μας. Έχομεν τρία τοπομαχικά Κρουπ των 10 1/2 επί εξαιρέτων θέσεων τοποθετημένα και 80 πεδινά και ορεινά πυροβόλα με αφθονίαν πολεμεφοδίων.

Τον ηρώτησα εν τέλει δια την πολιτικήν άποψιν του πολέμου αλλά δια το ζήτημα τούτο με παρέπεμψε δια τας Αθήνας ή την Κωνσταντιινούπολιν διότι αυτός "ως γενικός αρχηγός μόνο με τον στρατόν έχει να κάμη" 

Εμειδίασε δε απλώς χωρίς να απαντήση όταν τω ανέφερα περί του διεθνούς συμβουλίου, το οποίον ως διαδίδετο κατ' εκείνας τας ημέρας επρόκειτο να συγκροτηθή εν Παρισίοις δια την ελληνοτουρκικήν υπόθεσιν.

Υποσημειώσεις:

[1] O Σιλβέστερ Κόβελ  ήταν έκτακτος απεσταλμένος της εφημερίδας "Κόσμος " της Νέας Υόρκης. Η συνέντευξη δόθηκε πιθανότατα στις 30 Απριλίου και αναδημοσιεύτηκε στην ελληνική εφημερίδα "ΑΣΤΥ" της 8 Μαΐου 1897.

[2]Τη Κυβέρνηση Θ. Δηλιγιάννη  είχε διαδεχθεί στις 18/30 Απριλίου 1897 η κυβέρνηση Δ. Ράλλη.

Γ. ΔΡΟΣΙΝΗΣ: ΔΙΠΛΗ ΚΡΙΣΗ

Είπε του Πορθητή τη φωνή
"Ποιός έχει φέρει το κεφάλι
Του εχθρού μου βασιλιά;  Ας  φανή!"
κ' ένας γενίτσαρος  προβάλλει.
Συμμαζεμένοι  ταπεινοί, 
Την τύχη του ζηλεύουν οι άλλοι
Πασάς , βεζύρης θα γενή!...
Του Πορθητού η φωνή  είπε πάλι:
Του νικημένου νικητής 
Προστάζω (η προσταγή μου νόμος)
Δόξα και πλούτη να σου δώσουν'
Της βασιλείας του κληρονόμος.
Του σκοτωμού του εκδικητής.
Προστάζω να σε θανατώσουν

ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ : Η ΜΑΧΗ ΤΟΥ ΔΟΜΟΚΟΥ 3

Προηγούμενο 
Περί την 5ην ώραν η μάχη έφθασεν εις το οξύτερον αυτής σημείον σφοδρότητα διεσταυρούντο εκατέρωθεν τα πυρά και ολόκληρος η πεδιάς εκαίετο εκ των πυκνών κανονιοβολισμών και των αδιαλείπτων συμπυροκροτήσεων του πεζικού. Δεξιά ημών προ της Σκαρμίτσης και ιδία επί της εις Φάρσαλον αγούσης οδού, διερίνομεν μετ' ενθουσιασμού τα λαμπρά του ημετέρου πυροβολικού αποτελέσματα . Εκάστη οβίς πίπτουσα προεκάλει εις το εχθρικόν στρατόπεδον αποτόμους κινήσεις των στρατιωτών διασκορπιζομένων τήδε κακείσε.

Εις το ημέτερον πυροβολικόν του φρουρίου του Δομοκού και των περί αυτόν λόφων , απήντα αδιάκοπον το πυρ των εχθρικών τηλεβολοστοιχιών τοποθετημένων εις το δεξιόν και αριστερόν άκρον της Πετρομαγούλας ξηρού και μεμονωμένου βράχου κειμένου εις το μέσον της πεδιάδος. Ενώ δε ούτως εμάχετο το πυροβολικόν , το πεζικόν επιχειρεί αποφασιστικήν έφοδον κατά της Σκαρμίτσης και δεξιότερον ταύτης κατά των θέσεων , ας υπερήσπιζε το 11ον σύνταγμα υπό τον αντισυνταγματάρχην Βόρσαν. Κατά την ώραν ταύτην και εν τη αριστερά πτέρυγι το πυρ μαίνεται σφοδρόν και αδιάκοπον. Είχον ήδη επιχειρήσει οι Γαριβαλδινοί την έφοδον αυτών κατά του εχθρού και την δίωξιν αυτού ανά την πεδιάδα. 

Ενώ δε η μάχη ούτω διεξήγετο εν τη αριστερά πτέρυγι και κατά το δεξιώτερον ημών μέρος του κέντρου της ελληνικής παρατάξεως, αδιάκοποι ενισχύσεις ήρχοντο εις τα καθ' ημών βάλλοντα τουρκικά στρατεύματα. Ισχυρόν τμήμα πεζικού εκ μιάς ίσως ταξιαρχίας εξορμήσαν εκ της Πετρομαγούλας, όπισθεν της οποίας εφυλάσσετο από των ελληνικών οβίδων, επιχειρεί επανειλημμένας εφόδου κατά των ημετέρων θέσεων , αλλά προσεγγίζον που μεν εις απόστασιν 400 που δε 600 μέτρων αποκρούεται υπό σφοδρού και επιτυχούς πυρός.Το χωρίον των Βελησσιωτών προσβάλλεται υπό του εχθρικού πυροβολικού δια σφοδροτάτου πυρός, πλείσται δε οικίαι αυτού καταπίπτουσιν η μία μετά την άλλην ερείπια των τουρκικών οβίδων. 

Ευθύς ως έκαστον των ημετέρων προχωμάτων ήρχετο των πυρών κατά του εχθρού εδέχετο την προσβολήν του πυροβολικού αυτού , όπερ είχεν ευρεί την απόστασιν και ευστοχώτατα διηύθυνε τας βολάς του. Οι στρατιώται υπεδέχοντο τας εχθρικάς οβίδας μετά κραυγών, ύβρεων και βλασφημιών , αίτινες εντονώτεραι καθίσταντο και υπό γελώτων συνωδεύοντο , όταν η οβίς απετύγχανε του σκοπού διαλανθάνουσα ή μη εκρηγνυμένη. Χοίροι εγκαταλειφθέντες εις το χωρίον υπό των απελθόντων κατοίκων , διέσχιζον τας ρύμας αυτού δρομαίοι και μετ' απηλπισμένων κραυγών, ζητούντες καταφύγιον και προξενούντες άφατον λύπην εις τον θεατήν. Συνεχή ήσαν των στρατιωτών τα σταυροκοπήματα και αι θρησκευτικαί επικλήσεις.

-Άγια μου Παρασκευή - ήτο αύτη η εκκλησία του χωριού-βοηθησέ μας.

-Παναγία μου ...η χάρι σου είνε μεγάλη! 

-Θα μας βοηθήση η χάρι της... Δεν θα μας ξεσυνερισθή...πολλαίς ειν΄ η αμαρτίες μας.

Τοιαύται ηκούοντο φράσεις εκ δεξιών και εξ ευωνύμων μου, επρωτοστάτει δε εις αυτάς μοναχός εκ της Μονής Φανερωμένης , Κουντουριώτης ονόματι, υπηρετών ως έφεδρος , άτε μήπω υποστάς την κουράν. Και αποδεικνύετο ήδη δια μυριοστήν φοράν το έμφυτον του θρησκευτικού συναισθήματος εν τω ανθρώπω, όστις εις τας μεγαλειτέρας δυστυχίας του και τους εσχάτους των κινδύνων του,μόνην ευρίσκει καταφυγήν και ανακούφισιν εν τη επικλήσει της υπερκοσμίου δυνάμεως. 

Αίφνης , ενώ αι θρησκευτικαί επικλήσεις και οι διάλογοι εξηκολούθουν , οβίς εκραγείσαι επί του προχώματος , διασπά το στηθαίον αυτού και πέτραι μετά χωμάτων προσβάλλουσιν ημάς κατά πρόσωπον. 

-Πωπώ , μανούλα μου, λαβώθηκα! ακούεται η φωνή του εις το αριστερόν πλευρόν μου μαχομένου λοχίου Δέρβου. Αλλ' ευτυχώς ουδέν είχε πάθει σοβαρόν και εξηκολούθησε διευθύνων κανονικώς τα πυρά της διμοιρίας, εκτελούμενα ομαδόν και δια παραγγελμάτων. Αστοχώτατον ήτο το πυρ του εχθρικού πεζικού, αλλά και των ημετέρων στρατευμάτων η ευθυβολία μικρόν ωφέλησεν εκεί, διότι δεν ελήφθη πρόνοια να αποκοπώσιν εγκαίρως εκ των προ ημών αγρών εις απόστασιν 500 τουλάχιστον μέτρων οι στάχυς του σίτου , οίτινες πολλάς παρέσχον ημίν δυσχερείας περί την σκόπευσιν. Πλην τούτου ακριβώς απέναντι των θέσεων , ας υπερήσπιζε το ημέτερον τάγμα, χάνδαξ τις εν τη πεδιάδι παρέσχεν εις τον εχθρόν απροσδόκητον οχύρωμα , από του οποίου καλώς προστατευόμενος έβαλλε καθ' ημών. 

Δεξιά του ημετέρου λόχου μάχεται η η υπό τον λοχίαν Παπακωνσταντίνου διμοιρία του τετάρτου λόχου, ερρωμένως αποκρούσασα τας επανειλημμένας εφόδους του εχθρού, αριστερά δε γενναίως υπερ­άσπιζει τας θέσεις αυτού ο τρίτος λόχος. Αξιέπαι­νος υπήρξεν η διαγωγή του διοικητού του λόχου του ,του λοχαγού Μιλτιάδου Διαμαντοπούλου και του ανθυπολοχαγού της Οικονομίας και διαχειριστού εν τω τάγματι Αλεξ. Παπαδοπούλου, οίτινες με το όπλον εις χείρας εμάχοντο ως οπλίται εις την πρώτην γραμμήν, ενθαρρύνοντες τους στρατιώτας. Αλλ' ίσως χάριν της ισορροπίας, ευθύς ως η μάχη κατέστη πεισματώδης δια του εκατέρωθεν σφοδρού πυρός, ο ανθυπολοχαγός Παπαγεωργίου φεύγει αφείς το ξίφος του εντός του προχώματος !

Δύο εκ των στρατιωτών, οι Π. Μουρτζέας και Β. Καψάλης εγκατέλιπον τας τάξεις των κατά την ημέραν εκείνην.

Ο δεύτερος και ο τέταρτος λόχος δεν παρέστη ανάγκη να λάβωσιν ενεργόν μέρος εις την μάχην' εν τούτοις ο έφεδρος ανθυπολοχαγός του τετάρτου Κωνσταντίνος Στεργιόπουλος εθεάτο όρθιος όπισθεν του προχώματος ενθαρρύνων τους στρατιώτας και διασκεδάζων πάντα φόβον κινδύνου, ο δε ανθυπολο­χαγός Βλαχόπουλος μετέβη αυτοπροσώπως εις την εν τη παρυφή του χωρίου μαχομένην διμοιρίαν του, να εξακρίβωση την επάρκειαν η μη των φυσιγγίων.

Οι του ημετέρου πρώτου λόχου αξιωματικοί, υ­πολοχαγός Διαμαντόπουλος και ανθυπολοχαγός Ζα­χαρόπουλος, αφ' ης ανήλθομεν εκ της πεδιάδος εις τα προχώματα, έλαμψαν αμφότεροι δια της απου­σίας των. Εύρον στέγην ασφαλή υπό τον ναόν του χωρίου, όπου κατέφυγον, και ενόμισαν πρακτικώτερον να αφήσωσι τον λόχον μαχόμενον υπό τας ο­δηγίας δύο λοχιών και ολίγων δεκανέων εφέδρων. Τίνας και κατά πόσον έκαστον ευθύνει η πράξις αυ­τή, δύναται νά κρίνη ο αναγνώστης υπ' όψιν έχων τας εν τοις πρόσθεν καταχωρισθείσας λεπτομερείς διαταγάς και οδηγίας του τάγματος περί της θέσεως και των έργων εκάστου κατά την αναμενομένην μάχην. Εγώ βεβαιώ απλώς το γεγονός, διότι αγνοώ αν ο ελληνικός στρατός παρέστησε πολλαχού τοσούτο οικτρόν εν τη μονομερεία του θέαμα ενός λόχου μαχομένου εις την πρώτην γραμμήν ά­νευ διαταγών, άνευ οδηγιών, έχοντος δε καί διοικη­τήν και αξιωματικον, οίτινες αθέατοι και άπρακτοι στεγάζονται εν τω ναώ καθ' όλην την διάρκειαν της μάχης........

Μεταξύ της 5ης και 6ης ώρας το πυρ εφάνη μετριασθέν εκατέρωθεν, πιθανώτατα δι' έλλειψιν πυρομαχικών.

Του ημετέρου τάγματος τα φυσίγγια δεν είχον εξαντληθή , αλλ' η υπηρεσία της μεταφοράς αυτών εκ της παρά την κορυφήν του χωρίου αποθήκης εις την γραμμήν των μαχομένων, δεν υπήρξεν εν πάσι κανονική. Οι την υπηρεσίαν ταύτην εντεταλμένοι στρατιώται ησαν ολίγοι, πλην δε τούτου προφυλαττόμενοι εκ των πυρών του εχθρού, επεβράδυνον την μεταφοράν. Ούτω δύο του τρίτου λόχου στρατιώται κρατούντες κιβώτιον φυσιγγίων διευθύνοντο προς την αριστερά, ημών μαχομένην διμοιρίαν, ης είχον εξαντληθή τα φυ­σίγγια. Aι σφαίραι και αι οβίδες ήρχοντο ήδη πυκναί και αδιάκοποι, oι δε στρατιώται αφήσαντες κατά γης το κιβώτιον εκρύβησαν όπισθεν πτυχής του εδάφους, οπόθεν εξήλθον υπείκοντες εις τας φωνάς ημών και ανέλαβον το κιβώτιον. Αλλά μετά μικρόν ότε ηφανίσθησαν με­ταξύ των οικιών, αφήκαν πάλιν τούτο και εκρύβησαν, ηναγκάσθην δε να εγερθώ εκ του προχώ­ματος, να μεταβώ παρ' αυτοίς και να τους απει­λήσω δια του όπλου, ίνα εκτελέσωσι την υπηρεσία των.

Η επί μικρόν παρατηρηθείσα ύφεσις των εκα­τέρωθεν πυρών ταχέως εξέλιπε και η αγρία πάλη δεν εβράδυνε να επαναληφθεί υπό την προτέραν αυτής έντασιν.

Λυσσώδης μονομαχία πυροβολικού διεξάγεται προ της Σκαρμίτσης και του Πουρναριού, εν ω στρατεύματα πεζικού προερχόμενα εκ της όπισθεν του βράχου της Πετρομαγούλας κρύπτης, επιχειρούσιν έφοδον κατά των εκεί ελληνικών οχυρωμάτων. Και αι καθ' ημάς θέσεις δοκιμάζουσιν ήδη τας σφοδροτέρας επιθέσεις, αίτινες επιμονώτεραι υπήρξαν κατά του υπό τον Νικολαΐδην α­ριστερά ημών μαχομένου 9ου ευζωνικού τάγμα­τος, ούτινος η σημαία εκυμάτιζεν από των προ­χωμάτων του υπο του λοχαγού Λάζου διοικουμένου δευτέρου λόχου. Εις τας επανειλημμένας εφόδους του εχθρού,ανταπεκρίνοντο ευστόχως τα ομαδόν πυρά των ευζώνων, οίτινες επί τέλους εκάμφθησαν εις έν σημείον και περί την 6ην ώραν ο εχθρός εξετόπισεν αυτούς εκ μικρού αλλ' επικαίρου υψώμα­τος, οπερ και κατέλαβε.

Περί την 7ην ώραν το πυρ ήρξατο εκατέρωθεν αραιούμενον καθ' όλην την γραμμήν, έδυσε δε ο ήλιος προ μικρού όπισθεν των δια των τελευ­ταίων αυτού ακτίνων πυρακτουμένων νεφών και συνεσκόταζεν ήδη, ότε ηκούοντο οι τελευταίοι με­μονωμένοι πυροβολισμοί.

Καθ' όλην την διάρκειαν της μάχης αστοχώτατα έβαλλε τό πεζικόν των τούρκων ενώ τουναν­τίον το πυροβολικόν αυτών ενήργει μετά καταπλη­κτικής ευστοχίας, ήτις θα απέβαινεν ολεθρία εις τα ημέτερα στρατεύματα, αν εξερρήγνυντο πάσαι αι οβίδες. Εντεύθεν αναλόγως υπήρξαν ασήμαντοι αι απώλειαι των ημετέρων, οίτινες κατά τε το κέντρον και την αριστεράν πτέρυγα ετήρησαν τας θέ­σεις αυτών μέχρι της εσπέρας, ότε εκατέρωθεν εσίγησε το πυρ[1].

Μικραί υπήρξαν ένεκα τούτου και του ημετέρου τάγματος αι απώλειαι.

Εκ του πρώτου λόχου εφονεύθη ο στρατιώ­της Τομαράς, επληγώθη δε κατά την χείρα σοβαρώς ο στρατιώτης Π. Μπόφος ανήκων εις την εμήν ενωμοτίαν. Ευτυχώς η πληγή εθεραπεύθη και τελευταίον είχον επανίδει αυτόν μετά χαράς εις τας τάξεις του.
Εκ του δευτέρου λόχου εφονεύθη ο στρατιώ­της Λουκάς Δασόπουλος, επληγώθη δε ο στρατι­ώτης Κουμάντος. Εκ του 3ου λόχου εφονεύθη ο στρατιώτης Δημητρέας, επληγώθησαν δε oι στρατιώται I. Δραϊνας, Α. Φοντούλης και Χρ. Μακρής. Τέλος εκ του τετάρτου λόχου επληγώθησαν όιΙ στρατιώται I. Σίμος και Γ. Τσουτής. 

Υποσημειώσεις:

[1]  Εις τον Δομοκόν παρουσιάσθη το εσπέρας της 5ης Μαΐου το περίεργον φαινόμενον, το οποίον πολλάκις παρετηρήθη εις τινας μάχας εν τη ιστορία των πολέμων. Παρετηρήθη δηλαδή εις ωρισμένους σκληρούς αγώ­νας, ότι αμφότεροι οι αντίπαλοι εθεώρουν την μάχην απωλεσθείσαν και ή απεχώρουν αμφότεροι ή παρέμενεν εκείνος, του οποίου ο Αρχηγός ήτο προικισμένος με μεγαλυτέραν ψυχικήν αντοχήν και καρτερίαν. Το ψυχολογικόν αυτό φαινόμενον οφείλεται εις το γεγονός ότι έκαστος των αντιπά­λων βλέπει μόνον την δεινήν θέσιν και τας τρομεράς απωλείας του στρα­τού του, χωρίς να δύναται να διακρίνη και εκτίμηση την χειροτέραν ίσως κατάστασιν, εις ην ευρίσκεται ο αντίπαλος του.(Θ.Πάγκαλος :Τα απομνημονεύματά μου 1897-1947 Τόμος Α σελ 22)