ΑΡΙΣΤΕΙΔHΣ Ε ΒΕΚΙΑΡΕΛΗΣ :TO ΣYNTEΧΝΙΑΚΟΝ ΚΡΑΤΟΣ

III

Η ΣΥΝΤΕΧΝΙΑΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΣ

Βάσει των αναγνωρισθεισών εν τοις διαφόροις συνεδρίοις και περιληφθεισών μεταγενεστέρως εν τω Χάρτη Εργασίας αρχών, εξεδόθησαν οι νόμοι της συνδικαλιστικής και συν­τεχνιακής οργανώσεως.
Ο πρώτος νόμος, εκδοθείς έτος προ του Χάρτου, είναι ο της 3 Απριλίου 1926 αρ. 563 : «περί της εννόμου ρυθμίσεως των συλλογικών σχέσεων εργασίας» ηκολουθήθη δε υπό κανόνων «περί νομικής πειθαρχίας και συλλογικών σχέσεων εργασίας» περιεχομένων εις Β. Δ. αρ. 1130 της 1 Ιουλίου 1926.
Ο νόμος ούτος εχαρακτηρίσθη υπό του Μουσολίνι «ως ο πλέον θαρραλέος, τολμηρός και καινοτόμος όλων των φασιστι­κών νόμων, διότι πραγματοποιεί την κοινωνικήν δικαιοσύνην, ως βασικήν επιδίωξιν του κορπορατισμού. Δια του νόμου τούτου, λέγει, το δημοκρατικοφιλελεύθερον Κράτος, το αδιάφορον απέναντι του συνδικαλιστικού φαινομένου ετάφη και εις την θέσιν του εδημιουργήσαμεν το Συνδικαλιστικόν και Συντεχνιακόν Κράτος».
Πράγματι οι κορπορατισταί υπερηφανεύονται θεωρούντες ότι η κοινωνική νομοθεσία των υπερέχει των νομοθεσιών των δη­μοκρατικών κρατών, «Η ριζοσπαστική και σοσιαλίζουσα Γαλ­λία, λέγει ο Rossoni (διάλεξις Βερολίνου 29.4.36), δεν υπερέβη ποτέ τον νόμον της του 1884, όστις νομικώς αξίζει ακόμη ολιγώτερον της περιφήμου «καταχωρήσεως των συνδικάτων» την οποίαν απεδέχθη εις ωρισμένην στιγμήν ο μεταρρυθμιστι­κός σοσιαλισμός και ο χριστιανικός συνδικαλισμός. Η Γαλ­λική Δημοκρατία είχε πάντοτε τον κρυφόν φόβον μή­πως εισαγάγη δια της συνδικαλιστικής οργανώσεως τον δούρειον ίππον εντός του Κράτους. Η δε Αγγλία δεν έκαμε ποτέ τι περισσότερον σχετικώς με τας Trade Unions».
Ο Νόμος 563 περιλαμβάνει άρθρα 23 και διαιρείται εις 3 κεφάλαια : Περί νομικής αναγνωρίσεως των συνδικάτων και περί συλλογικών συμβολαίων εργασίας, περί δικαστηρίων ερ­γασίας, περί λοκ άουτ και απεργίας.
Το Β. Δ. 1130 της 1 Ιουλίου 1926 περιλαμβάνει 103 άρθρα και διαιρείται εις 7 μέρη : Περί συνδικαλιστικών ενώσεων πρώτου βαθμού (σύστασις και νομική αναγνώρισις· οργάνωσις και διοίκησις· εισφοραί· επίβλεψις και κηδεμονία). Περί συνδικαλιστικών ενώσεων δευτέρου βαθμού (Ομοσπονδίαι και Συνομοσπονδίαι). Περί των κεντρικών οργάνων συνδέσεως (Συντεχνίαι). Περί συλλογικών συμβολαίων εργασίας. Περί συλλογικών διαφορών εργασίας (σύστασις Δικαστηρίου εργασίας , αγωγή, αρμοδιότης, διαδικασία, αποφάσεις, ένδικα μέσα) . Περί ενώσεως των υπαλλήλων του Κράτους κλπ. Περί αδικημάτων και ποινών.Κατωτέρω δίδομεν περίληψιν των ανωτέρω Νόμου και Διατάγματος, εξακολουθούντων να αποτελούν την βάσιν της οικονομικής οργανώσεως εν Ιταλία, παρά τας μεταγενεστέρας τροποποιήσεις, όλως λεπτομερειακάς άλλως τε. (45)
Η σωματειακή Οργάνωσις . Τα επαγγελματικά σωματεία αναγνωρίζονται νομίμως δια Β.Δ , προτάσει του αρμοδίου Υπουργού από συμφώνου με τον Υπουργ. Εσωτερικών , ακουομένου του Συμβουλίου Επικρατείας , υπό τας κάτωθι προϋποθέσεις: α) Προκειμένου περί συνδικάτων εργοδοτών να είναι εκουσίως εγγεγραμμένα μέλη απασχολούντα τουλάχιστον το δέκατον των εν τη περιφέρεια εργαζομένων εις επιχειρήσεις του είδους δια το οποίον έχουν συσταθή. Προκειμένου περί συν­δικάτων εργαζομένων να συγκεντρώνουν το δέκατον των ερ­γαζομένων εις το σχετικόν επάγγελμα.
β) Ν' αποβλέπουν εκτός των σκοπών της προστασίας των οικονομικών και ηθικών συμφερόντων των μελών των και εις την περίθαλψιν, τεχνικήν μόρφωσιν και εν γένει εκπαίδευσιν ως και εις την ηθικήν και εθνικήν αυτών αγωγήν.
γ) Οι διευθύνοντες τα συνδικάτα, ως και οι υπάλληλοι αυτών, να παρέχουν εγγυήσεις ικανότητος, ηθικής και στε­ρεάς εθνικής πίστεως. (Νόμος 563 αρθρ. 1 και 4. Β. Δ. 1130 άρθρ.17) -(Σημ. Τούτο αποδεικνύεται συνήθως διά της εγγραφής των εις το φασιστικόν κόμμα...)
Υπό τας ανωτέρω προϋποθέσεις δύνανται ν' αναγνωρίζονται και ενώσεις ελευθέρων επαγγελματιών , επιστημόνων και καλλιτεχνών.(Νομ. αρ. 2)
Των επαγγελματικών σωματείων δύνανται να μετέχουν, απαγορευομένης της αρνήσεως εισδοχής, πολίται αμφοτέρων των φύλων συμπληρόσαντες το 18 έτος , καλής ηθικής και πολιτικής διαγωγής, ωε επίσης εμπορικαί εταιρείαι και νομικά πρόσωπα, εφόσον οι διευθυνταί και διαχειρισταί αυτών είναι επίσης καλής ηθικής και πολιτικής διαγωγής.
Ξένοι διαμένοντες από δεκαετίας εν τη χώρα δύνανται να γίνουν δεκτοί ως μέλη, δεν δύνανται όμως να εκλεγώσιν ή διορισθώσιν εις ιθυνούσας θέσεις (Β.Δ αρ 1 και 2). Αι υπηρεσίαι του Κράτους , δήμων, κοινοτήτων  και δημοσίων  φιλανθρωπικών ιδρυμάτων , του αυτονόμου οργανισμού σιδηροδρόμων  του Κράτους , των ταχυδρομικών κ.λ.π υπηρεσιών , του Ταμείου παρακαταθηκών  και δανείων , της εκδοτικής Τραπέζης, ταμιευτηρίων, ημικρατικών ιδρυμάτων  και νομικών προσώπων  δημοσίου δικαίου , δεν δύνανται να μετέχουν  των συνδικάτων εργοδοτών , ούτε υπόκεινται εις τας διατάξεις  περί συλλογικών συμβολαίων  και δικαστηρίου εργασίας. Σωματεία των υπαλλήλων  των άνω νομικών προσώπων δεν δύνανται ν΄αναγνωρισθώσιν ειμή υπό ωρισμένους περιορισμούς. Εξαιρούνται αι αυτόνομοι δημοτικοποιημέναι επιχειρήσεις και το προσωπικόν  αυτών (Δ. αρ.3)
Βιοτέχναι και μικρέμποροι εργαζόμενοι  οι ίδιοι μεσίται, παραγγελιοδόχοι, πράκτορες, στερούμενοι  του ευεργετήματος των συλλογικών συμβολαίων , ως και οι άμεσοι καλλιεργηταί αγροτικών κτημάτων  και κολλήγοι, συνιστούν  χωριστά συνδικάτα.(Δ.5)

Δεν δύνανται να μετάσχωσι του αυτού συνδικάτου διανοητικώς και χειρωνακτικώς εργαζόμενοι έστω και υπηρετούν­τες εις επιχείρησιν της αυτής κατηγορίας, Διευθυνταί  τε­χνικοί και διοικητικοί, προϊστάμενοι υπηρεσιών κλπ. στελέ­χη, συνιστούν ιδιαίτερα συνδικάτα, υπαγόμενα ομοσπονδια­κώς εις τας ενώσεις εργοδοτών (Δ. 5 και 6.) Ομοίως εις ιδιαίτερα σωματεία συγκροτούνται αι συνεργατικαί ενώσεις, διακρινόμεναι τόσον των επιχειρήσεων όσων και των εργα­τικών συνδικάτων (Δ. 8.). Αύται συνιστούν ίδιον Οργανι­σμόν.

Επιστήμονες και καλλιτέχναι υπηρετούντες εις επιχειρή­σεις βιομηχανικάς, εμπορικάς, τραπεζιτικάς κλπ. είναι μέλη των οικείων συνδικαλιστικών ενώσεων όσον άφορα τ' απο­τελέσματα των συλλογικών συμβολαίων, δυνάμενοι εξ άλλου ν' ανήκουν και εις τα σωματεία ελευθέρων επαγγελματιών- και καλλιτεχνών, (Δ. 11).

Τα Σωματεία γενικώς δεν δύνανται να εξασκήσουν εμπο­ρίαν ούτε έχουν ανάμιξιν εις την διαχείρισιν και διοίκησιν των   επιχειρήσεων των μελών των. (Δ. 22).

Τα επαγγελματικά σωματεία οφείλουν να περιλαμβάνουν μόνον εργοδότας ή μόνον εργάτας δύνανται, δε να ενωθώσιν, διατηρούμενης πάντοτε της κεχωρισμένης αντιπροσωπεύσεως εργοδοτών και εργατών, εις Ομοσπονδίας και Συνομοσπον­δίας—-σωματειακάς οργανώσεις ανωτέρου βαθμού —αποτελού­σας ωσαύτως νομικά πρόσωπα, εχούσας πειθαρχικήν έξουσίαν επί των υπ' αυτάς σωματείων και διεπομένας υπό των ιδίων κανόνων επιβλέψεως και κηδεμονίας (Ν. 3. Δ. 32 — 41).

Τα συνδικάτα αποτελούν τον πρώτον βαθμόν της συντε­χνιακής οργανώσεως εκπροσωπούντα τα συμφέροντα των με­λών των, εργοδοτών ή εργαζομένων, εις καθωρισμένας περιφε­ρείας, δήμους, επαρχίας ή  νομούς.

Η ένωσις όλων των τοπικών συνδικάτων της ιδίας οικονο­μικής κατηγορίας αποτελεί την ομοσπονδιακήν γνώσιν, ήτις περιλαμβάνει ολόκληρον την επαγγελματικήν κλάσιν, εις ολόκλη­ρον την χώραν, η  δ' ένωσις των Ομοσπονδιών αποτελεί την Συνομοσπονδίαν ήτις περιλαμβάνει ολόκληρον τον κλάδον της παραγωγής. Ούτω τα διάφορα τοπικά συνδικάτα εργο­δοτών ή εργαζομένων εις επάγγελμά τι αποτελούν την Εθνικήν Ομοσπονδίαν του επαγγέλματος τούτου, αι δε διάφο­ροι ομοσπονδίαι των διαφόρων επαγγελμάτων τούτων αποτε­λούν την Συνομοσπονδίαν του κλάδου.

Τοιαύτας Συνομοσπονδίας το  Β. Δ. Ιουλίου 1926 καθώριζεν δια μεν τους εργοδότας πέντε (βιομηχάνων, γεωργών, εμπό­ρων, μεταφορών ξηράς και ποταμών, τραπεζιτών) δια δε τους εργαζομένους εξ (υπαλλήλων και εργατών βιομηχανίας, γε­ωργίας, εμπορίου, θαλασσίων και εναερίων μεταφορών, μετα­φορών ξηράς, τραπεζιτικών) και μίαν δια τους ελευθέρους επαγ­γελματίας και καλλιτέχνας, δυναμένας να αποτελέσωσι δύο Γενικάς Συνομοσπονδίας (εργοδοτών και εργαζομένων).

Το 1928 διελύθησαν αι δύο Γεν. Συνομοσπονδίαι και παρέ­μειναν ανασυγκροτηθείσαι  αι 13 Συνομοσπονδίαι, απαγορευθείσης της συγκροτήσεως Γενικών Συνομοσπονδιών, προς. απο­φυγήν δημιουργίας ανωτέρων οργανισμών αντιθέτων συμφερόν­των υπενθυμιζόντων και δυναμένων να καταλήξωσιν εις την «πάλην των τάξεων».

Μετά την ίδρυσιν των Συντεχνιών (Ν. 5  Φεβρουαρίου ,1934) και συμφώνως τω άρθρ. 7 του νόμου τούτου καθ' ο «τα εις Συντεχνίαν συνηνωμένα επαγγελματικά σωματεία καθίστανται αυτόνομα εις το συνδικαλιστικόν πεδίον αλλ' εξακολουθούν υπαγόμενα εις τας σχετικάς των Συνομοσπονδίας» και κατόπιν της αναθέσεως ωρισμένων αρμοδιοτήτων εις τα νέα όργανα, αι Συνομοσπονδίαι περιωρίσθησαν εις 9 διά Β.Δ. της 16 Αυγούστου   1934 τας εξής :

1) Συνομοσπονδία Γεωργών (ομοσπονδίαι 4 μέλη 850.000 αντιπροσωπευόμενοι 3.900,000)

2) Συνομοσπονδία εργαζομένων Γεωργίας (Ομοσπονδίαι 4 μέλη 2.200.000—2.800.000)

3) Συνο­μοσπονδία Βιομηχάνων (ομοσπονδίαι 45. μέλη 85.000—160.000)

4) Συνομοσπονδία εργαζομένων εν τη Βιομηχανία (ομοσπονδίαι 20 μέλη 2,200.000— 3.400.000)

5) Συνομοσπονδία έμπο­ρων (ομοσπονδίαι  37 μέλη 560.000—910.000.

6) Συνομοσπονδία εργα­ζομένων εμπορίου .(ομοσπονδίαι  5 μέλη 405. 000—870.000).

7) Συνομοσπονδία Επιχειρήσεων Πίστεως και Ασφαλειών (ομο­σπονδίαι 12 μέλη 9.000—15.000) .

8) Συνομοσπονδία εργαζομέ­νων εις Πιστωτικά και Ασφαλιστικά Ιδρύματα (ομοσπονδίαι 4 μέλη 46.000-62.000) και

9) Συνομοσπονδία ελευθέρων επαγγελ­ματιών και καλλιτεχνών (σωματεία 21 μέλη 122.000 αντ. 172.000)

Αι υπόλοιποι 4 (συνομοσπονδίαι μεταφορών) υπεβιβάσθησαν εις ομοσπονδίας.

 Ήτοι εν συνόλω, κατά στατιστικήν 31 Δεκ. 1935, περι­λαμβάνουσαν και χειροτέχνας και ιδιοκτήτας: Συνομοσπον­δίαι εργοδοτών μέλη 1,862.406 επί  9.963.604 αντιπροσωπευομένων.

Συνομοσπονδίαι εργαζομένων, ελευθέρων επαγ­γελματιών και καλλιτεχνών μέλη 4.973.277 επί 7.267.737 αντιπροσωπευομένων. Αι συνεργατικαί ανήρχοντο εις 15.647 με μέλη 3.317,790 (Feuille d' Inform. Corp. Aρ. 4. Aπρίλ. 1936).

Τα νομίμως αναγνωρισθέντα συνδικάτα αποτελούν πρό­σωπα δημοσίου δικαίου και αντιπροσωπεύουσι νομίμως πάντας τους εργοδότας ή εργάτας, ελευθέρους επαγγελμα­τίας κλπ, τους ανήκοντας εις την κατηγορίαν διά την οποίαν συνεστήθησαν, είτε εγγεγραμμένους είτε μη εις αυτά, (Ν, 5). Επί τούτων έχουσι δικαίωμα επιβολής εισφοράς ετησίας, εισ­πραττομένης διά παρακρατήσεως, εφαρμοζομένου του νόμου εισπράξεως δημοτικών φόρων, μη υπερβαινούσης διά τους ερ­γοδότας την αμοιβήν μιας ημέρας εργασίας δι' έκαστον των υπ' αυτών απασχολούμενον εργαζόμενον και διά τους εργά­τας κλπ. την αμοιβήν των μιας ημέρας εργασίας. ('Ίδε και νεώτερον Β.Δ. 1.12.1930).

Το δέκατον τουλάχιστον των εσόδων τούτων, αποτελεί εγγυητικόν κεφάλαιον των αναλαμβανομένων υπό των συν­δικάτων υποχρεώσεων εκ των συλλογικών συμβολαίων ερ­γασίας,υπευθύνων διά τας ζημίας εκ της μη εκτελέσεως των υποχρεώσεων τούτων εις περίπτωσιν αμελείας των, ή και εις τας περιπτώσεις καθ' ας ρητώς ηγγυήθησαν ως αλληλεγ­γύως υπεύθυνα. Αι εισφοραί χρησιμεύουν εις εκπλήρωσιν των καθηκόντων περιθάλψεως των μελών και εις συμμετοχήν εις τα έξοδα των διαφόρων Ιδρυμάτων κοινού ενδια­φέροντος και του Υπουργείου Συντεχνιών. Αι δαπάναι αύ­ται είναι υποχρεωτικαί (Δ. 18).

Τα νομίμως ανεγνωρισμένα επαγγελματικά σωματεία υποδεικνύουσι τους αντιπροσώπους των εργοδοτών ή εργατών εις τας ανωτέρας οργανώσεις και συμβούλια ως και την Βουλήν, διά των Συνομοσπονδιών των. (Νομ. 2.9.1928 αρ 47 και 51).

Δεν δύναται ν' αναγνωρισθή νομίμως δι' εκάστην κατηγορίαν εργοδοτών, εργαζομένων, ελευθέρων επαγγελματιών και καλλιτεχνών ειμή εν και μόνον σωματείον (Ν. 6) ως επίσης και μία και μόνη Ομοσπονδία ή Συνομοσπονδία.

Δεν αναγνωρίζονται σωματεία έχοντα, άνευ κυβερνητι­κής αδείας δεσμούς ή εξαρτήσεις προς τοιαύτα διεθνούς χαρακτήρας, (Ν.6) ούτε εκείνα ων η αναγνώρισις δεν ήθελεν κριθή σκόπιμος πολιτικώς, οικονομικώς ή κοινωνικώς (Δ. 13), Η έγκρισις του διορισμού ή της εκλογής των Προέδρων και Γραμματέων γίνεται διά Β. Δ. και είναι ανακλητή. (Ν. 7). Τα σωματεία τα ασκούντα την δράσιν των εντός πε­ριφερειών κοινοτήτων, επαρχιών ή νομών υπόκεινται εις την επίβλεψιν του Νομάρχου και της Διοικητικής επαρχιακής επι­τροπής, τα ευρυτέρας περιφερείας υπόκεινται εις την επίβλεψιν του αρμοδίου Υπουργού (Ν. 8), εγκρινόντων προϋπολογισμούς, οργανισμούς, και δαπάνας τινάς και εισφοράς. (Δ. 30). Η αναγνώρισις είναι ανακλητή και τα διοικητικά συμ­βούλια των δύνανται να διαλυθούν υπό του Υπουργείου (Ν.9).
Τα σωματεία των υπηρετούντων εις το Κράτος, τους Δή­μους και τα δημόσια ιδρύματα θέλουν διέπεσθαι υπό ιδιαι­τέρων διατάξεων. Σωματεία, αξιωματικών, υπαξιωματικών, στρατιωτικών, στρατιωτών των ενόπλων δυνάμεων, δικαστικών, διοικητικών, καθηγητών ανωτέρας και μέσης εκ­παιδεύσεως, και υπαλλήλων των υπουργείων Εξωτερικών και Αποικιών και του Βασιλικού Οίκου, απαγορεύονται επί ποι­νή και εκπτώσει εκ του βαθμού των μετεχόντων. (Ν. 11).
Συλλογικά Συμβόλαια εργασίας. Αι νομίμως ανεγνωρίσμέναι επαγγελματικαί ενώσεις οφείλουν να ρυθμίζουν διά συλλογικών συμβολαίων τας σχέσεις εργασίας μεταξύ των κατηγοριών τας οποίας αντιπροσωπεύουν (Χάρτης αρθρ. 11).
Τα Συλλογικά συμβόλαια εργασίας έχουσιν ισχύν έναντι όλων των εργοδοτών, εργατών κλπ, της κατηγορίας, είτε μελών των συνδικάτων είτε μη, καταρτίζονται υπό των συν­δικάτων εγκρινόμενα υπό των ομοσπονδιών ή και απ' ευ­θείας υπό τούτων εφόσον ενδιαφέρουν ευρυτέρας περιφε­ρείας, αντίγραφον δε τούτων κατατίθεται παρά τη Νομαρχία ή τω Υπουργείω, αναλόγως προς την περιφερειακήν έκτασιν του σωματείου, δημοσιευόμενον εις το Επαρχιακόν Δελτίον ή την Εφημερίδα του Κράτους αναλόγως. (Ν. 10 Δ. 48—60 Νόμος 6.5.28 αρθρ. 1, 2, 8 κλπ.)
Τα συντεχνιακά όργανα έχουσι το δικαίωμα εκδόσεως διατάξεων συμβιβαζουσών τα συμφέροντα των συμβαλλομέ­νων προς άλληλα και ταύτα προς τα της παραγωγής. Οι κανόνες ούτοι έχουσιν ισχύν συλλογικών συμβολαίων, τροποποιούντες και ήδη υπάρχοντα τοιαύτα. (Δ, 56.57) ο εργαζό­μενος όμως δεν στερείται της προστασίας των υπαρχόντων νόμων αν ούτοι είναι πλεονεκτικότεροι δι' αυτόν.
Τα συλλογικά συμβόλαια είναι υποχρεωτικά, οι παρα­βαίνοντες δε ταύτα, εργοδόται ή εργαζόμενοι, ως και τους γενικούς κανόνας ους ώρισαν τυχόν αι ομοσπονδίαι, κλπ. είναι αστικώς υπεύθυνοι έναντι των συνομολογησάντων το συμβόλαιον σωματείων (Ν. 10).
Τοιαύτα συλλογικά συμβόλαια έχουν καταρτισθή (1936) υπέρ τας δεκαπέντε χιλιάδας εξ ων υπερχίλια γενικά δι' ό­λον το Κράτος.
Δικαστήριον εργασίας. Αι σχετικαί με την (ρύθμισιν των συλλογικών σχέσεων εργασίας διαφοραί αι αφορώσαι τα συλλογικά συμβόλαια εργασίας, τας κειμένας διατάξεις ή την εφαρμογήν νέων όρων εργασίας, υπάγονται εις την αρμοδιότητα των Εφετείων, λειτουργούντων ως Δικαστηρίων Εργα­σίας. (Χάρτης αρ. 4. Ν. 13. Β. Δ. 61-86).
Δια την λειτουργίαν των Εφετείων ως Δικαστηρίων Ερ­γασίας συγκροτείται εις έκαστον των 16 Εφετείων του Κρά­τους ειδικόν τμήμα εκ τριών δικαστών, εξ ων εις πρόεδρος τμήματος και δύο εφέται, εις τους οποίους προστίθενται ως εμπειρογνώμονες, δύο επαγγελματίαι ειδικοί επι των ζητημά­των της παραγωγής και της εργασίας (Ν. 14) εκ πίνακος καταρτιζομένου κατ' Εφετεία.
Το Δικαστήριον εργασίας δικάζει κατά τας αρχάς της ισό­τητας, συνδιαλλάσσον τα αντιτιθέμενα συμφέροντα προστά­τευαν εν πάσει περιπτώσει τ' ανώτερα συμφέροντα της παρα­γωγής.
Το Δικαστήριον διά του Προέδρου οφείλει να προσπαθήση να επιβάλη δίκαιον συμβιβασμόν. Εάν επιτευχθή συνδιαλ­λαγή γίνεται μνεία εν τοις πρακτικοίς, άτινα επέχουν τότε θέσιν συλλογικού συμβολαίου.
Αι αποφάσεις του Δικαστηρίου Εργασίας υπόκεινται εις αναίρεσιν ενώπιον του Ακυρωτικού, μόνον διά τους προβλεπομένους υπό της πολιτικής δικονομίας λόγους (Ν. 16. Β. Δ. 86-91).
Η αγωγή διά τας διαφοράς ή την διατύπωσιν νέων όρων εργασίας, ασκείται υπό των ανεγνωρισμένων σωματείων και κατά τούτων ή και παρά του Εισαγγελέως, οσάκις επιβάλ­λεται υπό του δημοσίου συμφέροντος. Δεν επιτρέπεται όμως δικαστική ενέργεια εάν υπαρχουσών τυχόν ανωτέρων σωμα­τειακών οργανώσεων, δεν προσεπάθησαν αύται να λύσωσι συμβιβαστικώς τας διαφοράς.
Αι αποφάσεις έχουν γενικήν ισχύν και δημοσιεύονται ανα­λόγως εις το Επαρχιακόν Δελτίον ή την Εφημερίδα του Κρά­τους, παράγουσαι όλα τα έννομα αποτελέσματα των συλ­λογικών Συμβολαίων. (Ν. 17. Δ. 61—91).
Ανεξαρτήτως της εφαρμογής των διατάξεων του κοινού δικαίου περί της αστικής ευθύνης διά την μη εκτέλεσιν των αποφάσεων του Δικαστηρίου εργασίας, επιβάλλεται φυλάκισις μέχρις έτους μεν μετά προστίμου 500 λιρεττών εις τους ερ­γοδότας και εργάτας, μέχρι διετίας δε και προστίμου 10.000 λιρεττών εις τους διευθύνοντας σωματεία, εφαρμοζόμενης της διατάξεως του Ποινικού Κώδικος περί συρροής αδικη­μάτων όταν εις την μη εκτέλεσιν των αποφάσεων του δικα­στηρίου εργασίας προστίθεται το αδίκημα του Λοκ άουτ ή της απεργίας. (Ν 22.).
Απεργίαι. Λοκ άουτ.Το κλείσιμον των εργοστασίων και η απεργία απαγορεύονται προβλεπομένων ποινών 10—100 χιλ. λιρεττών διά τους εργοδότας και 100—1.000 διά τους υπαλλήλους και εργάτας, Οι αρχηγοί τιμωρούνται με φυλάκισιν μέχρι δύο ετών και με πρόστιμον (Ν. 18),
Οι εξαρτώμενοι από το Κράτος και οι ασκούντες επιχει­ρήσεις δημοσίας ανάγκης υπόκεινται και τιμωρούνται με αυστηροτέρας ποινάς και μέχρι ειρκτής τριών ετών, εάν προέκυψεν κίνδυνος προσώπων ή θάνατος εκ της διακοπής της ερ­γασίας, απαγορευομένης διά τριετίαν τουλάχιστον της ασκή­σεως δημοσίων υπηρεσιών (Ν. 19). Τας κατηγορίας υπηρεσιών δημοσίας ανάγκης καθορίζει ο Υπουργός Συντεχνιών διά δια­τάγματος βάσει του οποίου οι δήμοι συντάσσουν πίνακας των ούτω χαρακτηριζομένων. Υγειονομικοί, δικηγόροι, συμβολαιο­γράφοι, μηχανικοί, αρχιτέκτονες, γεωμέτραι και γεωργικοί τεχνικοί, θεωρούνται πάντοτε εκτελούντες υπηρεσίαν δημο­σίας ανάγκης. (Δ. 97—98).
Επίσης τιμωρούνται δημόσιοι λειτουργοί κλπ. αποφεύγοντες να πράξωσι ό,τι δύνανται προς εξακολούθησιν ή επανάληψιν διακοπτόμενης εργασίας.
Όταν η διακοπή της εργασίας ή και αντικανονική πα­ροχή ταύτης γίνεται επί σκοπώ εκβιάσεως ή επηρεασμού οργάνων ή συμβουλίων του Κράτους, δήμων κλπ. οι αρχη­γοί τιμωρούνται με ειρκτήν μέχρις επτά ετών. (Ν. 22. Δ. 95—99).

(Επιστροφή)

                                               

ΑΡΙΣΤΕΙΔHΣ Ε ΒΕΚΙΑΡΕΛΗΣ :TO ΣYNTEΧΝΙΑΚΟΝ ΚΡΑΤΟΣ

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ ΚΑΙ ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Προλογίζοντες τα επί του «Συντεχνιακού Κράτους, ως πολιτικού δόγματος και ως οικονομικής οργανώσεως» άρθρα, τα οποία εγράψαμεν δια τους αναγνώστας της «Τραπεζι­τικής», λόγω του επικαίρου του θέματος, εδηλώσαμεν ότι θα περιωριζόμεθα εις το να δώσωμεν ιδέαν τινά των αντι­λήψεων των υποστηρικτών της νέας θεωρίας του «Κορπορατισμου», χωρίς ημείς να λάβωμεν θέσιν ή να εκφέρωμεν προσωπικάς αντιλήψεις.
Δια το ζητούμενον ήδη συμπέρασμα—ωσεί εάν επρόκειτο περί διδακτικού ιστορήματος—έχομεν να δικαιολογηθώμεν ότι· ενώ αφ' ενός ελλείπει η αναγκαία απόστασις χρόνου ώστε να δύναται τις ν' αντιληφθή τ* αποτελέσματα θεωρίας νέας, εν τη εξελίξει της ευρισκομένης, μας χωρίζει εξ άλλου απόστασις τόπου, ώστε να μη έχωμεν άμεσον αντίληψιν των κατά την εφαρμογήν της.
Εκ των νόμων όμως και των διατάξεων οίτινες εθεσμοθετήθησαν καταδεικνύεται ότι το επικρατήσαν από του 1922 καθεστώς παρεχώρησεν εις τον εργαζόμενον όσα ουδέποτε διεξεδίκησαν ή εφαντάσθησαν πραγματοποιήσιμα και οι απαιτητικότεροι των σοσιαλιστών—-εξαιρέσει των κομμουνιστών οίτινες περισσότερα διεκήρυξαν, χωρίς όμως εν Ρωσσία να τα εφαρμώσουν, ή αν τα εφήρμοσαν προσκαίρως τα εγκατέ­λειψαν ή ανεθεώρησαν μεταγενεστέρως.
Η μεταμόρφωσις του θεσμού της ιδιοκτησίας θεωρουμένης εντολής διαχειρίσεως, η υποχρεωτική εργασία χαρακτηριζόμενη καθήκον, ο καθορισμός του ημερομισθίου βάσει των αναγκών της ζωής, η εξίσωσις κεφαλαίου και εργασίας και η καθιέρωσις ευθυνών, αι αρχαί της αλληλεγγύης και η ποδηγέτησις της ατομικής πρωτοβουλίας, επιτρέπουν εις τους φασίστας νομοθέτας δικαίως να καυχώνται ότι η Ιταλία προη­γείται απάντων των κρατών, δημοκρατικών και μη, εις δε τους ιταλούς εργαζομένους να χαρακτηρίζουν τον φασισμόν ως «προλεταριακήν πραγματοποίησιν» λαβούσαν σάρκα δια της θελήσεως του ανέκαθεν επαναστάτου, εκ γενετής χωρι­κού, άλλοτε σιδηρουργού, μετέπειτα διδασκάλου, κτίστου και δημοσιογράφου και ήδη Δουκός του Φασισμού !
Ο Μουσολίνι δεν εκτύπησεν τον Σοσιαλισμόν, λέγουν οι τελευταίοι. αλλά το ιταλικόν σοσιαλιστικόν κόμμα, το οποίον κατατριβόμενον και συναλλασσόμενον εν τω κοινοβούλιω, ουδέποτε εξυπηρέτησεν τους   εργαζομένους...(53).
Και ερωτάται: ώστε ο Φασισμός είναι θεωρία αριστερά, αριστερίζουσα ή συντηρητική ;
Εάν συντηρητική πως κηρύσσει την ημικατάργησιν της ατομικής ιδιοκτησίας, τον έλεγχον της ατομικής πρωτοβουλίας, την υποχρέωσιν της εργασίας και την υποχρεωτικήν περίθαλψιν των εργαζομένων ; (54)
Ο Μουσολίνι δεν αρνείται, απ' εναντίας καυχάται, ότι παρέλαβεν από τον Σοσιαλισμόν παν ό,τι περιέχει ζωτικόν, αι δε διακηρύξεις του έκαμαν όλους τους φιλελευθέρους οικονομολόγους, όσους υπολείπονται, ν' απονέμουν εις τον Φασισμόν όλην την κλίμακα των προσωνυμιών από του «Κρατισμού» μέχρι του «Δυτικού Μπολσεβικισμού».
Εάν πάλιν είναι θεωρία σοσιαλιστική διατί αποκλείει τον διεθνισμόν; Εις τούτο απαντούν ορθώς οι Ιταλοί ότι ο διεθνισμός δεν είναι χαρακτηριστικός του Σοσιαλισμού, διότι προηγήθη και υπάρχει ο διεθνισμός του κεφαλαίου.
Από απόψεως διεθνούς συνεργασίας και συνεννοήσεως ο Φασισμός, λέγουν, είναι διεθνιστής και το απέδειξεν εν Γενεύη. Αλλά προσθέτουν, άλλο πράγμα ο Διεθνισμός και άλλο ο Αντιεθνισμός.
Και αντιεθνισμόν δεν θέλει ουδεμία χώρα. Τόσον αι Ηνωμέναι Πολιτείαι, η Αγγλία και η Γαλλία, όσον και η Γερ­μανία (όπου ο Χιτλερισμός κάνει μάλιστα φυλετικήν πολιτι-κήν), όσον και η μπολσεβικική Ρωσσία και πάσαι αι δημοκρατίαι αίτινες είναι «εθνικαί».
Διατί η Ιταλία θ΄ απετέλει εξαίρεσιν, ενώ προ παντός αυ­τή έχει ανάγκην συγκροτήσεως και συντονισμού διά την ρύθμισιν των δημογραφικών και παραγωγικών της προβλημάτων ; Και δια να υπάρξη συντονισμός όλων των εθνικών δυνάμεων προς κοινόν σκοπόν οφείλει το Κράτος να καταστή κυρίαρχον, αυταρχικόν και να πλαισιώνη απάσας τας εθνικάς δυνάμεις: Να καταστή δηλαδή «ολοκληρωτικόν Κράτος».
Κατά τον πόλεμον προέκυψεν ότι η νίκη δεν θα ήτο δυ­νατόν να κερδηθή μόνον διά των στρατών. Εχρειάσθη να οργανωθούν τα μετόπισθεν και να κινητοποιηθούν όλαι αι δυνάμεις του Έθνους. Αλλά και λήξαντος του πολέμου, οι ανταγωνισμοί εξακολούθησαν μεταφερθέντος του πολέμου εις το οικονομικόν πεδίον.
Δια τούτο η ανάγκη του «Ολοκληρωτικού Κράτους» εξακολουθεί, απαιτούσα πειθαρχίαν στρατιωτικήν και κοινωνικήν, ανύψωσιν του ηθικού, συντονισμόν ενεργειών, ενιαίαν κατεύθυνσιν και υποταγήν των ατομικών συμφερόντων εις τα συμφέροντα του συνόλου. Δεν νοείται ύπαρξις αντιθέτων από­ψεων και αυτοτελών ενεργειών, ούτε επιτρέπεται εντός του Κράτους να υπάρχουν στοιχεία αντικρουόμενα ή αντιπο­λιτευόμενα. Απαιτείται ενότης και όχι διάσπασις. Συνεργα­σία όλων και όχι πάλη τάξεων. Συντονισμός ενεργειών και όχι εμφύλιος σπαραγμός.
Αναγκαστικώς όθεν το Ολοκληρωτικόν Κράτος περιορίζει τας ατομικάς ελευθερίας, με τας οποίας έζησεν η ανθρωπότης κατά τους δύο τελευταίους αιώνας, και καθίστα την εκτελεστικήν έξουσίαν, ενισχυομένην και σταθεροποιουμένην, κυρίαρ­χον,   έχουσαν τα δικαιώματα όσα πρότερον είχεν ο  λαός.
Όπως με πολιτικόν Φιλελευθερισμόν και κοινοβούλια και αντιπολιτεύσεις δεν θα ήτο δυνατόν να διεξαχθή στρατιωτικός πόλεμος, ούτω και με οικονομικόν φιλελευθερισμόν, με τον ελεύθερον του ανταγωνισμόν και την αναρχίαν του, δεν είναι δυνατόν να διεξαχθή πόλεμος οικονομικός και να επι­τευχθούν σκοποί γενικοί, είτε οικονομικοί είτε κοινωνικοί, επιστρατευομένων όλων των δυνάμεων του Έθνους και καθι­σταμένων οργάνων του. Ως λύσιν Ο φασισμός ίδρυσε την Συντεχνίαν, εκπρόσωπον ολοκληρωτικόν των δυνάμεων της πα­ραγωγής, όργανον του Κράτους, άλλ' εν μέρει αυτεξούσιον.
Aντικαθισταμένων των φιλελευθέρων θεσμών και δημιουργουμένου νέου δικαίου ρυθμίζοντος τας κοινωνικοοικονο­μικάς σχέσεις προς αποφυγήν διαταραχών εις βάρος του συ­νόλου και δια να γίνη ολοκληρωτική και ειλικρινής συν­εργασία όλων των οικονομικών δυνάμεων, είναι ανάγκη να ικανοποιηθούν προηγουμένως αι δίκαιαι αξιώσεις της τάξεως των εργαζομένων, δια τούτο δε και η άφθονος εργατική και κοινωνική νομοθεσία και η αναγνώρισις και πλαισίωσις των συνδικάτων εντός του Κράτους.
Αυτό επέβαλεν η ανάγκη. Δια τούτο άλλως τε και την θεωρίαν του «ολοκληρωτικού Κράτους» οι αντιλέγοντες θεωρούν πολιτικήν των περιστάσεων, μη βασιζομένην επί της επιστήμης.
Πάντως το «πείραμα» είναι εν τη εκτελέσει του. Αλλ' έως τώρα όλοι συμφωνούν ότι η νέα θεωρία έσωσε την περίστασιν εις την Ιταλίαν, όπως την έσωσεν και αλλού, προ παντός δε ότι θα μείνουν αι κατακτήσεις των εργαζομένων και θα επιβληθούν αι νέαι έννοιαι της ιδιοκτησίας και εργασίας. 
Αλλ' εφόσον το πείραμα είναι εν τη εκτελέσει και εξελίξει του πάσα περαιτέρω κρίσις είναι πρόωρος. Ο φιλελευθερισμός και ο καπιταλισμός απήτησαν έτη να παρέλθουν, έως ότου καταφανούν και αναγνωρισθούν τα ελαττώματα των. Ο Σοσιαλισμός εγνώρισεν αφωσιωμένους και φανατικούς όσον και πολεμίους αδιαλλάκτους. Αυτό γίνεται πάντοτε με τας ιδέας-και μάλιστα με τας οικονομικάς θεωρίας όπου το συμφέρον των ατόμων και των εθνών προμηθεύει εις εκάστην τους οπαδούς.

Υποσημειώσεις:

53. «Ο Φασισμός προλεταριακή πραγματοποίησις». Εκδ. Ομοσπονδίας εργαζομένων Βιομηχανίας 1935.
54. Εκτός της Ρωσσίας, και εν Γερμανία εκηρύχθη (1919) η υποχρέωσις της εργασίας, αλλά συγχρόνως ότι το «Κράτος οφείλει να παρέχη τροφήν και συντήρησιν εις τους πολίτας όσοι ευρίσκονται εις αδυναμίαν να πορισθώσιν τα προς το ζην μόνοι» και ότι «εις τους ανέργους θα παρέχεται εργασία αναλόγως προς τας δυνάμεις και τας ικανότητας των». Δηλαδή κατι πέραν και του Σοσιαλισμού ...

(Επιστροφή)

E. ΘΩΜΟΠΟΥΛΟΣ: ΔΗΜΟΣΙΑ ΚΑΘΑΙΡΕΣΙΣ ΤΩΝ ΚΑΤΑΔΙΚΩΝ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ (2/4/35)

Τρομερά ως ποινή και ανατριχιαστική ως σύνολον εντυπώσεων, εξετελέσθη χθες την 11ην π.μ η στρατιωτική καθαίρεσις των εκ των καταδικασθέντων υπό του Στρατοδικείου Αθηνών 13 βαθμοφόρων στασιαστών. Υπό ένα λαμπρόν ήλιον αι πλούσιαι ακτίνες του οποίου έκαμναν να αστραφτοκοπούν περισσότερον αι γυμναί λόγχαι, τα χρυσά γαλόνια και τα ξίφη των αξιωματικών των παρατεταγμένων τμημάτων όλης της Φρουράς Αθηνών , οι δεκατρείς κατάδικοι είδαν τας επωμίδας των, τα στίλβοντα κουμπιά των να κόπτωνται με μίαν κοινήν ξυριστικήν λεπίδα και αυστηράν την φωνήν του επί κεφαλής των παρατεταγμένων τμημάτων αντισυνταγματάρχου κ. Ρήγα να κραυγάζη προς ένα έκαστον εξ αυτών:
-Είσαι ανάξιος να φέρης τας επωμίδας του Έλληνος αξιωματικού. Καθαιρείσαι!
Αυτό επέτασσε ο νόμος , η πολιτεία, εναντίον των οποίων εκινήθησαν. Και το πλήθος, αι χιλιάδες των Αθηναίων που εξεστράτευσαν συν γυναιξί και τέκνοις, με ό,τι εύρον πρόχειρον μέσον, με τραμ , με λεωφορεία, με σούστες μέχρι της τεραστίας πλατείας του Α Πεζικού Συντάγματος όπου έλαβε χώραν η καθαίρεσις, εξετράπη εις θλιβεράς εκδηλώσεις αγανακτήσεως και αποδοκιμασίας, μουτζώνον , πτύον και κραυγάζων. Μέσα εις την γενικήν ιαχήν ξεχώριζαν αι υβριστικαί κραυγαί:
-Άτιμοι ! Σκυλιά!
-Προδότες! Κρεμάλα!
Άψυχοι μέσα εις την ανατριχιαστικήν τελετήν , κάτωχροι, πελιδνοί οι 13 κατάδικοι μόλις εστέκοντο εις τα πόδια των, κυττάζοντας με βλέμματα απλανή το χειρονομούν, το φτύνον και κραυγάζον πλήθος. Σιωπηλοί οι αξιωματικοί της φρουράς, συγκεκινημένοι οι περισσότεροι και πρώτος εξ αυτών ο κυβερνητικός επίτροπος κ. Βαγενάς , παρηκολούθησαν όλον το θέαμα που εκράτησεν αρκετήν ώρα.
-Άτιμη πολιτικομανία! εψιθύρισεν ένας εξ αυτών, πως καταντάς τον κόσμο!

 

ΠΑΡΑΤΑΞΙΣ ΚΑΙ ΛΑΟΣ

Αλλ' ας δώσωμεν τα συμβάντα με την σειράν. Την 11ην π.μ είχεν ορισθή η τελετή της καθαιρέσεως. Αλλ' από της ενάτης ώρας περίπου τα πλήθη των περιέργων ήρχισαν συρρέοντα και καταλαμβάνοντα θέσεις γύρω εις την πλατείαν του Α Πεζικού Συντάγματος. Αρχικώς και επειδή κανείς δεν εφαντάζετο τόσην κοσμοσυρροήν, επετράπη αθρόα είσοδος πολιτών. Αλλ' όσον η ώρα περνούσε , τραμ, λεοφορεία και ταξί εξεκένωναν προ των παραπηγμάτων διαρκώς νέους χειμάρρους κόσμου. Κατέστη τοιουτοτρόπως προφανές ολίγον μετά την 10ην π.μ., ότι όλη η Αθήνα έσπευδε να συγκεντρωθή προ του Α συντάγματος. Αι λέξεις παναθηναϊκός συναγερμός είνε ζήτημα αν δίδουν την έννοιαν του παρουσιασθέντος χθες φαινομένου κοσμοσυρροής. Λόγω αυτής και επειδή άδηλον ήτο τι ήτο δυνατόν να συμβή, ο υποδιοικητής του συντάγματος κ. Ρήγας, ηναγκάσθη να διατάξη το κλείσιμον των εξωτερικών πυλών. Πολυάριθμοι στρατιώται με επικεφαλής αξιωματικούς , ετοποθετήθησαν εις τας παρ' αυτάς σκοπιάς και κατά μήκος του αναχώματος της πλατείας διπλοί στοίχοι φαντάρων και ευζώνων. Κάτω αυτού επίσης πολυάριθμοι αστυφύλακες και βαθμοφόροι της Αστυνομίας Πόλεων ετοποθετήθησαν με επί κεφαλής τον αστυνομικόν υποδιευθυντήν κ. Καλκάνην και τον αστυνόμον κ.Καραμπέτσον.΄Παρά ταύτα αι χιλιάδες του κόσμου διέσπασαν και τας ζώνας αυτάς και ανερριχήθησαν , έφθασαν έως του αναχώματος. Χαρακτηριστικόν είνε , ότι εις αυτήν την θεομηνίαν της περιεργείας δεν υστέρησαν αι γυναίκες. Στρατιαί ολόκληροι εξ αυτών , πάσης ηλικίας και τάξεως , έτρεξαν, διηγκωνίσθησαν , ξεσχίσθησαν και εσκαρφάλωσαν εις το ανάχωμα, δια να παρακολουθήσουν την φοβεράν τελετήν και να ενώσουν τας κραυγάς των με την άλλην οχλοβοήν:
-Ανάξιοι! Κρεμάλα! Γιούχααα!
Πολλοί τέλος μη ευρίσκοντες αλλού θέσιν εσκάλωσαν εις τα δένδρα της Λεωφόρου Κηφισιάς και η ταράτσες των έναντι οικημάτων επίσης επλημμύρισαν από τον κόσμον.
Η συγκέντρωσις των στρατιωτικών τμημάτων ήρχισε συμφώνως με την διαταγήν του Α' Σώματος Στρατού, μετά την 10ην π.μ. Προσήλθον ούτω αλληλοδιαδόχως τμήματα των Σχολών Ευελπίδων, Υπαξιωματικών, Ιατρικής και Χωροφυλακής , ως και τμήματα του Προτύπου ευζώνων , του συντάγματος σκαπανέων, του συντάγματος τηλεγραφητών , του συντάγματος ορειβατικού πυροβολικού, του συντάγματος Ιππικού κ.α. Την τακτοποίησιν των προσελθόντων τμημάτων είχεν ο υποφρούραρχος αντισυνταγματάρχης κ.Αλεξόπουλος. Ούτως καθοδηγεί αυτά εις τας θέσεις των , ώστε όταν περί την 10 και 45' π.μ επερατώθη η προσέλευσις και η τακτοποίησίς των, ένα πελώριον Π εσχηματίσθη.
Εκεί ήδη ευρίσκετο οι ανώτεροι αξιωματικοί της φρουράς και μεταξύ αυτών ο μέραρχος κ.Δεμέστιχας. Ο τελευταίος εν τούτοις προτιμά ολίγον προ της ενάρξεως της καθαιρέσεως να απομακρυνθή και να τοποθετηθή πλαγιώτερον εις την αριστεράν γωνίαν του ανθρωπίνου Π. Παρά το άνοιγμα της στρατιωτικής παρατάξεως ευρίσκονται επίσης οι δημοσιογράφοι , οι φωτορεπόρτερς , οι κινηματογραφικοί οπερατέρ και οι απεσταλμένοι των ευρωπαϊκών και βαλκανικών εφημερίδων. Εκεί τέλος και ένα πολυμελέστατον καραβάνι από Αγγλίδας και Άγγλους περιηγητάς , οι οποίοι . με προφανή ικανοποίησιν , διότι θα .... απολαύσουν πρωτότυπον δι' αυτούς θέαμα, έχουν σπεύσει ενωρίς δια να εξασφαλίσουν επίκαιρον θέσιν. Την 10.30' π.μ ήρχισαν συγκεντρούμενα εις το ίδιον μέρος τα επταμελή "αποσπάσματα περιφοράς" με επί κεφαλής δεκανείς και λοχίας. Αυτά δηλαδή θα περιέφερον τους καταδίκους μετά την καθαίρεσιν εις το τετράγωνον δια να τους ίδουν τα παρατεταγμένα τμήματα στρατού και ο κόσμος.
Ολίγον αργότερον τέλος ετοποθετήθη παρ αυτά ένας επιλοχίας ο αρχαιότερος υπαξιωματικός του Α Συντάγματος, κατά τα κανονισθέντα, Κόταρης ονόματι, μαζί με ένα εύζωνα, τον Ν. Παπαγεωργίου. Ο τελευταίος έχει κρεμασμένον από τους ώνους ένα δισάκι. Μέσα εις αυτό , εξηγούν οι ενήμεροι, θα ρίπτωνται τα κοπτώμενα κουμπιά, οι επωμίδες, τα γαλόνια . Ο Κόταρης κρατεί εις τα χέρια του δύο ξυριστικές λεπίδες φρεσκοαγορασμένες. Με αυτάς θα γίνη η καθαίρεσις , εξηγούν οι ίδιοι ενήμεροι , αποφευγομένου του άλλοτε γινομένου δια των χειρών βιαίου ξηλώματος των γαλονιών. Από τον παλαιόν κανονισμόν των καθαιρέσεων δεν έγινεν επίσης χθες το σπάσιμο των σπαθιών. Τέλος δεν ετηρήθη η διάταξις του παλαιού κανονισμού περί πενθίμου τυμπανοκρουσίας κατά την στιγμήν της καθαιρέσεως. Ότι συνέβη όμως χθες εις την πλατείαν του Α Συντάγματος με τόσην μάλιστα δημοσιότητα, είχε να συμβή από πολλών ετών εις την Ελλάδα .
Ίσως δια τούτο και η τόση συγκίνησις των αξιωματικών που παρηκολούθησαν την ανατριχιαστικήν τελετήν. Σημειούμεν, τέλος , ότι το "ξήλωμα" των επωμίδων έκαμεν υπαξιωματικός και όχι αξιωματικός, διότι το ξήλωμα θεωρείται ως "αγγαρεία" και όχι έργον αξιωματικού. Παύει δε ο κατάδικος να είναι αξιωματικός από της στιγμής της αναγνώσεως της καταδικαστικής αποφάσεως ώστε κατά την φρασεολογίαν ειδικού, να "μη θεωρείται άξιος της τιμής να θέση χείρα επ' αυτού Έλλην αξιωματικός".

ΟΙ ΚΑΤΑΔΙΚΟΙ ΠΡΟΣΕΡΧΟΝΤΑΙ
Περί ώραν 11 παρά 10 θυελλώδης ατελεύτητος ιαχή του πλήθους από την Λεωφόρον Κηφισιάς και το ανάχωμα αναγγέλει τον ερχομόν των τραγικών καταδίκων. Μέσα εις το σιδερένιο κλουβί -καμιόνι των φυλακών Συγγρού ευρίσκονται και οι δεκατρείς. Μαζί τους εικοσάς χωροφυλάκων και στρατιωτών με επικεφαλής τον λοχαγόν κ. Γαλάνην.

Προηγείται αυτού έτερον καμιόνι πλήρες χωροφυλάκων και έπεται άλλο με στρατιώτας και χωροφύλακας , όλους ενόπλους. Το πλήθος αντιλαμβάνεται εις ποίον εξ αυτών ευρίσκονται οι κατάδικοι και ορμά επ αυτού, το μουτζώνει , το κτυπά. Λίθοι μικροί ρίπτωνται , χώματα και μικρά ξύλα .Αι φωναί συνεχίζονταιατελεύτητοι , επίμονοι:
-Προδότες! Γιούχα!
Εις μίαν στιγμήν η ζώνη των στρατιωτών διασπάται και καθώς τα αυτοκίνητα σταθμεύουν παρά την κορυφήν του αριστερού σκέλους της παρατάξεως , απειλείται αρπαγή των καταδίκων, κακοποίησις λυντσάρισμα. Στρατιώται και αξιωματικοί προλαμβάνουν θλιβεράν εκτροπήν και τα πλήθη απομακρύνονται. Πλησιάζομεν εις αυτήν την θύελλαν και προσπαθούμεν να αγρεύσωμεν πληροφορίας από τους επί κεφαλής της συνοδείας. Τι συνέβη εις τας φυλακάς; Πως επληροφορήθησαν τον τρόπον της εκτελέσεως της ατιμωτικής ποινής οι 13 κατάδικοι κ.λ.π; Μας παρέχονται συγκρουόμεναι πληροφορίαι. Ο Σαράφης λέγει ένας , δεν ήθελε ν' ακολουθήση. Ζητούσε περίστροφον ν΄αυτοκτονήση. Άλλος μας λέγει , ότι ήκουσεν ατάραχος την αναγγελίαν της εκτελέσεως της ποινής μόλις την 9.30 π.μ.

Επίτηδες δε η διεύθυνσις των φυλακών δεν τους έδωκεν έως της ώρας εκείνης τας πρωϊνάς εφημερίδας, αι οποίαι προανήγγελαν τον τρόπον της καθαιρέσεως. Εφόρεσεν ήρεμα την στολήν του, η οποία του προσεκομίσθη και αναστέναξε μόνον. Αδιαμαρτυρήτων εδέχθησαν να φορέσουν τας στρατιωτικάς των στολάς οι αδελφοί Τσιγάντε. Έκλαιεν ο Πεντάρης και οι υπολοχαγοί Σκουλούδης , Οικονόμου και Μαλαγάρης και επί πολλήν ώραν ηρνούντο να τας φορέσουν. Οι αδελφοί Τσιγάντε τους έπεισαν , ότι κάθε αντίρρησις ήτο ματαία. Τέλος οι υπαξιωματικοί Δοντάς και Ρόζος επροτίμησαν να φορέσουν τις "κυριακάτικες στολές των". Κάτωχροι έγιναν , όταν ήκουσαν την οχλοβοήν , τα χτυπήματα και τας κραυγάς του πλήθους. Ο Σαράφης , καθ' όλην την διαδρομήν από των φυλακών έως της πλατείας της καθαιρέσεως δεν είπε λέξιν. Μας παρεσχέθη ακόμη η διευκρίνησις , ότι από τους άλλους καταδικασθέντας στρατιωτικούς δεν μετεφέρθησαν προς καθαίρεσιν οι Σπαής, Καλλίας ,Κραχτίδης, Βενιανάκης και Καψαλός, διότι οι μεν πρώτοι δύο είνε απότακτοι οι δε τρεις τελευταίοι υπαξιωματικοί υπηρετούν θητείαν.

H ΚΑΘΑΙΡΕΣΙΣ
Την 11ην ακριβώς ο μέραρχος Δεμέστιχας νεύει εις τον υποφρούραρχον κ. Αλεξόπουλον να αρχίση η τελετή. Ο κ. Αλεξόπουλος συνεννοείται αμέσως με τον επικεφαλής της συνοδείας κ. Γαλάνην και τον κυβερνητικόν επίτροπον κ. Βαγενάν . Ο πρώτος σπεύδει προς το σιδηρόφρακτον καμιόνι, όπου ευρίσκονται οι κατάδικοι. Ο δεύτερος , ενώ τα "επταμελή αποσπάσματα περιφοράς" διανοίγονται, τοποθετείται εις το κέντρον του ανοίγματος του Π μετά του υπολοχαγού γραμματέως του Στρατοδικείου κ. Αγγελοπούλου. Ένα λεπτόν ακόμη και ενώ σχεδόν απρόοπτος σιγή εξαπλούται εις τον ωκεανόν , του πλήθους, η πόρτα του καμιονιού ανοίγεται και οι κατάδικοι εξέρχονται. Πρώτος πηδά ο υπολοχαγός Μαρσέλλος και έπεται ο λοχαγός Τσιγάντες. Είναι κατακόκκινος ο πρώτος κάτωχρος ο δεύτερος.Τρίτος κατέρχεται ο Ζώχος και τέταρτος ο Σαράφης. Είναι κάτασπρος και ρίπτει βλέμματα απλανή δεξιά και αριστερά. Επιβλητικός πραγματικώς με την στολήν του ολοκαίνουργον με τας χρυσάς επωμίδας που φέρει δια τελευταίαν φοράν, βαδίζει προς το μέρος όπου τον οδηγούν. Έπεται κατόπιν με το μονύελον λάμπον και κομψός , ως πάντοτε , ο αντισυνταγματάρχης κ.Τσιγάντες. Τον ακολουθεί με το αιώνιον ίχνος μειδιάματος ο αντισυνταγματάρχης Στεφανάκος . Φέρει εις τους βραχίονας τα εξάμηνα μετώπου και τα τραύματα. Ακολουθούν αμέσως οι υπολοχαγοί Σκουλούδης, Μαλαγάρης , Οικονόμου και ο λοχαγός Τριανταφυλλίδης. Οι δύο τελευταίοι φαίνονται περισσότερον ταραγμένοι . Τέλος κατέρχονται οι αξιωματικοί Πεντάρης, Δοντάς και Ρόζος, Βαδίζουν όλοι κατ΄άνδρα με επικεφαλής τον Σαράφην, ενώ αι φωναί του πλήθους ξεσχίζουν τον αέρα. Τέλος ακούεται το πρόσταγμα του κ. Αλεξοπούλου. -Παρουσιάστε άρμ! Ένας κελαϊδιστός ήχος των προτεινομένων όπλων ακούεται και η ιαχή του πλήθους διακόπτεται. Περιπίπτουν όλοι πλέον εις αγωνιώδη σιωπήν .Βραχνή ακούεται η φωνή του κ. Βαγενά, διατάσσοντος τον κ. Αγγελόπουλον:
- Ο κ γραμματεύς να αναγνώση την απόφασιν.
Με τρέμουσαν φωνήν ο κ. Αγγελόπουλος αναγινώσκει γρήγορα-γρήγορα το διατακτικόν της αποφάσεως του Στρατοδικείου, που εδημοσιεύθη εις την προχθεσινήν "Ακρόπολιν".....
Ο Σαράφης κάτασπρος , βλέπει προς το έδαφος, οι αδελφοί Τσιγάντε κυττάζουν προς το κενόν, ο Τριανταφυλλίδης ασυναισθήτως σιάζει τους τελαμώνας του, τον ζωστήρα του. Οι άλλοι μάλλον ατάραχοι ακούουν.
Δύο λεπτά διήρκεσεν η ανάγνωσις της αποφάσεως , κατόπιν αλληλοδιαδόχως εδόθησαν τα προστάγματα:

- Παρά πόδα άρμ!
Και ενώ οι στρατιώται κατεβίβαζαν τα όπλα πάλιν ο κ. Αλεξόπουλος διέταξε:
-Καθαίρεσις!
Ταχύς σπεύδει ο αντισυνταγματάρχης κ. Ρήγας προς το μέρος των καταδίκων και γοργώς βαδίζων από τον ένα προς τον άλλον , λέγει, μόλις ακουόμενος:
- Είσαι ανάξιος να φέρης την τιμίαν στολήν του Έλληνος στρατιώτου.
Ο Σαράφης γίνεται πλέον "κάτασπρος", στριφογυρίζει τα μάτια του , ρίπτει μίαν στιγμήν βλέμματα άγρια. Αμέσως κατόπιν σπεύδει προς το μέρος του ο επιλοχίας Κόταρης με τον εύζωνον Παπαγεωργίου . Ο "σιωπηλός συνταγματάρχης " κατεβάζει τώρα το κεφάλι προς τα κάτω και το γκριτσιάνισμα της ξυριστικής λεπίδος που κόβει επωμίδας , κουμπιά, διάσημα, αρχίζει. Όλοι οι γύρω αξιωματικοί ριγούν. Το πλήθος κάτω κραυγάζει:
-Ανάξιος! Ανάξιος!
Ο Κόταρης έκοψε πρώτον το εθνόσημον - το στέμμα όπως ελέγετο άλλοτε- του πηληκίου του Σαράφη. Κατόπιν τα σειρήτια του πηληκίου , ύστερα τας επωμίδας, τέλος τα κουμπιά από το σακκάκι και τα μανίκια. Ύστερα του έλυσαν τους τελαμώνας και τον ζωστήρα. Έτσι εντός ολίγων λεπτών άλλος Σαράφης ενεφανίσθη ενώπιόν μας . Δεν ήτο πλέον ο σοβαρός συνταγματάρχης. Ένας απλούς φαντάρος, κάτι κάτω αυτού, με τον χιτώνα ξεκούμπωτο, με το πρόσωπον ολόασπρο.

Η ΠΕΡΙΦΟΡΑ
Αλλ' έως εδώ με την ευγένειαν που του εφέρθησαν οι εντεταλμένοι διά την καθαίρεσιν αξιωματικοί και υπαξιωματικοί , τα πράγματα είναι κάπως υποφερτά. Από του σημείου αυτού όμως και πέρα , αρχίζει κάτι απερίγραπτον, τραγικόν. Το πρώτον επταμελές απόσπασμα παραλαμβάνει τον καθαιρεθέντα, τον τοποθετεί εις το δεξιόν του επί κεφαλής δεκανέως και αρχίζει να τον περιφέρη εις το τετράγωνον.Η διαδρομή αρχίζει από της αριστεράς πλευράς του τετραγώνου, διασχίζει την πλαγίαν γραμμήν και κατόπιν δια της δεξιάς πλευράς φθάνει εις το σημείον , όπου εξεκίνησε. Τι έγινε κατά την περιφορά του Σαράφη, όσον και των άλλων, είναι αδύνατον να περιγραφή. Όλαι αι ύβρεις ηκούσθησαν. Όλαι αι χειρονομίαι έγιναν. Ιδιαιτέρως η αποκορύφωσις των εις βάρος των καταδίκων εκδηλώσεων εσημειώνετο από το πλήθος, που ευρίσκετο εις το ανάχωμα. Ως από συνθήματος, αι κραυγαί και μουντζώματα ήρχιζαν από ένα άτομον, που είχε σκαρφαλώσει επάνω εις ένα δένδρον, παρά την δυτικήν σκοπιάν του Συντάγματος. Αυτός εκραύγαζε πρώτος άνευ οίκτου προς τους δυστυχείς:
-Σκοτώστε τους! Τους άτιμους!
-Γιούχαααα!
Τας φράσεις του αυτάς συνώδευε με χειρονομίας. Εμούντζωνε έπτυε και είχε πάντοτε έτοιμον το στόμα του δια να φτύση. Προ αυτής της θεομηνίας των εκδηλώσεων , ο Σαράφης εκλονίσθη. Ενώ εβάδιζεν αρχικώς ευθυτενής , παρά το μέσον της διαδρομής , έκλινε προς τα δεξιά. Έχασε το στρωτόν βήμα του, "εμπατάρησε". κατά το κοινώς λεγόμενον. Εις την κάτω γωνίαν του τετραγώνου, έστρεψε τα βλέμματα του προς το πλήθος, περισσότερον κλονιζόμενος. Στιγμή, περισσότερον όλων φρικιαστική.
Ενόμισαν πολλοί, ότι θα κατέπιπτε.Α λλά το πλήθος εξέσπασε με περισσότερον ορμήν εις νέας κραυγάς και βροχήν φτυσημάτων. Καλύτερα ο τουφεκισμός , ο θάνατος, παρα τέτοια διαπόμπευσις, ψιθυρίζει δίπλα μας ένας ταγματάρχης ,γνωστός αντιβενιζελικός. Απ' αυτής της στιγμής, ήρχισε γενική η συγκίνησις όλων των αξιωματικών, που ευρίσκοντο εις την κεφαλήν του τετραγώνου . Τρικλίζων τέλος , εισήχθη πάλιν εις το καμιόνι ο Σαράφης , τοποθετηθείς εις το βάθος αυτού. Τότε, λέγουν οι χωροφύλακες , που ήσαν μαζί του , εξέσπασε σε κλάμα.

ΚΑΛΥΤΕΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ
Ενώ αυτά συνέβαιναν ήδη, ο επιλοχίας Κόταρης έχει κόψει , ξεσχίσει τας επωμίδας και τα εθνόσημα του αντισυνταγματάρχου Τσιγάντε. Βλέπει και αυτός τι του συμβαίνει και τι γίνεται με την περιφορά του Σαράφη και τα μάτια του υγραίνονται .Προσπαθεί να στερεώση το μονύελον του, το οποίον από στιγμής εις στιγμήν γλυστρά.Κατορθώνει όμως να κρατηθή εις τα πόδια του και ασυναισθήτως ίσως βγάζει τα άσπρα γάντια του.Τα κρατεί πότε με το ένα χέρι, πότε με το άλλο και ελαφρώς κύπτων , ακολουθεί το απόσπασμα της περιφοράς.
Αρχίζουν πάλιν αι κραυγαί, αι ατιμωτικαί φράσεις και αι απερίγραπτοι χειρονομίαι:
-Φτου σου !Προδότη!
Ο από του δένδρου δίδων το σύνθημα ωρύεται, μέχρι διαρρήξεως πνευμόνων:
-Κρεμάλα! Αέρα!
Και, αληθής καταβρεκτήρ, φτύνει.Εις την δυτικήν γωνίαν του τετραγλωνου, ένας ταγματάρχης , συγκεκινημένος, ακούεται ψιθυρίζων προς τον Τσιγάντε:
-Προτιμότερη η αυτοκτονία Χρήστο.
Λέγουν , ότι ο Τσιγάντες απήντησε:
-Δος μου το πιστόλι σου.
Αλλά ο ταγματάρχης ,κρύπτων τα δάκρυά του και την ταραχήν του , έσπευσε να εξαφανισθή.
Έρχεται κατόπιν η σειρά του Στεφανάκου . Χάνει και αυτός το στερεότυπον μειδίαμά του. Καθώς η ξυριστική λεπίδα εξακολουθεί το γκριτσιάνισμα της καθαιρέσεως , νευρικοί σπασμοί διαγράφονται εις το πρόσωπόν του .Δαγκάνει το κάτω χείλος του , χάνει το χρώμα του.Είνε προφανές, ότι μόλις συγκρατεί τα δάκρυά του και τελικώς το επιτυγχάνει.
Ένα σύννεφο παρεμβάλλεται εις τον ήλιον , καθώς αρχίζει η περιφορά διαπομπεύσεως και όλη η συγκέντρωσις παίρνει μορφήν σκηνής τραγωδίας.
Κατά περίεργον σύμπτωσιν , ο Στεφανάκος ακούει ολιγωτέρας αράς του πλήθους και μία φωνή ακούεται:
-Κρίμα την λεβεντιά σου!
Έρχεται κατόπιν η σειρά του λοχαγού Τσιγάντε. Με το μονύελον και αυτός , με ζοφώδη βλέμματα προσβλέπει τον Κόταρην, το πλήθος , τον έναντί του ιστάμενον κυβερνητικόν επίτροπον κ. Βαγενάν. Παλαιοί φίλοι, συμπολεμισταί, αλληλοεκτιμώμενοι. Αυτήν την στιγμήν -όλοι το βλέπουν- ο κ. Βαγενάς φαίνεται περισσότερον ταραγμένος από τον κατάδικον και μόλις η θλιβερά περιφορά του πρώην λοχαγού αρχίζει , κάμνει απότομον μεταβολήν , φεύγει από την θέσιν του, δια να αναμειχθή μέσα εις το πλήθος, εις το άνοιγμα της παρατάξεως. Κατά τον ίδιον τρόπον ακολουθούν αι καθαιρέσεις των Τριανταφυλλίδη, Σκουλούδη, Οικονόμου, Μαρσέλλου, Μαλαγάρη και του εφέδρου ανθυπολοχαγού Ζώχου. Η ιδία βοή από το πλήθος από φαντάρους και εύζωνας .
Ιδίως ο Τριανταφυλλίδης υπέστη αγριωτέραν την οργήν του πλήθους. Ένα κρεμμύδι εξεσφενδονίσθη εναντίον του και με γεμάτο το αμπέχωνον από φτυσήματα, έφθασεν εις το καμιόνι. Ο Μαρσέλλος, προνοητικός είχεν ετοιμάσει την κοπήν των κουμπιών και των εθνοσήμων, ώστε είπεν εις τον Κόταρην:
-Τράβα έτσι! βγαίνουν αμέσως .Είναι έτοιμα!
Ο Μαλαγάρης , περισσότερον ωχρός εξ όλων των ομοιοβάθμων του, μόνος του έβγαλε πρώτος τους τελαμώνες και τον ζωστήρα του. Ο Σκουλούδης μάλλον ατάραχος έκαμε την διαδρομήν, αλλά μόλις έφθασεν εις το καμιόνι , ηκούσθη λέγων:
-Επί τέλους Θεέ μου! Ετελείωσε.

ΔΥΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ

...........................................................................................................

 

(Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ της 3 Απριλίου 1935)

 

ΑΡΙΣΤΕΙΔHΣ Ε ΒΕΚΙΑΡΕΛΗΣ :TO ΣYNTEΧΝΙΑΚΟΝ ΚΡΑΤΟΣ

Γ.
ΤΟ ΣΥΝΤΕΧΝΙΑΚΟΝ ΚΡΑΤΟΣ
Η ΟΡΓΑNΩΣΙΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ

Η  Αλληλεγγύη δεν βασίζεται, επί της γενναιοφροσύνης και της ευσπλαγχνίας, ούτε είναι παραχώρησις του Κράτους, αλλά πληρωμή οφειλομένου χρέους, το οποίον το Κράτος πρέπει να εξασφαλίζη, εν τη μερίμνη του αποκα­ταστάσεως  κοινωνικής  δικαιοσύνης.

Ως εκ τούτου η Κοινωνική Πρόνοια έπαυσε να είναι εμπεπιστευμένη εις τα αισθήματα των φιλανθρώπων ή ακό­μη και εις τους υπολογισμούς των αναμενόντων έντοκον αμοιβήν καλής τοποθετήσεως, και ανεγνωρίσθη ως αναγκαίον τμήμα του οικονομικού και κοινωνικού οικοδομήματος, ανελήφθη δε υπ' αυτού τούτου του Κράτους μεταβληθέντος από Κράτος όργανον τάξεως, εις Κράτος κοινωνικής Δικαιο­σύνης και Προνοίας,

Aι πλείσται των νομοθεσιών προέβλεψαν δια τας Ασφα­λίσεις (Γερμανία από 1883)4 ασθένειαι και ατυχήματα' 1889 αναπηρία, γήρας' 1911 θάνατος. Αγγλία : 1908 γήρας, μετα­πολεμικώς επί Λόϋδ Τζώρζ επέκτασις των ασφαλίσεων), ήδη δε τα πλείστα των Κρατών συνεπλήρωσαν ή εθέσπισαν ανάλογον νομοθεσίαν Προνοίας, δια την οποίαν άλλως τε προέβλεψεν και η Συνθήκη των Βερσαλλιών, ως ελέχθη ανωτέρω. (52)

Ο Ιταλικός Κορπορατισμός θεωρεί την Κοινωνικήν Πρόνοιαν ως βασικήν οργανικήν λειτουργίαν του, δι' ο και επεκτείνει τας ασφαλίσεις και επί  των ανεξαρτήτων εργαζομένων και των αγροτών, είναι δέ αληθές ότι αι σχετικοί εμπνεόμενοι εκ των αρχών του οργανώσεις του αφθονούν, ώστε δικαίως επί του προκειμένου να καυχάται ότι προηγείται πάντων των Κρατών, όπου η λύσις των προβλημάτων αγωγής και περιθάλψεως δεν είναι άμεσοι κρατικαί λειτουργίαι.

Ο νόμος του Απριλίου και το διάταγμα Ιουλίου 1926 απαιτούν όπως τα συνδικάτα «εκτός των σκοπών προστασίας των οικονομικών και ηθικών συμφερόντων των μελών των, αποβλέπουν και εις την . περίθαλψιν, τεχνικήν μόρφωσιν, εκπαίδευσιν και αγωγήν των μελών των» υποχρεωτικώς, η δε επακολουθήσασα νομοθεσία καθορίζει ότι η ασφάλισις δεν έχει χαρακτήρα ιδιωτικού δικαίου πηγάζοντος εκ της ασφαλιστικής συμβάσεως, αλλ' αποτελεί δικαίωμα αυτομάτως προερχόμενον.

Ο Χάρτης της Εργασίας εις το κεφάλαιον «περί Προνοίας, Περιθάλψεως, Αγωγής και Εκπαιδεύσεως» διαλαμβάνει τας κάτωθι διακηρύξεις:
Άρθρ. 26. «Η πρόνοια είναι μία υψηλή εκδήλωσις της αρχής της συνεργασίας. Ο εργοδότης και ο εργαζόμενος οφείλουν να συντρέχουν εν αναλογία  εις τα  βάρη ταύτης. 

Το Κράτος μέσων συντεχνιακών οργάνων και των επαγγελματικών σωματείων θέλει φροντίσει να εναρμονίση και ενοποιήση, κατά το δυνατόν περισσότερον, το σύστημα και τα ιδρύματα προνοίας».

Άρθρ. 27. «Το φασιστικόν Κράτος προτίθεται να προβή :

1) εις την τελειοποίησιν της ασφαλίσεως κατά των ατυχημάτων

2) εις την βελτίωσιν και επέκτασιν της ασφαλίσεως μητρότητος'

3) εις την σύστασιν ασφαλίσεως κατά των επαγγελματικών ασθενειών και της φυματιώσεως, ως απαρχήν προς την γενικήν ασφάλισιν κατά πασών των ασθενειών'

4) εις την τελειοποίησιν της ασφαλίσεως κατά της ακουσίας ανεργίας'

5) εις τον καθορισμόν ιδιαιτέρων ασφαλιστικών τύπων προικίσεως των νεαρών εργαζομένων γυναικών».
Άρθρ. 28. «Τα εργατικά σωματεία οφείλουν να υπερασπίζωσι τα συμφέροντα των μελών αυτών κατά τας διοικητικάς και δικαστικάς διαδικασίας τας σχεπκάς με την ασφάλισιν κατά των ατυχημάτων και τας κοινωνικάς ασφαλίσεις.

Τα συλλογικά συμβόλαια εργασίας θέλουν προβλέπει εφόσον τεχνικώς θα είναι δυνατόν, περί συστάσεως αλληλοβοηθητικών ταμείων ασθενειών, τροφοδοτούμενων δια εισφορών των εργοδοτών και εργαζομένων και διοικουμένων υπό αντιπροσώπων των δύο μερών, υπό την επίβλεψιν των συντεχνιακών οργάνων».

Άρθρ. 29. «Η περίθαλψις των αντιπροσωπευομένων, εταίρων και μη, αποτελεί δικαίωμα και υποχρέωσιν των επαγγελματικών σωματείων, άτινα οφείλουσι να ασκώσι το έργον της περιθάλψεως απ'ευθείας δια των οργάνων των, μη επιτρεπομένου να μεταβιβάζωσι τούτο εις έτερα ιδρύματα ή οργανισμούς ειμή προκειμένου περι σκοπών γενικού ενδιαφέροντος υπερβαλλόντων τα συμφέροντα των μεμονωμένων κατηγοριών».

Άρθρ. 30. «Η αγωγή και η  εκπαίδευσις, και ιδίως η

επαγγελματική τοιαύτη, των παρ' αυτών αντιπροσωπευομένων εταίρων ή μη, είναι εκ των πρωτίστων καθηκόντων των επαγγελματικών σωματείων. Ταύτα οφείλουν να υποστηρίζωσι την δράσιν των εθνικών ιδρυμάτων των ασχολουμένων με την χρησιμοποίησιν των ωρών σχολής των εργαζομένων και με τας άλλας εκδηλώσεις τας σχετικάς με την αγωγήν». 

Οι υπάρχοντες εν Ιταλία Οργανισμοί είναι οι ακόλουθοι Οργανισμός Κοινωνικής Προνοίας, εις τον οποιον μετέχουν και εισφέρουν άπαντες οι εργαζόμενοι, από ηλικίας

15 μέχρι 60 ετών, οίτινες υποχρεωτικώς ασφαλίζονται κατά της ανεργίας, αναπηρίας, γήρατος, και φυματιώσεως. Διεδέχθη το ταμείον προνοίας αναπηρίας γήρατος εργατών (ιδρυθέν 1909) αριθμεί ήδη υπέρ τα 6 εκατομ. ησφαλισμένων, επωφελούνται δε άλλα 8 εκατομ., μέλη των οικογενειών των. Από του 1922 — 1935 εχορήγησεν 515.000 συντάξεις, ποσού 2 δισεκατομμυρίων ιταλικών λιρών. Ήδη χορηγεί ετησίως υπέρ τας 60 χιλ. συντάξεις, έχει άνω των 7 δισεκατομ. αποθεματικά κεφάλαια και προβλέπει την ίδρυσιν σανατορίων εις εκάστην επαρχίαν εντός του 1937 δια 20.000 ασθενείς, εξ ων πέρυσιν ελειτούργησαν 42 με 15.000 κλίνας.

Οργανισμός Ασφαλίσεως ατυχημάτων εργασίας, όστις προνοεί δια την ασφάλειαν κατά των ατυχημάτων, την υγιεινήν των εργαζομένων και την πρόληψιν και θεραπείαν των επαγγελματικών ασθενειών. Κατά μέσον όρον πληρώνει 500 χιλ. ατυχήματα ετησίως δι' αποζημιώσεων 250 εκατ. λιρεττών. Έχει ίδια ιατρεία και κλινικάς.

Ο οργανισμός ούτος ιδρυθείς τω 1883 ανεκαινίσθη τω 1926, η καταβαλλομένη εισφορά είναι παγία, χορηγεί δε αποζημιώσεις ετησίως περί τα 200 εκατομ. λιρών Ιταλίας, έναντι 8 δισεκ. συνόλου ασφαλειών. Ειδικός οργανισμός Προπαγάνδας προλήψεως ατυχημάτων είναι επιφορτισμένος με σχετικά καθήκοντα.

Εθνικός οργανισμός Μητέρας και Παιδιού,διαθέτων Μαιευτήρια δωρεάν δια τον τοκετόν των μητέρων και φροντίζων δια την υγείαν και την ανατροφήν των εμπιστευομένων εις αυτόν παιδιών και μέχρις ενηλικιώσεώς των ακόμη και εξευρέσεως εργασίας. Ο οργανισμός της Μητέρας δεν διακρίνει νομίμους ή παρανόμους τοκετούς (την σεμνοτυφικήν μας «κλεψιγαμίαν», διότι, λέγουν, το δικαίωμα της ζωής είναι υπέρ παν άλλο «νόμιμον» και «ηθικόν»)— μεριμνά όμως δια την νομιμοποίησιν τής ενώσεως των γονέων και την αναγνώρισιν των τέκνων, εξασκών την ηθικήν του επιρροήν και παρέχων οικονομικήν ενίσχυσιν δια την νομιμοποίησιν.

Οι Ιταλοί θεωρούν ότι λύουν το πρόβλημα των «ανυμφεύντων μητέρων» δια του Οργανισμού των τούτου, όστις αναλαμβάνει φροντίδα δια τα εξώγαμα παιδιά, τα οποία έτσι δεν πετιούνται εις τους δρόμους η ιεροκρυφίως εις τας βρεφοδόχους. Ο οργανισμός συντηρείται δια παγίων καταβολών εκ 5 λιρεττών ετησίως των εργοδοτών, 2 λιτ. των εργαζομένων καί αναλόγου επιχορηγήσεως του Κράτους.

Εκ των πόρων του ιδρύματος είναι και ο επιβληθείς επί των αγάμων φόρος.

Περιέθαλψε, κατά το 1935, πρόσωπα 1.713.978 δαπανήσας 152.940.000 λιρέττας διαθέτει δε 9.404 κέντρα —οίκους μητέρων καί παιδιών, ιατρεία, εστιατόρια, βρεφοκομεία, κέντρα διανομής γάλακτος, εξευρέσεως εργασίας, κέντρα αποθέσεως παιδιών κατά τας ώρας εργασίας των γονέων

(garderies) κλπ.— (Feuille Inf. corp. Ιουλίου 1936).

Αλληλοβοηθητικά Ταμεία. Τα ταμεία ταύτα, εις τα οποία συνεισφέρουν εξ ημισείας οι εργοδόται και οι εργαζόμενοι, παρέχουν ιατρικήν περίθαλψιν, δάνεια και βοηθήματα εις τους ασθενούντας εργαζομένους, εις τους οποίους καταβάλλουν και το ήμισυ του ημερομισθίου των. Τα ταμεία ταύτα έχουν ιδρύσει αναρρωτήρια καί νοσοκομεία.

Υπάρχουν περί τας 10.000 ταμεία, συνησπισμένα εις ομοσπονδίας υπό τον έλεγχον των οποίων διατελούν.

Φυματίωσις. Δια την φυματίωσιν προνοεί το ίδρυμα Κοινωνικής Προνοίας. Λόγω του εξαιρετικού της ασθενείας ιδιαίτεραι φροντίδες λαμβάνονται, λειτουργούν δε ήδη, υπαγόμενα εις διαφόρους Οργανισμούς, 255 θεραπευτικά Σανατόρια καί 68 προληπτικά (preventoriums).

Εκτός των οργανισμών τούτων υπάρχουν και διάφοροι άλλοι: χορηγήσεως επιδομάτων πολυτέκνων, συμπληρώσεως του ημερομισθίου 40ώρου, παροχής στέγης, οικιακών εργαλείων χειροτεχνίας, αναπαυτηρίων συνταξιούχων εργατών κλπ.

Το Ίδρυμα Βοηθείας, το οποίον ιδρύθη από τας συνομοσπονδίας των εργαζομένων, παρέχει ιατρικάς γνωματεύσεις χρησίμους δια την διεξαγωγήν των παρά τοις ειδικοίς ταμείοις και οργανισμοίς υποθέσεων, Το ίδρυμα τούτο επικουρεί τους προσφεύγοντας και διεξάγει τας δίκας περί παροχής αποζημιώσεων κλπ. (Χάρτης άρθρ. 28).

Ο Οργανισμός χρησιμοποιήσεως ωρών σχολής των εργαζομένων (Institute nazionale Dopolavoro) είναι ο κυριώτερος δημόσιος οργανισμός μορφώσεως, φυσικής, ηθικής και καλλιτεχνικής αγωγής, αναψυχής και εκπαιδεύσεως ως και περιθάλψεως, παρέχων δωρεάν τα μέσα ταξειδίων και εγκαταστάσεως εις όρη ή θάλασσαν.

Ασχολείται με την καλήν χρησιμοποίησιν των μετά την εργασίαν ωρών του εργαζομένου καί διαθέτει πλείστας σχολάς επαγγελματικάς, βιβλιοθήκας, καί γυμναστήρια εις κάθε κοινότητα. Φροντίζει δια την υγιεινήν των μελών του, την παρακολούθησίν των δια των ιδρυμάτων, διεκπεραιώνει τας διοικητικάς υποθέσεις των εργαζομένων, ασφαλίζει τυχόν μη άλλου ησφαλισμένους, οργανώνει εκδρομάς και αθλητικάς παιδιάς, και φροντίζει δια την καλλιτεχνικήν ανάπτυξιν δια εκπτώσεων εις θέατρα, Ωδεία, Κινηματογράφους, ή οργανώσεως διαλέξεων, εκθέσεων κλπ.

Το ίδρυμα διαθέτει ιδίους ερασιτεχνικούς θιάσους, χορωδίας, ορχήστρας και το περίφημον «Άρμα του Θέσπιδος» το οποίον είναι περιοδεύον θέατρον εφάμιλλον των καλλιτέρων μονίμων θεάτρων.

Ο οργανισμός ούτος ιδρύθη το 1919 από ιδιωτικήν πρωτοβουλίαν, από του 1925 δε επλαισιώθη εντός του Κράτους ως λειτουργία αυτού.

Έτερος οργανισμός φυσικής αγωγής, καθολοκληρίαν πλαισιωμένος εντός του Κράτους, είναι ο οργανισμός των Προσκόπων (Balilla) τελών υπό την εποπτείαν του ιδίου αρχηγού της Κυβερνήσεως και εξαρτώμενος εκ του υπουργείου Εθνικής Αγωγής (ως μετωνομάσθη μετά την μεταρρύθμισίν του το υπουργείον Δημοσίας Εκπαιδεύσεως). Διαιρείται εις το τμήμα των προσκόπων (Balilla 8—14 ετών) των πρωτοπόρων (avan-guardisti 14—18 ετών) και έχει επαρχιακά και κοινοτικά τμήματα συντεταγμένα κατά σώματα (ναυτικά, αέρος, αλπινιστών, ποδηλατών, ξιφομάχων, παγοδρόμων κλπ.).

Σκοπός του είναι η υγιεινή παρακολούθησις, η περίθαλψις και ασφάλεια, η μόρφωσις, η φυσική αγωγή, εν πνεύματι προπαρασκευής ευσυνείδητων πολιτών. Οι αρχηγοί του και διδάσκαλοι είναι εκ των μελών της Εθνικής Φρουράς, αριθμεί δε υπέρ τα 5 εκατομμύρια μέλη, άρρενα και θήλεα, στρατιωτικώς συντεταγμένα υπό 25.000 διδασκάλους καί ιατρούς. 

Ο χαρακτήρ των 'Εργων Προνοίας της Ιταλίας είναι υποχρεωτικός δι' όλους τους εργαζομένους, μέλη και μη των συνδικάτων (είπομεν ότι τα συνδικάτα εκπροσωπούν και τους μη εγγεγραμμένους εις αυτά) αι δε εισφοραί, υποχρε-ωτικαί δι' όλους (τα μέλη έχουν και προαιρετικάς), κανονίζονται δια Β. Δ.

Αύται είναι ετησίως δια τον εργοδότην το μισθολόγιόν του μιας ημέρας δια δε τους εργαζομένους ομοίως αι απολαυαί των μιας ημέρας.

Αι εισφοραί κατανέμονται εις τα έργα προνοίας, αναψυχής κλπ. και εις τας λειτουργίας των συνδικάτων (εγγυήσεις συμβολαίων, συμμετοχή εις δαπανάς Υπουργείου). Τω 1935 αι εισφοραί των εργατών ανήλθον εις 300 εκατομ. λιρεττών.

Οι οργανισμοί κοινωνικής προνοίας διατελούν υπό τον έλεγ-χον των Σωματείων και του Υπουργείου, όσον αφορά τας δαπάνας και τα έξοδα διαχειρίσεως περιοριζόμενα εις το ελάχιστον. Ούτω ο Οργανισμός Κοινωνικής Προνοίας έχει γενικά έξοδα 4,5% επί των εισφορών ας εισπράττει, ο δε Οργανισμός Μητέρας και Παιδιού 9% περίπου συμπεριλαμβανομένων των εξόδων της δημογραφικής πολιτικής.

«Δεν δυνάμεθα να επαγγελθώμεν τον επίγειον Παράδεισον, έλεγεν ο Μουσολίνι κατά το πρώτον έτος της κατακτήσεως της αρχής, αλλά γνωρίζομεν ότι οι εργαζόμενοι πρέπει να υψωθούν ηθικώς και υλικώς προς όφελος του Έθνους».

Και εκτός τυχόν πάσης άλλης επιφυλάξεως οφείλει τις να ομολογήση ότι επί του προκειμένου αι προσπάθειαι επιτυγχάνουν.

(Επιστροφή)

Η ΕΝ ΠΑΡΙΣΙΟΙΣ ΔΙΚΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΔΙΚΗ ΤΩΝ κ.κ ΤΣΕΡΕΠΗ ΚΑΙ ΚΥΡΙΑΚΗ

Οι δύο κατηγορούμενοι διά την εναντίον του κ.Βενιζέλου απόπειραν κατεδικάσθησαν εις πέντε ετών ειρκτήν. Η δίκη είχε προσελκύσει εις το δικαστικόν μέγαρον πολυάριθμον κοινόν , αλλ’ αυστηρά μέτρα τάξεως δεν αφήκαν να διέλθη , ειμη περιωρισμένος αριθμός ακροατηρίου. Ο πρόεδρος Μπουκάρ εκήρυξε την έναρξιν της συνεδριάσεως την 12,45 ώραν μ.μ. Μετά την ανάγνωσιν του κατηγορητηρίου ,όπερ κατέληγε δια των εξής «Είναι δύσκολον να κατανοήση τις κακούργημα πλέον ασφαλώς προμελετημένον και πλέον ψυχραίμως διαπραχθέν», ήρχισεν η εξέτασις του κ.Τσερέπη και του κ.Κυριάκη, βοηθουμένων υπό διερμηνέως. Ο κ Τσερέπης, ομιλών γαλλιστί , εδήλωσεν ότι δεν θα ηδύνατο να συνοψίση σήμερον όλα τα αισθήματα από τα οποία ενεπνέετο την ημέρα της διαπράξεως του εγκλήματος και ότι τώρα δεν γνωρίζει εάν θα ενήργη όπως ενήργησεν.
Απεχθάνομαι είπεν ο κ.Τσερέπης την βιαίαν χειρονομίαν. Από παιδικής ηλικίας είχον απέχθειαν προς την βίαν. Ο Τσερέπης υπέμνησε την αγανάκτησιν, την οποίαν ησθάνετο όταν ανεγίγνωσκεν εις τους τόμους της ιστορίας τον χωρισμόν της Αλσατίας και Λωρραίνης από της Γαλλίας, βλέπων τους συμπολίτας του κακοποιουμένους υπό των Τούρκων ωπλισμένων δια Γερμανικού υλικού. Ο κατηγορούμενος πλέκει τας απαντήσεις του δια γαλλοφίλων δηλώσεων και εκτείνεται εις μακράς δηλώσεις περί απεγνωσμένου Ελληνικού πατριωτισμού εναντίον των Τούρκων.
Τη αιτήσει του προέδρου, όστις τον εκάλεσε να διασαφηνίση υπό ποίους όρους ηρνήθη τον όρκον προς τον Βασιλέα Αλέξανδρον , απήντησεν ότι περιωρίσθη εις το να συγκεντρώση το πλήρωμα του πλοίου του και να αφήση τους άνδρας του ελευθέρους να δώσουν όρκον ή όχι , υποδεικνύων εις αυτούς , ότι ο Αλέξανδρος δεν ήτο συνταγματικός Βασιλεύς, διότι η εκλογή του δεν εκυρώθη υπό του λαού.
Εις το τέλος των εξετάσεών του ο κ. Τσερέπης διηγήθη υπό ποίας περιστάσεις ήλθεν εις Παρισίους, και πως την πρωίαν της της 29ης Ιουλίου /12 Αυγούστου εις την ταράτσαν του Γκραν Καφέ ήλθεν εις αυτόν η ιδέα, ως και εις τον κ. Κυριάκην,να ενεργήσουν την εσπέραν την απόπειραν κατά του κ. Βενιζέλου. Κατ΄αρχάς ερρίφθη μια αόριστος ιδέα, είπεν ο κ. Τσερέπης και κατόπιν εξακολουθεί΄
Δεν επέτυχον τον κ. Βενιζέλον διότι ήμην πολύ μακράν. Επυροβόλησα τετράκις δια περιστρόφου βαδίζων βραδέως, διότι δεν ηδυνάμην να αφήσω τον σύντροφόν μου να πυροβολήση μόνος.Τούτο θα ήτο ανανδρία , διότι εγώ τον είχον παρασύρει. Εάν εγνώριζον ότι θα εξερχόμην ζων από τον σταθμόν της Λυώνος , δεν θα εισηρχόμην εις αυτόν.
Κατόπιν διεξήχθη η εξέτασις του κ. Κυριάκη , όστις αναγνωρίζει ότι κατόπιν συνομιλιών μετά του κ.Τσερέπη ,πληροφορηθείς ότι ο κ.  Βενιζέλος ευρίσκετο εις Παρισίους ηγόρασεν επί τη προβλέψει βιαίας πράξεως δύο περίστροφα και φυσίγγια τη υποβολή του κ. Τσερέπη. Πληροφορηθέντες ότι ο κ. Βενιζέλος ανεχώρει εκ Παρισίων, μετέβησαν εις τον σιδηροδρομικόν σταθμόν.
Ευρισκόμην εις τα αριστερά του κ.Βενιζέλου , εξηκολούθησεν ο κ.Κυριάκης, έρριψα δύο σφαίρας εναντίον του .Κατόπιν συγκεκινημένος έκλαιον και συνελήφθην. Ο πρόεδρος του κακουργιοδικείου ηρώτησε ποίος είχε συλλάβει πρώτος την ιδέαν της αποπείρας.Ο Κυριάκης απαντά.
-Οφείλω να επανορθώσω τας γεναιόφρονας δηλώσεις του συντρόφου μου. Η πράξις μας είναι κοινή. Οφείλω να αναλάβω το μερίδιόν μου εκ των ευθυνών.
Ο Τσερέπης εγείρεται και λέγει.
-Είμαι ο μόνος υπεύθυνος. Εγώ τον παρέσυρα.
Ο πρόεδρος ερωτά και πάλιν’
-Είχατε αληθώς την πρόθεσιν να φονεύσητε τον κ.Βενιζέλον; -Δεν είχον μίσος , απαντά ο κ. Κυριάκης.Ήθελα να απελευθερώσω την πατρίδα μου .Ενήργησα υπακούων εις την φωνήν της συνειδήσεώς μου. Ο κ. Κυριάκης ομιλεί μετά δυσκολίας , κατεχόμενος υπό συγκινήσεως και καταφεύγει εις τον διερμηνέα του.
Μετά την διακοπήν της συνεδριάσεως ο κ. Βενιζέλος καταθέτει , ότι μόλις εισελθών εις τον σιδηροδρομικόν σταθμόν ήκουσε πυροβολισμόν. Δεν ηννόησε περί τίνος επρόκειτο , έπειτα δε ησθάνθη πόνον εις την ωμοπλάτην , έκυψεν, αλλ’ έπεσεν τότε εκ του δευτέρου πυροβολισμού , όστις τον επέτυχεν εις τον γόμφον .
-Αυτό άλλως τε δεν έχει σπουδαιότητα προσθέτει ο κ. Βενιζέλος.
Ο κ. εισαγγελεύς ερωτά δια ποίον λόγον ο κ. Βενιζέλος φρονεί ότι ήθελον να τον φονεύσουν.
-Είχον υποσχεθή να κάμω εκλογάς εν Ελλάδι άμα τη υπογραφή της ειρήνης, λέγει ο κ. Βενιζέλος.Πολλοί από τους εχθρούς μου εφοβούντο τας εκλογάς ταύτας , πιστεύοντες ότι αύται θα επέβαινον ευνοϊκαί δι΄εμέ.

(Εφημερίδα ΣΚΡΙΠ της 17 Φεβρουαρίου 1921)

Σχετικό:
ΙΩΑΝΝΗΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ: ΔΙΚΗ ΤΗΣ ΑΠΟΠΕΙΡΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ

 

Dr ALEXIS CARREL: Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΑΥΤΟ ΤΟ ΑΓΝΩΣΤΟ

II

ΑΝΑΓΚΗ Ν' ΑΛΛΑΞΕΙ Ο ΔΙΑΝΟΗΤΙΚΟΣ ΜΑΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ. - Η ΠΛΑΝΗ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗΣ- ΤΑ ΠΡΩΤΕΙΑ ΤΗΣ ΥΛΗΣ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΩΤΕΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ.

Πρωτού καταπιαστούμε  με την ανακαίνιση του εαυτού μας και όλων των γύρω μας πρέπει ν' αλλάξουμε τις συνήθειες της σκέψης μας. Είναι αλήθεια πως η σημερινή κοινωνία, απ' την πρώτη της ανάπτυξη, υποφέρει από ένα διανοητικό σφάλμα. Ένα σφάλμα που το επαναλαβαίνουμε καθημερνά απ' τον καιρό της Αναγέννησης.

Η τεχνολογία έφτιαξε τον άνθρωπο όχι σύμφωνα με το πνεύμα της επιστήμης, αλλά σύμφωνα με τις παραπλανημένες μεταφυσικές αντιλήψεις. Είναι πια καιρός να γλυτώσουμε απ' τα δόγματα αυτά. Χρειάζεται να σπάσουμε τα σίδερα που σηκώνονται μπροστά σε μας και στα πράματα του κόσμου. Μια κακή ερμηνεία που δώσανε στις μεγαλόπνευστες ιδέες του Γαλιλαίου μας έφερε στον πλανερό δρόμο που τυραννιόμαστε τώρα.

Όπως ξέρουμε, ο Γαλιλαίος ξεχώρισε τις πρωταρχικές ιδιότητες στα πράγματα (όπως τις διαστάσεις και το βάρος) που είναι αντιληπτές και μπορούνε να μετρηθούνε και τις δευτερεύουσες ιδιότητες, (σχήμα, χρώμα, μυρουδιά) που δεν μπορούνε να μετρηθούνε. Το ποσό ξεχωρίστηκε, απ' την ποιότητα, κ' εκφρασμένο στη γλώσσα των μαθηματικών, μας έδωσε την επιστήμη. Δηλαδή, πολύ δίκαια, η ποιότητα παραμελήθηκε, και σωστή ήτανε η αφαίρεση που έγινε στις πρωταρχικές ιδιότητες των αντικειμένων.

Πολύ άδικο όμως να παραμεριστούνε έτσι όλες οι δευτερεύουσες ιδιότητες. Τα αποτελέσματα βαρύνανε πάνω σε μας, γιατί εκείνο που δε μετριέται έχει στον άνθρωπο πολύ μεγαλύτερη σημασία απ' αυτό που μπορεί να μετρηθεί.

Η ύπαρξη της σκέψης είναι το ίδιο βασική όσο κι' η φυσικοχημική ισορροπία μέσα στον ορρό του αίματος. Ακόμα πιο βαθύ φάνηκε το χώρισμα της ποσότητας απ' την ποιότητα όταν δημιούργησε ο Descartes τον δυϊσμό τοΰ κορμιού και τής ψυχής.

Από τότε κάθε εκδήλωση του μυαλού έμεινε ανεξήγητη. Η ύλη έμεινε για πάντα ξεχωρισμένη απ' το πνεύμα. Η οργανική σύσταση κι οι φυσιολογικοί μηχανισμοί θεωρηθήκανε πιο κοντά στην πραγματικότητα απ' την ευχαρίστηση, τον πόνο, την ομορφιά. Η πλάνη αυτή ανάγκασε τον πολιτισμό μας να πάρει το δρόμο εκείνο που φέρνει στο θρίαμβο της επιστήμης, ενώ τον άνθρωπο τον έσπρωξε στον κατήφορο.

Αν θέλουμε ν' αλλάξουμε την κατεύθυνση μας πρέπει να ξαναγυρίσουμε με τη σκέψη μας πίσω στους ανθρώπους της Αναγέννησης, να ποτιστούμε απ' το μυαλό τους, το πάθος τους για την εμπειρική παρατήρηση και το μίσος τους για κάθε φιλοσοφικό σύστημα. Όπως κι' αυτοί πρέπει να ξεχωρίσουμε τις πρωταρχικές και τις δευτερεύουσες ιδιότητες που υπάρχουνε μέσα σ' όλα τα πράματα.

Πρέπει όμως να μην τους μοιάσουμε καθόλου και να δούμε με το ίδιο μάτι και τις δυό αυτές ιδιότητες. Ν' αφήσουμε όσο μπορούμε  μακρυά μας τον δυϊσμό του Descartes. Πρέπει το μυαλό να μπει πάλι μεσ' την ύλη κ' η ψυχή να μην ξεχωρίζεται απ' το κορμί. Πρέπει να προσέξουμε τις πνευματικές εκδηλώσεις όσο προσέχουμε και τις φυσιολογικές.

Βέβαια, η μελέτη της ποιότητας δεν είναι τόσο εύκολη όσο της ποσότητας. Το μυαλό δε μπορεί να ικανοποιηθεί με το συγκεκριμένο γιατί του αρέσει πάντα η ξεκάθαρη όψη της αφηρημένης έννοιας. Ας μη νομίζουμε όμως πως η επιστήμη πρέπει να καλλιεργειέται γι' αυτήν την ίδια, για το περίτεχνο της και τις μεθόδους της, για την καθάρια ομορφιά της. Σκοπός της είναι να ωφελήσει υλικά και πνευματικά τον άνθρωπο.

Την ίδια σημασία που δίνουμε στους νόμους της θερμοδυναμικής πρέπει να δώσουμε και στα συναισθήματα. Είναι απαραίτητο ν' αγκαλιάσει η σκέψη μας όλες τις όψεις της πραγματικότητας.

Αντί να παρατήσουμε όσα ξεμένουνε απ' τις επιστημονικές αφαιρέσεις θα μεταχειριστούμε μαζύ και τ' απομεινάρια αυτά και τις επιστημονικές παρατηρήσεις. Ας μην παραδεχθούμε αυτό που μας λένε η μηχανική, η φυσική κ' η χημεία, ότι το ποσόν είναι ανώτερο απ' όλα. Ας μη συμφωνήσουμε με τη διανοητική στάση που κράτησαν οι άνθρωποι της αναγέννησης και με τον αυθαίρετο ορισμό που μας έδωσαν για την πραγματικότητα. Δε μπορούμε όμως να μην κρατήσουμε όσες επιτυχίες έκανε η ανθρωπότητα χάρη στην Αναγέννηση. Ό,τι πιο πολύτιμο έχουμε εΊναι το πνεύμα κ' οι τεχνικές της επιστήμης.

Θα είναι πολύ δύσκολο ν' απαλλαγούμε από μια θεωρία που τρακόσια χρόνια κυριάρχησε στο μυαλό των πολιτισμένων ανθρώπων. Οι περισσότεροι απ' τους επιστήμονες πιστεύουνε πως οι καθολικές έννοιες υπάρχουνε πραγματικά, ότι το ποσό έχει την πιο μεγάλη δύναμη, ότι η ύλη είναι το πρωταρχικό στοιχείο, ότι το πνεύμα είναι κάτι ξεχωριστό απ' το κορμί. Δε θα μπορέσουμε, λοιπόν, εύκολα ν' απαρνηθούνε την πίστη τους αυτή. Μια τέτοια αλλαγή θάπρεπε να κλονίσει συθέμελα την παιδαγωγική, την ιατρική, την υγιεινή, την ψυχολογία και την κοινωνιολογία- Ο μικρός κηπάκος πού ο  καθένας καλλιεργεί τόσο εύκολα, θα γινότανε ένα απέραντο δάσος που θάπρεπε να γίνει όλο χέρσο. Αν μπορούσε ο πολιτισμός της επιστήμης ν' αφήσει το δρόμο πού πήρε απ' τον καιρό της Αναγέννησης και να ξαναγυρίσει στήν απλοϊκή παρατήρηση, σίγουρα τα μάτια μας θα βλέπανε πράματα έκπλητικά. Δε θα ήτανε πιά η ύλη το πρωταρχικό στοιχείο. Οι πνευματικές ενέργειες θα στέκονταν στην ίδια γραμμή με τις φυσιολογικές. Θα φαινότανε το ίδιο απαραίτητο να μελετάμε τις ηθικές, αισθητικές και θρησκευτικές λειτουργίες όσο και τα μαθηματικά, τη φυσική και τη χημεία. Οι μέθοδοι που μεταχειριζόμαστε σήμερα για την αγωγή θα φαινότανε φοβερά ανόητοι. Σχολεία και Πανεπιστήμια θα ήτανε αναγκασμένα ν' αλλάξουνε το πρόγραμμά τους.

Και θα ρωτούσε τότε κανείς τους υγιεινολόγους γιατί όλες τους οι προσπάθειες είναι πως να προφυλάξουνε τον άνθρωπο απ' τις οργανικές αρρώστιες μονάχα κι' όχι κι' απ' τις αρρώστιες του μυαλού ; Γιατί τάχα να απομονώνουνε μονάχα αυτούς που έχουνε κολλητικές αρρώστιες κι' όχι κι' όλους αυτούς που μεταδίνουνε στους άλλους τις πνευματικές και ηθικές αρρώστιες τους ; Γιατί να θεωρούμε τόσο επικίνδυνες μονάχα τις συνήθειες που μπορούνε να προκαλέσουνε οργανικές βλάβες και να παραβλέπουμε αυτές που μας φέρνουνε στη διαφθορά, στην εγκληματικότητα και στην τρέλλα ; Ο κόσμος δε θα παραδεχότανε να τον γιατρεύει γιατρός που δεν ξέρει παρά ένα μικρό κομμάτι του. Οι παθολόγοι θα έπρεπε να μελετήσουνε το ίδιο καλά όλες τις βλάβες που γίνονται μέσα στο εσωτερικό περιβάλλον όπως μελετάνε και τις οργανικές βλάβες, Θάπρεπε με πολλή προσοχή να παρακολουθηθούνε ποιά είναι η επίδραση της πνευματικής κατάστασης στην εξέλιξη της αρρώστιας των ιστών. Κ' οι κύριοι οικονομολόγοι θα καταλαβαίνανε πως οι άνθρωποι αισθάνονται κ' υποφέρουνε κι' ότι δε φτάνει να τους δίνουνε μονάχα φαΐ και δουλειά γιατί το ίδιο δυνατές με τις φυσιολογικές τους ανάγκες έχουνε και πνευματικές. Κ' έτσι θα παύαμε να βλέπαμε σαν ευεργεσίες του σύγχρονου πολιτισμού τις βάρβαρες συνθήκες μέσ' τις μεγαλουπόλεις, την τυρανία του εργοστάσιου και του γραφείου, τη θυσία της ηθικής αξιοπρέπειας για το οικονομικό συμφέρον και του μυαλού για το χρήμα. Θ' αφήναμε μακρυά μας όλες τις ανακαλύψεις της μηχανικής που εμποδίζουνε την ανάπτυξη του ανθρώπου. Η οικονομική πραγματικότητα δε θα ήτανε πια η τελευταία λέξη για όλα. Το λευτέρωμα απ' τη ματεριαλιστική πρόληψη θ' άλλαζε τη ζωή μας στις περισσότερες όψεις της. Γι' αυτά και γι' αυτά η σημερινή κοινωνία θα βάλει όλες της τις δυνάμεις να εμποδίσει μια τέτοια πρόοδο της σκέψης.

Πρέπει όμως να προσέξουμε μήπως γλυτώνοντας απ' το ματεριαλισμό πέσουμε σε κάτι πολύ χειρότερο, μιάν απόλυτη δηλαδή πνευματικοποίηση σ' όλα. Θα πούνε, αφού ο πολιτισμός της επιστήμης κι' η καλλιέργεια της ύλης δεν κατάφεραν τίποτε πρέπει να διαλέξουμε τον αντίθετο δρόμο : την απόλυτη και μοναδική καλλιέργεια του μυαλού. Η πρωταρχικότητα αυτή  της ψυχολογίας είναι το ίδιο επικίνδυνη όσο και της φυσιολογίας, της φυσικής και της χημείας. Ο

Freud, να πούμε, έκανε πολύ πιο κακό απ' ό,τι κάνανε οι mecanicistes. Το ίδιο τραγικό θέαμα θα παρουσίαζε ο άνθρωπος αν φανερωνότανε μονάχα με τη πνευματική του όψη όπως κι' αν τον βλέπαμε μονάχα στη φυσιολογική και φυσικό χημική του όψη. Ας μη νομίσουμε πως θα πρέπει, να μελετάμε λιγότερο τις φυσικές ιδιότητες του ορρού μέσα στο αίμα και της διαβρωτικότητας του πρωτοπλάσματος κλπ. από τα όνειρα, τις υπνωτικές καταστάσεις, τα ψυχολογικά αποτελέσματα της προσευχής, τις εκδηλώσεις  μνήμης κλπ.

Αν βάζαμε στη θέση του υλικού το πνευματικό, τίποτε δε θάλλαζε απ' την πλάνη της αναγέννησης. Αν παραγνωρίζαμε την ύλη, φοβερότερο κακό θα μας περίμενε απ' ό,τι έγινε με την παραγνώριση του πνεύματος. Ο λυτρωμός μονάχα εκεί βρίσκεται : να λευτερωθούμε απ' όλες τις θεωρίες και να χαρίσουμε πλέριο τον εαυτό μας στη θετική παρατήρηση. Για να πραγματωθεί η μεγάλη αλήθεια ότι ο άνθρωπος δεν είναι τίποτε περισσότερο και τίποτε λιγότερο απ' ό,τι μας τον δείχνει ή παρατήρηση.