Η ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΚΗ ΓΑΛΛΟ-ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΝΟΤΙΑ ΡΩΣΙΑ

Ο Στρατηγός Burius έχει πάρει σοβαρά το ρόλο του. Πιστεύει ότι η γαλλική στρατιωτική παρουσία θα είναι μακροχρόνια στο μεγάλο αυτό λιμάνι και μέσα στα πλαίσια ,έστω και διευρυμένα της Διοικητικής μέριμνας πρέπει να ληφθούν άμεσα μέτρα που έχουν να κάνουν με την ψυχοσωματική υγείας των στρατιωτών που διοικεί . Η οργάνωση των οίκων ανοχής είναι μια αναγκαία διαδικασία και κρίνεται μάλλον επείγουσα. 

Στις 2 /15 Φεβρουαρίου 1919 με ημερήσια διαταγή του(!) ο Στρατηγός είναι στην ευχάριστη θέση να γνωστοποιήσει στο στράτευμα ότι ο στόχος έχει επιτευχθεί. Με την ίδια διαταγή καλεί τις συμμαχικές διοικήσεις να γνωστοποιήσουν το γεγονός στους άνδρες των οποίων έχουν την ευθύνη. 

Όσο σπουδαίος και αν είναι ο ρόλος των οίκων ανοχής εκστρατείας σε πολεμική μάλιστα περίοδο, ποτέ, από συστάσεως του ελληνικού κράτους κανείς δεν τόλμησε να διαφημίσει τις ευεργετικές τους επιπτώσεις μέσα από ημερήσιες διαταγές. Ο Συνταγματάρχης Τσολακόπουλος σε πραγματικά δύσκολη θέση απευθύνεται γραπτά στον Γάλλο Στρατηγό με τον οφειλόμενο σεβασμό . 

Εις απάντησιν της από 2/2/εε Υμετέρας διαταγής λαμβάνω την τιμήν να αναφέρω ότι ο Ελληνικός στρατός δυστυχώς υπολείπεται πολύ του ευγενούς Γαλλικού στρατού ως προς τον πολιτισμόν. Εν ώρα μάλιστα πολέμου έχει την πρόληψιν να πιστεύει ότι εάν παρεκκλίνει και επ’ ελάχιστον του ηθικού νόμου , δεν θα έχει του θεού την βοήθειαν , εις την οποίαν ελπίζων επιτελεί θαυμάσιος πάντοτε το εαυτού καθήκον . Επειδή δε ωσαύτως θεωρεί και την ημερησίων διαταγών ως ιερόν βιβλίων , εάν η εν λόγω Υμετέρα διαταγή τεθεί εν αυτή, υπάρχει φόβος να θεωρήσει τούτο βεβήλωσαν των ιερών του και τότε ουδείς δύναται να υπολογίσει τα αποτελέσματα . Παρακαλώ όθεν Υμάς , ίνα εκτιμώντας την σοβαρότητα των λόγων τούτων , με απαλλάξατε της υποχρεώσεως ταύτης, ίνα μη αντί ωφελείας υποστώ κλονισμών το ηθικόν των ανδρών μου , περί της υγείας των οποίων ελήφθησαν όλα τα μέτρα . 

                                                                                  Χ Τσολακόπουλος Ρέμπελος. 

Παρά τις εκ των υστέρων προσπάθειες να εξιδανικευτούν οι σχέσεις Γάλλων και Ελλήνων κατά τη διάρκεια της περιπέτειας στην Ουκρανία το κλίμα της συνεργασίας δεν έπαψε ποτέ να είναι βαρύ και η καχυποψία αμοιβαία. . Μπορεί να λεχθεί ότι σε κάποιο αρκετά μεγάλο βαθμό επικρατούσε μια έρπουσα ψυχολογία των «Νοεμβριανών»[1] και κάτι τέτοιο θα μπορούσε να δικαιολογηθεί από το γεγονός ότι οι μνήμες ήσαν νωπές όσο νωπό ήταν και το αίμα που είχε χυθεί και από τα δύο μέρη[2]. Ο Burius εξακολουθεί να αντιμετώπιζε τον Έλληνα Συνταγματάρχη με υπεροψία αλλά και ο Συνταγματάρχης δεν τον αφήνει σε ησυχία.Κάθε στραβό και ανάποδο που πέφτει στην αντίληψή του γίνεται αναφορά και διαμαρτυρία. Σε όσους τον συμβουλεύουν να νερώσει το κρασί του πριν οι Γάλλοι τον σύρουν στο στρατοδικείο απαντά « Ποιος αδειάζει να ασχοληθεί και μ αυτά; » Στη γλώσσα του στρατιώτη οι λέξεις είναι διαφορετικές αλλά το νόημα είναι ακριβώς το ίδιο. 

Η τροφοδοσία του στρατεύματος σχεδόν ένα μήνα μετά την άφιξη του 34ου Συντάγματος στην Οδησσό εξακολουθεί να παρουσιάζει προβλήματα και κάθε άλλο παρά ικανοποιητική μπορεί να θεωρηθεί. Τα προβλήματα γεννούν καινούργια προβλήματα . Οι ελλείψεις τώρα διαδέχονται τις παραλήψεις και η τόσο διαφημισμένη Ελληνική βάση Οδησσού απαραίτητη προϋπόθεση για μια αποτελεσματική Διοικητική μέριμνα όχι μόνο δεν λειτουργεί αλλά δεν έχει ακόμα συσταθεί[3]. Ο Έλληνας στρατιώτης κάνει τις συγκρίσεις και δικαιολογημένα διαμαρτύρεται. Ο Τσολακόπουλος που παρατηρεί με άγρυπνο μάτι τα όσα συμβαίνουν συντάσσει αναφορές , διαμαρτύρεται με τη σειρά του και καταγγέλλει. Το ποτήρι έχει πια ξεχειλίσει και στις 3/16 Φεβρουαρίου 1919 στρέφει τις διαμαρτυρίες του προς την ίδια την Γαλλική Μεραρχία. . 

Προς την 156 Γαλλική Μεραρχίαν Ενταύθα 

Η Γαλλική επιμελητεία αναλαβούσα να δίδει κρέας εις τον ελληνικόν στρατόν δίδει ότι περισσεύει και όταν θέλη χωρίς να καθιστά τούτο γνωστόν εις την αρμοδίαν Ελληνικήν Υπηρεσίαν να λαμβάνη τα μέτρα της. Λαμβάνω την τιμήν να σας παρακαλέσω να με ειδοποιήσετε αν προτίθεσθε να διατάξητε ανελλιπώς την τροφοδοσίαν του Ελληνικού Στρατού, όστις υπέρ πάντα άλλον καταπονείται ενταύθα και τον οποίον σπουδαίως επηρεάζει η μέγιστη διαφορά του κλίματος , δια να λάβω τα μέτρα μου υπέρ του στρατού , τον οποίον μου ενεπιστεύθησαν…… 

Η προειδοποίηση κρύβει πίσω της μια απειλή που οι Γάλλοι δεν μπορούν να αγνοήσουν .Διαβεβαιώνουν ότι η κατάσταση ομαλοποιείται και για να εξευμενίσουν τον Έλληνα Συνταγματάρχη αφήνουν αυθημερόν να φτάσουν στα χέρια του οι προερχόμενες από την Χερσώνα αναφορές του Ι/34, αναφορές που προφανώς μέχρι τότε κάποιος τις κρατούσε φυλακισμένες σε κάποιο συρτάρι. Είναι η πρώτη φορά που από την αναχώρησή του και μετά το Ελληνικό Τάγμα δίνει σημεία ζωής . 

Ο Τσολακόπουλος έχει έναν ακόμα λόγο να είναι αγανακτισμένος από την γαλλική συμπεριφορά . Παρά τις διαμαρτυρίες του και τις αναφορές του το 2/34 Τάγμα εξακολουθεί να μαραζώνει από την εξάντληση στον πιο επικίνδυνο τομέα της πόλης ανάμεσα στο λιμάνι και το προάστιο του Περεσίς. Η Γαλλική Διοίκηση κωφεύει στις εκκλήσεις του Έλληνα Διοικητή  και όταν δεν κωφεύει δίνει αόριστες υποσχέσεις. Ο Τσολακόπουλος για μια ακόμη φορά παίρνει πρωτοβουλία να παρακάμψει την Γαλλική Διοίκηση . Με επείγουσα διαταγή του ζητά από το 3/34 Τάγμα να αποδεσμεύσει το κατάκοπο 2/34  αναλαμβάνοντας  στη θέση του, την φρούρηση  του τόσο επικίνδυνου τομέα . Η κίνηση αυτή δεν περνά απαρατήρητη από τους Γάλλους. 

Ο Burius που έχει ήδη μια γεύση από το «βιογραφικό» του Έλληνα Συνταγματάρχη  πιο γνωστός σαν Ρέμπελος παρά σαν Τσολακόπουλος μεθοδεύει με προσοχή την επόμενη κίνησή του. Για την ώρα προέχει η αποστολή των μεταγωγικών του Ι/34 στην Χερσώνα. 

Πριν περάσουν όμως 24 ώρες οι Γάλλοι επιχειρούν το δικό τους αντιχτύπημα.. 

Στις 7/20 Φεβρουαρίου ο Burius με επείγουσα διαταγή της 156ης Μεραρχίας ζητά από το ΙΙ/34 το Τάγμα που ο Τσολακόπουλος είχε αποσύρει για ανάπαυση και ανασύνταξη να φορτωθεί τις αποσκευές του και να συγκεντρωθεί στον Σιδηροδρομικό Σταθμό προς άμεση αναχώρηση. 

Οι Γάλλοι έχουν αποφασίσει. Το ΙΙ/34 θα αποτελέσει την ραχοκοκαλιά ενός καινούργιου μικτού στρατιωτικού αποσπάσματος που στα χαρτιά έχει ήδη οργανωθεί και έχει τεθεί κάτω από τις διαταγές Γάλλου Αντισυνταγματάρχη που τον λένε Ζαι ( Geay) . Άγνωστος ο σκοπός ,επτασφράγιστο μυστικό η κατεύθυνση. Κανείς δεν μπορεί να πει κάτι συγκεκριμένο και ο ίδιος ο Διοικητής του 34ου Συντάγματος Τσολακόπουλος κολυμπά στην άγνοια. Είναι αλήθεια ότι από το πρωί ακούγονται περίεργες φήμες στην Οδησσό. Μιλούν για μια πανωλεθρία Γάλλων στον σταθμό της Βονιτσέφσκα 180 χιλιόμετρα Βόρειο-ανατολικά. Φαίνεται ότι κάποιο απόσπασμα έπεσε σε ενέδρα των Μπολσεβίκων και οι Γάλλοι υποχρεώθηκαν να υποχωρήσουν με μεγάλες απώλειες. Πιθανότατα η αποστολή του αποσπάσματος έχει να κάνει με τη τραγωδία στο βορρά. 

Ο Ρέμπελος εταράχθηκε νευρικά και σηκώθηκε ορθός .Τι κατάστασις είναι αυτή; είπε. Εσκόρπισαν όλο μου το Σύνταγμα δεξιά και αριστερά και ούτε μας λένε καν που είναι τα τμήματά μας. Κατέβηκε αμέσως κάτω και πήγε μόνος του στο στρατηγό και του είπε καθαρά : «όπως σκορπίζομε τας δυνάμεις μας δίχως άλλο θα πάθωμε ό,τι και οι Ρώσσοι αξιωματικοί!» Ο Στρατηγός έμεινε άναυδος . Ως τόσο η διαταγή εδόθηκε και έπρεπε να εκτελεστή….Δεν μας ηξίωναν τόσης προσοχής. Μόνον το αίμα μας τους εχρειάζετο για να γλιτώνουν το δικό τους! Ας είναι. [4]

Ύστερα από μία ολονύκτια πορεία με το σιδηρόδρομο ακολουθώντας βόρεια κατεύθυνση το απόσπασμα Ζαι (Geay) περνά τη σιδερένια γέφυρα του Τιλιγκιούλ και κάνει μια πρώτη στάση στον Σταθμό της Μπερεζόφκα. Η στάση είναι ολιγόωρη τόσο όσο χρειάζεται για να αποβιβαστούν οι δυνάμεις εκείνες που έχουν ορισθεί σαν φρουρά της πόλης.[5] Στη συνέχεια το τραίνο με τον κύριο όγκο του αποσπάσματος προωθείται ακόμη πιο βόρεια στο Βασιλίνοβο. Τουλάχιστον για την ώρα το Βασιλίνοβο αποτελεί το πλέον προωθημένο σημείο της γαλλικής παρουσίας προς Βορρά. 

Το Βασιλίνοβο περισσότερο χωριό παρά κωμόπολη βρίσκεται δεξιά του σιδηροδρομικού σταθμού μέσα σε ένα λάκκο . Τα σπίτια μακριά το ένα από το άλλο όλα ισόγεια δεν χωρίζονται από δρόμους αλλά από πλατείες όπου και η παραμικρή βροχή τις μετατρέπει σε βούρκο. Αριστερά του σταθμού την μονοτονία της στέπας διακόπτουν χωματένια ομαλά υψώματα όπου εκεί σπεύδουν να εγκατασταθούν τα παρατηρητήρια του πυροβολικού. Σ αυτόν τον παράδεισο του θεού κατασκηνώνει ο Έλληνας στρατιώτης. Κοιτά γύρω-γύρω τον ορίζοντα που κυκλώνει την απέραντη πεδιάδα και ρωτά 

«-Κατά που πέφτει η θάλασσα κ. λοχαγέ;» 

Την ίδια ημέρα που οι συμμαχικές δυνάμεις προωθούνται στο Βασιλίνοβο στο Νικολάγιεφ παρατηρείται και πάλι έντονη κινητικότητα. Ένα γερμανικό τάγμα έχει πάρει διαταγή να προωθηθεί με κατεύθυνση το Αποστόλοβο μια πόλη που βρίσκεται μόλις 50 χιλιόμετρα από τη Χερσώνα. Πληροφορίες αναφέρουν ότι ο εχθρός έχει ήδη προωθηθεί με ισχυρές δυνάμεις. Αν οι πληροφορίες αληθεύουν και το Τάγμα έρθει σε επαφή με τον εχθρό οφείλει να υποχωρήσει αμέσως δίχως να εμπλακεί σε μάχη. Οφείλει απλά να επιβραδύνει τη προέλασή του καταστρέφοντας πίσω του τις γέφυρες του Ινγκουλέτς και του Βισούν. 

Οι επιπτώσεις που έχουν πάνω στους Έλληνες στρατιώτες όλοι αυτοί οι Γαλλικοί αυτοσχεδιασμοί μετατρέπουν τον Ρέμπελο σε ηφαίστειο έτοιμο να εκραγεί Ακριβώς την επομένη αγανακτισμένος για όλα όσα συμβαίνουν γύρω του απευθύνεται εγγράφως στην Διοίκηση της 2ης Μεραρχίας, που εξακολουθεί να παραμένει ακόμα (άγνωστο γιατί) στην Σκάλα Σταυρού Χαλκιδικής 

Εν Οδησσώ τη 8 Φεβρουαρίου 1919 

Το 34 Πεζ. Σύνταγμα 

Προς 

Την ΙΙ Μεραρχία 

Λαμβάνω την τιμή να αναφέρω ότι χθες κατόπιν επειγούσης διαταγής της 156ης Γαλ .Μεραρχίας ανεχώρησε εις άγνωστη διεύθυνση και το Β Τάγμα μου άγνωστον προς τίνα σκοπό. Ούτω παραμένω ενταύθα με το Γ μόνο Τάγμα μου , το οποίο κατέχει την γραμμή της αντιστάσεως εις την ΝΑ παρυφή της πόλεως επί μήκους άνω των 20 χιλιομέτρων με την ευθύνη της εξασφαλίσεως της τάξεως του ημίσεως της πόλεως της Οδησσού του μάλλον επικινδύνου. Οι άνδρες καταπονούνται και ευρίσκονται διαρκώς εν κινδύνω. Δυσφορούν πολύ μη βλέποντες άλλον στρατό συμμαχικό , ή Ελληνικό να έρχεται, και θεωρούν εαυτούς εγκαταλελειμμένους. 

Ενταύθα δεν υπάρχει ούτε ενός λόχου δύναμις Γαλλική και η κατάστασις εν τη πόλει είναι εις άκρον επικινδύνως επαναστατική. Και ενώ τοιαύτη είναι η κατάστασις ενταύθα και οι μπολσεβίκοι ευρίσκονται εις μικράν σχετικώς από της πόλεως απόστασιν, οίτινες είναι πολυάριθμοι και κατέστρεψαν εν τμήμα γαλλικόν, το οποίον μεταβαίνει το Τάγμα μου να βοηθήση φαίνεται ουδεμία πρόνοια σοβαρά ανάλογος της καταστάσεως λαμβάνεται και τα πάντα βαίνουν μοιραίως και τυχέως. 

Δεν έχω καμμίαν είδησιν,περί τμημάτων μου, άτινα διαθέτει η Γαλλική Διοίκησις εις μεγάλας εντεύθεν αποστάσεις, χωρίς να μου λέγη προς τίνα σκοπόν αποστέλλονται και δια πόσον χρόνον. Ούτε έχω πλέον καμμίαν διοίκησιν, ή επικοινωνία μετ΄αυτών .Οι Ταγματάρχαι δεν γνωρίζουν τι έχουν να εκτελέσουν και ουδεμία τάξις υπάρχει ουδαμού. Ο τρόπος της διοικήσεως των Γάλλων προς τον ημέτερον στρατόν είναι αντιστρατιωτικώτατος και περιφρονητικός μάλλον , ενώ είνε βέβαιον ότι μόνον με το γόητρον και την αξίαν του ολίγου στρατού μας ενταύθα κρατούνται έτσι . Διότι όλος ο κόσμος πάσης εθνικότητος και κυρίως οι Ρώσσοι είνε κατηγανακτησμένοι κατ΄αυτών ένεκα των αφαντάστων καταχρήσεων, αίτινες γίνονται .Ηδη δύναμαι να είπω ότι μου διέλυσαν το Σύνταγμα και ουδεμία δύναμις πλέον ευρίσκεται ενταύθα να επιβάλη την τάξιν και να προστατεύση την πόλιν. 

Ευρισκόμεθα εις την διάκρισιν εν πάση στιγμή των ρωσσικών ορδών, αίτινες κατασφάζουν πάντα μη ληστήν, μη παράφρονα και αξιωματικόν. Αποστέλλονται τμήματα του στρατού μας εις τας θέσεις τας κατεχόμενας υπό επαναστατών προς προμήθειαν καυσοξύλων και τροφών δια διαφόρους ακατονοήτους δι΄εμέ λόγους με μίαν ξηράν και περιφρονητικήν διαταγήν τάχα στρατιωτικήν, αλλά πολύ ύποπτον. 

Ουδέποτε μοι εδόθη σαφής και στρατιωτική αληθώς διαταγή, ούτε διεφωτίσθην από τους αρμοδίους περί της καταστάσεως, την οποίαν όμως διακρίνω σαφώς ότι δεν είνε ποσώς καλή.Ουδέν μέτρον λαμβάνεται σοβαρόν εν τη πόλει, ένθα όλαι αι αρχαί και τα διάφορα λεγόμενα στρατεύματα και αστυνομία οργιάζουν και πολλάκις υπερβάλλουν τα κακοποιά στοιχεία, τα οποία προστατεύουν κινούντα την περιφρόνησιν. 

Ουδέν δικαστήριον ή Στρατοδικείον λειτουργεί. Πλήρης αναρχία. Δια μίαν έτι φορά διαμαρτύρομαι δια την κατάστασιν ταύτην και παρακαλώ θερμώς να ληφθώσι σύντονα μέτρα υπέρ του στρατού μας, όστις είναι ανάξιος τοιαύτης τύχης. Έφθασα εις το σημείον πέρα του οποίου θα σκεφθώ , εάν πρέπη τυφλώς να υπακούω εις ασαφείς, επικινδύνους και υπόπτους διαταγάς ανθρώπων μη γνωριζόντων τι κάμνουν και τι θέλουν .Θα σκεφθώ πλέον πώς να αποθάνω και εγώ και εκείνοι , που μου ενεπιστεύθητε και έχω ακόμη κοντά μου αντίμως και με αντάξιον του Ελληνικού Έθνους και του στρατού τρόπον. Εάν αυτό που γίνεται, είναι πολιτική (που δεν πιστεύω) είνε άτιμον και δεν θα το εννοήσω ποτέ. Παρακαλώ να μου σταλούν επειγόντως μέγας αριθμός φυσιγγίων μάνλιχερ δι όπλα και πολυβόλα δια να εφοδιάσω τμήματα επακριβώς εις τας κατεχομένας υπ αυτών θέσεις δια μακράν άμυναν. Εφοδιάσας δι επαρκούς αριθμού φυσιγγίων τα αναχωρήσαντα Τάγματα, έμεινα με ελάχιστον αριθμόν φυσιγγίων σχετικώς. Οι Γάλλοι φεύγουν ενταύθα πολυάριθμοι , διότι δικαιούνται, ως λέγουσι, αδειών , ενώ οι μέχρι του 1909 ημέτεροι οπλίται ενταύθα δεν απελύθησαν έτι, αφού αι κλάσεις των , ως μανθάνω , απελύθησαν, όπερ γνωρίζουν επίσης και οι οπλίται ούτοι και το φέρουν δικαίως βαρέως. .Χρήματα δεν έχω πλέον ούτε λεπτόν . Ο μισθός του Ιανουαρίου δεν εδόθη πλήρης εις τους; Αξιωματικούς έχοντας τόσα έξοδα ενταύθα. Εζήτησα προσωρινώς χρήματα από την Γαλλικήν Μεραρχίαν και μου απήντησαν κατόπιν παραστάσεων νέων μετά δέκα ημέρας να λάβω από το Ελληνικόν Προξενείον, εις το οποίον δανείζω καυσόξυλα, που δεν δύναται να έχη! 

Εννοώ κάλλιστα τα εθνικά συμφέροντα δια τα οποία τοσάκις έχυσα το αίμα μου και δια τούτο υπέμεινα μέχρι αυτού του αξιοθρηνήτου σημείου .Αλλά δεν αντέχω πλέον .Εάν δεν σταλή άλλος ελληνικός στρατός ενταύθα, παρακαλώ να με αντικαταστήσετε’ διότι φοβούμαι μήπως κάμμω καμμίαν ζημίαν. Άλλωστε και η υγεία μου είναι πολύ κακή πλέον. Εδοκίμασα όλας τας πικρίας. Φθάνει.[6]

Για να φτάνει ένας μπαρουτοκαπνισμένος αξιωματικός σαν τον Τσολακόπουλο σε σημείο να πνίγεται από την απελπισία για τα όσα βλέπει γύρω του τα πράγματα είναι περισσότερο δυσάρεστα από ότι φαίνονται μέσα από τις γραμμές. Δυστυχώς ο Διοικητής του Α Σώματος Στρατού Νίδερ είναι πολύ μακριά για να δει και να αντιδράσει. Αντιδρά όμως με ετοιμότητα το Γενικό Στρατηγείο. Μέχρι την έκδοση της από 21/2/19 Διαταγής του με βάση την οποία ο Τσολακόπουλος οφείλει να παραδώσει την διοίκηση του Συντάγματος στον Πέτρο Καρακασσώνη η απόσταση δεν είναι μεγάλη. 

.........................................................................................................................................

...........................................................................................................................................

..........................................................................................................................................

Στις 11/24 Φεβρουαρίου ο Συνταγματάρχης Τσολακόπουλος λαμβάνει τα πρώτα νέα για την τύχη του 2ου Τάγματος όχι τόσο από τις ξερές αναφορές όσο και από τις λεπτομέρειες που μόνο η ιδιωτική αλληλογραφία προσφέρει. Αφού έφτασαν στις 8 του μήνα στη Μπερεζόφκα όπου εγκατέστησαν σαν φρουρά ένα λόχο με διμοιρία πολυβόλων βρίσκονται τώρα στο Βασιλίνοβο 140 χιλιόμετρα μακριά από την Οδησσό. Κανείς δεν γνωρίζει ,κανείς δεν μπορεί να φανταστεί τον πραγματικό σκοπό της αποστολής πέρα από την αόριστη διαταγή που αποβλέπει στην αναχαίτιση των μπολσεβίκων[7]. Όμως μέχρι τώρα ο εχθρός δεν καταδέχεται να εμφανιστεί και αυτοί είναι καταδικασμένοι να τον περιμένουν με τα χέρια σταυρωμένα. Οι Έλληνες αξιωματικοί σε ένα πράγμα συμφωνούν απόλυτα και δίχως τον παραμικρό δισταγμό. Με τέτοιους στρατιωτικούς σχεδιασμούς μάχες δεν κερδίζονται. 

Στις 13/26 Φεβρουαρίου ο Τσολακόπουλος γράφει ένα ακόμη γράμμα που αυτή τη φορά απευθύνεται στον αδελφικό του φίλο Συνταγματάρχη Κατεχάκη[8] τον Καπετάν Ρούβα του Μακεδονικού αγώνα που προΐσταται της Ελληνικής αποστολής στην Κωνσταντινούπολη. 

Αγαπητέ Γιώργο. 

Διατί δεν απαντάς εις τας σπουδαιοτάτας προς σε ανακοινώσεις μου και τα παράπονά μου; Προς θεού πως θέλετε να συγκρατήσω αυτόν τον ατυχή στρατόν μας ενταύθα, αφού πλείστοι εκ τούτων ανήκουν εις τας μέχρι τας ηλικίας του 1909 κλάσεις των οποίων οι ομήλικες απελύθησαν εν Ελλάδι και το γνωρίζουν αυτό εδώ; 

Πώς να τους συγκρατήσω , που οι Γάλλοι μη έχοντας πλέον στρατόν ενταύθα , παρά στρατηγούς διά να εκδίδουν διαταγάς παραδόξους και να διασκορπίζουν τον ατυχήν Ελληνικόν στρατόν εις τα επικίνδυνα και απομεμακρυσμένα σημεία δια διαφόρους λόγους χωρίς να δύναμαι και εγώ ούτε να τους έχω μαζύ μου ,ή να επικοινωνώ μετ΄αυτών και τους συγκρατώ δια της επιρροής μου, ήν επ' αυτών εξασκώ .Πως να τους συγκρατήσω , που βλέπουν τους Γάλλους να τρώγουν πολυτελώς και εις αυτούς να δίδεται (και ουχί πάντοτε) ένα κομμάτι κρέας σαν να είνε σκυλιά και η διάκρισις αυτή εξασκεί κακίστην επιρροήν επί του πνεύματός των; 

Πώς να βελτιώσω την κατάστασίν των, αφού από πολλού είνε γνωστόν ότι δεν έχω χρήματα και οι αξιωματικοί έτι δεν έλαβον τον μισθόν του Ιανουαρίου ουδείς δε δε προσέχει εις τας σπουδαίας μου ταύτας παραστάσεις; 

Πως να τους συγκρατήσω, που βλέπουν ότι έφυγαν όλοι οι Γάλλοι με άδειαν; Ο Θεός να βάλη το χέρι Του και να μας βοηθήση να πεθάνωμεν σαν καλοί στρατιώτες. 

Αυτό όμως δεν θα πη ότι η εγκατάλειψις αύτη δύναται να δικαιολογηθή δι΄οιονδήποτε λόγον. 

Η γενική κατάστασις και η παντελής έλλειψις άλλων στρατιωτών εκτός του 34ου πεζ Συντάγματος Ελληνικού εις όλην την Ουκρανίαν εξασκεί απειλητικήν επιρροήν επί της πειθαρχίας των στρατιωτών μας. Εάν εις ταύτας προσθέσης και τα δίκαια παράπονα των απολυθεισών ηλικιών, αίτινες είναι ενταύθα , την έλλειψιν αλληλογραφίας, την έλλειψιν χρημάτων , τον διασκορπισμόν των τμημάτων , την παντελή άγνοιαν της γλώσσης από όλους γενικώς ,την οικτράν κατάστασιν ενταύθα , την απερίγραπτον ακρίβεια ν και χίλια άλλα ακόμη, τα οποία λησμονώ, εκτός των μεγίστων κόπων , εις ους υποβάλλονται πάντες οι ατυχείς στρατιώται μας, , θα έχης μίαν μικράν εικόνα της καταστάσεως. 

Κάμνω ότι δύναμαι, αλλά είμαι βέβαιος ότι αν η κατάστασις αύτη εξακολουθήση , θα έχωμεν οικτρόν τέλος. 

Εάν θελήσω να διορθώσω κάτι , θα έλθω εις σύγκρουσιν με τους Γάλλους στρατηγούς και τότε φοβούμαι να μη ζημιωθούν τα πολύτιμα εθνικά μας συμφέροντα, διά τα οποία τοσάκις έχυσα το αίμα μου. Γράψε μου, αδελφέ δύο λέξεις να με διαφωτίσης περί της καταστάσεως.Είνε φοβερά η θέσις μου και η ευθύνη μου.Δεν ηξεύρω πλέον τι να κάμω.Είναι η τελευταία αύτη παράκλησίς μου Γιώργο . Θα κλείσω πλέον τα μάτια μου και θα κάμω ό,τι με φωτίση ο Θεός. Μα είνε φοβερόν . Επέπρωτο εις την δύσιν του βίου μου να κενώσω το πικρότερον ποτήριον. Δεν αγαπώ την ζωήν΄αυτό είνε γνωστόν , αλλά δεν ευρίσκω πως να αποθάνω όπως μου αρμόζει και να προστατεύσω αυτόν τον κόσμον, τον οποίον μοι ενεπιστεύθησαν και ο οποίος προσατενίζει προς εμέ ως προς Θεόν. Τί να τους κάμω; Δεν είνε δυνατόν να φαντασθής πόσον είνε φρικτή η θέσις μου.Είνε αδύνατον να σου την περιγράψω κατά τόσούτούτω μάλλον , καθ΄όσον είμαι αυτήν την στιγμήν βαθύτατα λυπημένος ένεκα υπηρεσιακών λόγων , τους οποίους θα ιδής εις γράμματα και έγγραφα των απομεμακρυσμένων τμημάτων. Από το Α ΄Τάγμα τόσον καιρόν τώρα δεν έχω είδησιν του.Μήπως έχω είδησιν και εγώ και οι στρατιώται μου από τα σπίτια μας;Μήπως γνωρίζομεν τι γίνεται εκεί κάτω;....... 

Οι στρατιώται μας βλέπουν διαρκώς προς την θάλασσαν! 

Ευτυχεί τουλάχιστον η Πατρίς; 

Οδησσός 13-2-1919 

Σε καταφιλώ αδελφικώτατα 

Χρίστος Τσολακόπουλος Ρέμπελος 

Συν/ρχης Πεζικού [9]

Ο Κατεχάκης είναι «Αμυνίτης» αλλά αυτό δεν τον κάνει να ξεχνά ότι πάνω από όλα είναι στρατιώτης. Ξέρει να μιλά και να καταλαβαίνει άριστα τη γλώσσα του Στρατιώτη. Γνωρίζει τον Τσολακόπουλο. Έχει πολεμήσει μαζί του σε δύσκολους καιρούς. Έχει απόλυτη εμπιστοσύνη στα λόγια του. Από την πλευρά του όλο αυτό τον καιρό από την Κωνσταντινούπολη , δίνει τον δικό του αγώνα συντάσσοντας αιχμηρές αναφορές για τη κατάσταση του στρατού και για τα προβλήματα που αντιμετωπίζει. Ξέρει ότι ο Τσολακόπουλος έχει δίκιο. Καταφέρνει να προωθήσει τις διαμαρτυρίες του παλιού του συμπολεμιστή μέχρι το γραφείο του ίδιου του Βενιζέλου που αγνοεί ότι ο Νίδερ βρίσκεται ακόμα στην Ελλάδα και …..διοικεί το Α Σώμα Στρατού εξ αποστάσεως. 

Μπροστά σ΄αυτή την αποκάλυψη , η αντίδρασή του κ. Προέδρου είναι άμεση. Ένα επείγον μήνυμα ταξιδεύει μέσω του Υπουργείου Στρατιωτικών με παραλήπτη τον Αρχηγό Στρατού Παρασκευόπουλο. Ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας, διά του Παρασκευόπουλου «παρακαλεί» τον Στρατηγό Νίδερ τον να μεταβεί αμέσως στην Οδησσό[10] και να αναλάβει (επιτέλους) τα καθήκοντά του. 

Ακριβώς την επομένη[11] ο Αρχηγός Στρατού Παρασκευόπουλος με αξιοσημείωτη ταχύτητα απευθύνεται στον κ Υποστράτηγο για να του γνωστοποιήσει την επιθυμία του Βενιζέλου. Διακριτικά και για να αποφευχθούν καινούργιες καθυστερήσεις έχει φροντίσει να κλείσει θέση με το ατμόπλοιο της 5ης τρέχοντος δια Οδησσόν. 

..........................................................................................................

Στις 14/27 Φεβρουαρίου ο Τσολακόπουλος φανερά ανήσυχος για τα όσα γράφουν οι εφημερίδες και μην έχοντας νέα από το Τάγμα στην Χερσώνα απευθύνεται και πάλι στη διοίκηση της 156ης Γαλλικής Μεραρχίας. 

Από τριών ημερών, ως μανθάνω εκ των εφημερίδων , γίνεται μάχη εν Χερσώνει ένθα το Α Τάγμα μου. Παρακαλώ ίνα ευαρεστούμενος μι δώστε σχετικός πληροφορίας περί της δράσεως και της ήδη καταστάσεως του Τάγματός μου ίνα μεταδώσω ταύτας εις εκείνους που αγωνιούν δια τους μαχόμενους. 

Πολυάσχολη η Γαλλική Διοίκηση απαντά με σιωπή.[12]. 

..............................................................................................................................................................

Υποσημειώσεις έκτου κεφαλαίου.

[1] Στις 18 Νοεμβρίου /9 Δεκεμβρίου ο Γάλλος Ναύαρχος Νταρτιζ ντι Φουρνιέ προωθεί γαλλικά αγήματα στη πόλη των Αθηνών που εξακολουθεί να είναι ακόμα πρωτεύουσα του Ελληνικού Βασιλείου. Το αποτέλεσμα είναι αναμενόμενο. Τα γαλλικά αγήματα συγκρούονται με ελληνικά στρατεύματα της 2ης Μεραρχίας που υπεράσπιζαν την Πρωτεύουσα. Φονικές μάχες λαμβάνουν χώρα στο Ρουφ, στο Στάδιο και στα υψώματα του Αστεροσκοπίου την ώρα που τα γαλλικά πολεμικά βομβαρδίζουν το ιστορικό κέντρο. Ταπεινωμένοι οι Γάλλοι από μια αντίσταση της οποίας την έκταση δεν είχαν υπολογίσει καταμετρούν τις απώλειές τους και παίρνουν τον δρόμο για τα πλοία . Ο απολογισμός εκείνης της ημέρας με 57 νεκρούς και 154 τραυματίες είναι τραγικός. .Από τη Θεσσαλονίκη ο Βενιζέλος αναγκάζεται να κηρύξει έκπτωτο του θρόνου του τον Βασιλιά Κωνσταντίνο και οι Αγγλογάλλοι προετοιμάζουν τη ρεβάνς. Ότι δεν κατάφεραν με τα όπλα επιχειρούν να το καταφέρουν με άλλα δραστικότερα μέτρα πίεσης ανάμεσα στα οποία ο οικονομικός αποκλεισμός που μοιραία καταδικάζει σε πείνα και αθλιότητα τον πληθυσμό. Η δράση φέρνει αντίδραση . Καινούριες απώλειες των Γάλλων καταγράφονται στα ελληνοελληνικά σύνορα ανάμεσα στο κράτος των Αθηνών και το Κράτος της Θεσσαλονίκης και οι Σενεγαλέζοι κοντά στη Κατερίνη θα επαναλαμβανουν με τρόμο για πολύ καιρό το όνομα Τσόντος Βάρδας, του παλιού Μακεδονομάχου. 

[2] Εντονότατη ήταν η φημολογία στην Ελλάδα του 1919 ότι οι Γάλλοι αξίωσαν από την κυβέρνηση Βενιζέλου να αποστείλει στην Ουκρανία το Α Σώμα Στρατού για να κλείσουν μακρυά από τα αδιάκριτα βλέμματα τους λογαριασμούς τους με τους φιλομοναρχικούς που υπηρετούσαν σ΄ αυτό. Αυτό το πνεύμα της αμοιβαίας καχυποψίας διατηρήθηκε , παρά τα επίσημα ανακοινωθέντα σε όλη την διάρκεια της εκστρατείας στην Ουκρανία . Φαίνετα ότι από ένα σημείο και μετά οι Γάλλοι δεν έκαναν διάκριση ανάμεσα σε βασιλικούς και Βενιζελικούς και εφάρμοσαν μια απαξιωτική τακτική ενιαία για όλους τους έλληνες στρατιώτες. Ο Πλαστήρας μάλιστα καταγράφει ένα περιστατικό που δίνει ανάγλυφο το πνεύμα αυτής της γαλλο-ελληνικής συνεργασίας. «Ο γάλλος όμως στρατηγός (Borius) εξελάμβανε τον ελληνικόν στρατόν ως αποικιακόν τμήματης στρατιάς του , και έκρινεν καλόν, το απόγευμα όταν οι ιπποκόμοι μετέφερον συγκεντρωμένα τα άλογα προς πότισμα , να στείλη ένα γαλλικό τμήμα και να αρπάση διά της βίας όλα τα άλογα του συντάγματος και εκείνα ακόμη που είχαμε ως λάφυρα από τας μάχας .Όταν μου ανήγγειλαν το πράγμα έγινα έξω φρενών και διέταξα το σύνταγμα να πάρη τα όπλα.Για να ξεθυμάνω άρχισα να υβρίζω το σύμπαν. Την στιγμή εκείνη έτυχε να περνά μπροστά μας ένα έφιππο γαλλικό τμήμα περί τα 80 άλογα με επικεφαλής έναν υπολοχαγό.Διατάσσω αμέσως την κατάσχεσι του τμήματος αυτού κατεβάζοντες διά της βίας τους γάλλους στρατιώτας οι εύζωνοι. Ο γάλλος υπολοχαγός έκπληκτος διά το γεγονός ήρχισε να διαμαρτύρεται εντόνως. Του συνέστησα εντονώτερον να πάη να πη στον στρατηγό του ότι ο ελληνικός στρατός δεν είνε αποικιακόν τμήμα γαλλικού στρατού αλλά είνε στρατός συμμάχου κράτους που ήλθε να πολεμήση και μάλιστα χωρίς κανένα ιδιαίτερο συμφέρον» Δέλτα Πλαστήρας Αναμνήσεις σελ 50 

[3] Μόλις στις 28/2/19 ο Αρχηγός Στρατού Λ. Παρασκευόπουλος θα εκδώσει διαταγή ιδρύσεως της Βάσεως με επικεφαλής τον Συνταγματάρχη Πεζικού Γονατά Στυλιανό. 

[4] Π.Φωστίνης Προαναφερόμενο έργο σελ 154 

[5] Ο 6/34 Λόχος του Υπολοχαγού Παπαζαχαρίου, ένας λόχος Ζουάβων και δύο γαλλικοί ουλαμοί ορειβατικού πυροβολικού. 

[6] Π. Φωστίνης Προαναφερόμενο έργο σελ 155-7 

[7] Τουλάχιστον στην αρχή η Βασική ιδέα του Ντ Ανσελμ περιοριζόταν απλά στη κάλυψη του σιδηροδρομικού δικτύου Οδησσός Λεμβέργη και Οδησσός Μόσχα. 

8] Γεώργιος Κατεχάκης (1881-1938) Ελληνας στρατιωτικός 

[9] Φωστίνης Προαναφερόμενο έργο σελ162-64 

[10] ΓΕΣ/ΔΙΣ Προαναφερόμενο έργο σελ 327-8 

[11] Το έγγραφο του Γενικού Στρατηγείου έχει ημερομηνία 2/3/19. 

Σχετικά ο Νίδερ αναφέρει: 

"Την 5 Μαρτίου επανήλθον εις την εν Καβάλλα έδραν μου και την 6ην Μαρτίου επεβιβάσθην εις Ελευθεράς του διά Ρωσίαν μέλλοντος να αποπλεύση ατμοπλοίου "Μέγας Πέτρος " του μεταφέροντος το 2ον Σύνταγμα Πεζικού συνοδευόμενος από ελαφρόν κλιμάκιον του Στρατηγείου τουΑ΄Σ.Σ συγκείμενον εκ του επιτελάρχου μου Συν/χου πεζικού Γονατά Στυλιανού, ορισθέντος παρά του Ελληνικού Αρχιστρατηγείου ως Οργανωτού Ελληνικής Βάσεως εν Οδησσώ, του Γενικού Αρχιάτρου Κουρτάκη , του συν/χου Πυροβολικού Διγενή Κ , των Ταγ/χών Πεζικού Τσολάκογλου και Σαράφη, του Ταγματάρχου Πυροβολικού Μελισσηνού, του λοχαγού Υπασπιστού μου Μπαχταλιά και άλλων κατωτέρων αξιωματικών. Επί του ιδίου ατμοπλοίου επεβιβάσθησαν οι Διοικηταί των ΙΙ και ΧΙΙΙ Μεραρχιών υποστράτηγοι Ν.Βλαχόπουλος και Ι Νεγρεπόντης ως και το 2 Σ.Π (πλην 3 λόχων των κτηνών του Συν/τος μετά του διοικητού αυτού Αντ/χου Γρηγοριάδου ( σελ 198) 

[12] Η 167 Γαλλική μεραρχία (Borius) προς την οποίαν κατ΄επανάληψιν απετάθη το σύνταγμα ζητούν προφορικώς και εγγράφως πληροφορίας, διότι ανησυχεί εκ των καθ εκάστην διαδόσεων περί αιχμαλωσίας και καταστροφής του ειρημένου τάγματος , ουδέν συγκεκριμένον απήντα αρκουμένη μόνον εις την στερεότυπον φράσιν «είναι απόρρητον». Μόλις δε την πρωίαν της 24 Φεβρουαρίου απέστειλε δελτίον πληροφοριών , εν ώ επί λέξει ανεγράφετο «τα ελληνογαλλικά στρατεύματα απώθησαν τον εχθρόν δια της λόγχης» και μετά τας εκ Νικολάιεφ αποσταλείσας ενισχύσεις «ο ταγματάρχης Lanchon είναι κύριος της καταστάσεως». Καρακασσώνης Προαναφερόμενο έργο σελ 92 

(Eπιστροφή)

ΓΡΗΓ. ΚΑΣΙΜΑΤΗ:Ο ΧΙΤΛΕΡΙΣMΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΔΙΚΑΙΟΝ

ΜΑΘΗΜΑ ΥΠΟ ΤΟΥ ΥΦΗΓΗΤΟΥ ΤΟΥ ΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΕΙΣ ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΝ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ κ ΓΡΗΓ. ΚΑΣΙΜΑΤΗ

Ένας νέος τόνος ήχησαν εις το συνέδριον των Γερμανών νομικών που συνήλθεν εις την Λειψίαν την 30 παρελθόντος Σεπτεμβρίου. Το συνέδριον αυτό διήρκεσε τέσσαρας ημέρας, κατά το διάστημα δε των εργασιών του πνευματικοί και  πολιτικοί ηγέται της σημερινής Γερμανίας εύρον την ευκαιρίαν να διαμορφώσουν και να διατυπώσουν τας αντιλήψεις των επί της εννοίας του δικαίου. Των αντιλήψεων αυτών υποτίθεται ότι θα καταστή θεωρητικός μεν φορεύς και ερμηνευτής η ιδρυθείσα ήδη Ακαδημία του γερμανικού δικαίου, πρακτικός δε εφαρμοστής η ουσιαστικώς παντοδύναμος εθνικοσοσιαλιστική κυβέρνησις του Βερολίνου. Δια την τελευταίαν δε αυτήν λεπτομέρειαν αι συζητήσεις και αι αποφάσεις του συνεδρίου αποκτούν εξαιρετικήν σοβαρότητα και επιβάλλουν την διατύπωσιν ωρι-σμένων παρατηρήσεων.

Το δίκαιον ως φαινόμενον κοινωνικόν διαμορφούμενον από παράγοντας ευρισκομένους μέσα εις την κοινωνίαν κάθε εποχής, αντανακλά μοιραίως την κοινωνικήν κατάστασιν και τον πολιτισμόν μέσα εις τον οποίον εξεκολάφθη. Ό,τι δε κατηγορείται πολλάκις, και ιδίως εις τας εποχάς των αποτόμων κοινωνικών μεταβολών, εις το δίκαιον, είνε ακριβώς ότι προσαρμόζεται με κάποιαν βραδύτητα εις τας νέας κοινωνικάς και πολιτιστικάς συνθήκας και ότι  εμπνέεται εις το βάθος από ένα δυσκίνητον συντηρητισμόν, που εκδηλούται κυρίως εις την προσπάθειαν της υπαγωγής των νέων συνθηκών εις τα καλούπια του παρελθόντος. Με την προσπάθειάν του όμως αυτήν, το δίκαιον δεν κατορθώνει  σχεδόν πάντοτε παρά να διοχετεύη εις τους νέους θεσμούς τα πλέον εξειλιγμένα στοιχεία των παλαιών νομικών σχηματισμών, ενώ συγχρόνως διαπλάσσει εκ νέου τους θεσμούς του, εις τρόπον ώστε πολλάκις κάτω από το ίδιον όνομα να  απαντώνται εις δύο διαφορετικάς εποχάς δύο εντελώς διάφοροι νομικαί  έννοιαι.

Το Λαϊκόν Πανεπιστήμιον 
της  "ΒΡΑΔΥΝΗΣ"
ΤΕΥΧΟΣ ΠΕΜΠΤΟΝ
ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ1933-
ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 1934

Το σημερινόν δίκαιον είνε, εις όλας τας χώρας, το απαύγασμα των σημερινών κοινωνικών αντιλήψεων περί των θεσμών του και η εικών της σημερινής κοινωνικής συνθέσεως και του σημερινού πολιτισμού κάθε τόπου.
 Αλλά το μέγα απόκτημα της εποχής μας είνε η κολοσσιαία πνευματική και πολιτιστική αλληλεπίδρασις των διαφόρων χωρών και η διαμόρφωσις ενός τρόπου του κοινωνικώς ζην ομοιομόρφου εις τας γενικάς του γραμμάς, εις όλα σχεδόν τα σημεία του σημερινού πολιτισμένου κόσμου. Εκτός μόνον των ολίγων μακρυνών χωρών που δια διαφόρους λόγους έμειναν ακόμη κλεισμένες εις την επίδρασιν αυτήν και εκείνων που ηθέλησαν, όπως η Ρωσσία, να βιάσουν προς ωρισμένας κατευθύνσεις την κοινωνικήν εξέλιξιν και να δημιουργήσουν έτσι ένα ηθικόν και κοινωνικόν  κόσμον, κατά θεωρίαν τουλάχιστον, ξεχωριστόν. Συνέπεια όμως αναπόφευκτος της εντόνου αυτής αλληλεπιδράσεως των διαφόρων πολιτισμών είνε και η παρατηρουμένη ομοιομορφία του δικαίου των σημερινών κρατών, που δεν παραλάσσει,  παρά μόνον εις λεπτομερείας, σοβαράς μεν αναμφιβόλως, αλλά που πάντως δεν μπορούν να χαλάσουν την γενικήν εντύπωσιν ότι αι βάσεις είνε παντού αι ίδιαι.

Ας σημειωθή ότι η ομοιομορφία αυτή δεν παρατηρείται μόνον εις τας χώρας των οποίων  τα δίκαια προέρχονται αμέσως ή εμμέσως από την μεγάλην νομικήν πηγήν του Ρωμαϊκού δικαίου, όπως είνε αι χώραι της ηπειρωτικής Ευρώπης. Και εκεί όπου η επίδρασις του Ρωμαϊκού δικαίου δεν υπήρξε σοβαρά εις την αρχικήν διαμόρφωσιν του δικαίου, όπως εις την Αγγλίαν π.χ., δεν παύουν παρά τας λεπτομερειακάς και _ επιφάνειακάς διαφοράς, οι ισχύοντες θεσμοί οι στηριζόμενοι επί της equity να απολήγουν εις το βάθος εις τα ίδια αποτελέσματα, εις τα οποία καταλήγουν και οι θεσμοί της άλλης Ευρώπης που στηρίζονται εις την σύγχρονον κοι-νωνικήν διαμόρφωσιν αναλόγων αρχών όπως αι ρωμαϊκαί equitus και  bona fides.

Ακριβώς δε η ομοιομορφία αυτή, την οποίαν κατέστησεν εμφανή η σύγχρονος ανάπτυξις της επιστήμης του συγκριτικού δικαίου, προεκάλεσεν ως φυσικήν συνέπειαν της εκδήλου κοινωνικής τάσεως της παγκοσμίου επικοινωνίας, την κίνησιν προς ενοποίησιν του δικαίου όλων των κρατών, και ιδίως του ίδιωτικού και του ποινικού δικαίου, της οποίας νεώτερος κλάδος είνε η κίνησις προς ενοποίησιν του βαλκανικού δικαίου που συνεχίζεται είς τάς βαλκανικάς διασκέψεις ως επιστημονική προσπάθεια παράλληλος προς την προσπάθειαν της πολιτικής και οικονομικής προσεγγίσεως.

Η ενοποίησις του δικαίου όλων των χωρών, ο νομικός διεθνισμός όπως  θα  ημπορούσε να ονομασθή αποβλέπει εις την βαθμιαίαν εξομάλυνσιν των λεπτομερειακών διαφορών που υφίστανται μεταξύ των διαφόρων δικαίων, μέσα εις το πλαίσιον πάντοτε των παραδόσεων και των συνηθειών κάθε  λαού. Διευκολύνεται από την διαρκώς εντεινομένην επικοινωνίαν και εκπολιτιστικήν αλληλεπίδρασιν των λαών που αίρει σιγά-σιγά τας κοινωνικάς διαφοράς. Αλλά και διευκολύνει την αλληλεπίδρασιν αυτήν  δια των συνεχών προσπαθειών και της διαρκούς επικοινωνίας των ασχολουμένων με την ενοποίησιν, και δια των αποτελεσμάτων εις τα οποία πολλάκις καταλήγει. Παράδειγμα τοιούτων αποτελεσμάτων είνε αι διάφοροι διεθνείς συμβάσεις, δπως π.χ. αι περί συναλλαγματικών και γραμματίων εις διαταγήν συμβάσεις της Γενεύης του 1930 που εκυρώθησαν ήδη από αρκετά κράτη και που αποβλέπουν εις την ομοιομορφοποίησιν των κανόνων εσωτερικού δικαίου επί των συναλλαγματικών και των γραμματίων είς διαταγήν.

Εις την προσπάθειαν του αυτήν ο νομικός διεθνισμός δεν παραβλέπει την  πραγματικότητα. Και η πραγματικότης είνε ότι υπάρχουν διάφοροι λαοί και διάφορα έθνη με διαφορετικήν νοοτροπίαν και διαφορετικάς επιδιώξεις. Δεν αναμιγνύεται εις αυτάς. Αποβλέπει απλώς εις την διευκόλυνσιν της προσαρμογής του δικαίου προς την σημερινήν διεθνή κοινωνικήν πραγματικότητα και δεν έχει τίποτε το ουτοπιστικόν εις την προσπάθειαν του.

Απέναντι του νομικού αυτού διεθνισμού, ορθούται από τίνος το νεφέλωμα ενός νομικού εθνικισμού, του οποίου οι πρώτοι σχηματισμοί διεγράφησαν εις  τον ορίζοντα με το συνέδριον των Γερμανών νομικών. Ο επίτροπος  επί της Δικαιοσύνης κ. Frank εδήλωσε πράγματι εις το συνέδριον αυτό την 30ήν Σεπτεμβρίου ε.ε.: «Το δίκαιον είνε η εκδήλωσις της ικανότητος ενός λαού να ρυθμίζη τας παγκοσμίους υποθέσεις του με νόμους παγκοσμίους που δεσμεύουν όλον τον κόσμον!» Σαφέστερον εξεφράσθη ο κυβερνητικός σύμβουλος Schraut εις την ομιλίαν του περί του λαού, του κράτους και του Δικαίου. Το δίκαιον, κατά τους εθνικοσοσιαλιστάς, είπε, δέν είνε έννοια περικλείουσα ολόκληρον την ανθρωπότητα. Εξαρτάται από την στάσιν της Γερμανίας, στάσιν που θα καθορίση το αίμα της. Έχει ως προϋπόθεσιν την φυλήν. Ημπορούν συνεπώς να υπάρχουν δίκαια των διαφόρων λαών, αλλ' εν δίκαιον ισχύον δι' όλους τους λαούς του κόσμου αποτελεί ουτοπίαν! Τας αυτάς τέλος, διαπιστώσεις επανέλαβε κηρύσσων  την λήξιν των εργασιών του συνεδρίου ο ίδιος ο Χίτλερ.

Η εκδήλωσις αυτή του νομικού εθνικισμού, κατά τον οποίον δεν ημπορεί να γίνη λόγος περί ομοιομορφίας  του δικαίου των διαφόρων λαών διότι κάθε λαός έχει δίκαιον εντελώς ξεχωριστόν, προερχόμενον από την ιστορίαν και τας ιδιότητας της φυλής του, δεν περιωρίσθη εις τους λόγους μόνον αυτούς των ηγετών του εθνικοσοσιαλισμού. Διαρκούντος του συνεδρίου εδημοσιεύθη  ο νέος γερμανικός νόμος περί αγροτικών κληρονομιών (Reichserbegesetz) , ο οποίος επαναφέρει εν ισχύϊ το παλαιόν γερμανικόν  δίκαιον και ορίζει ότι μέχρις 125 εκταρίων η αγροτική γη δεν διανέμεται αλλά μεταβαίνει εν περιπτώσει θανάτου του κυρίου της εις ένα από τα τέκνα του, τον οποίον θα καθορίση ο ίδιος, εκτός αν υπάρχη τοπικόν έθιμον καθορίζον τούτο, δεν δύναται δε να πωληθή  ή να υποθηκευθή άνευ της εγκρίσεως του δικαστηρίου.

Είνε γνωστόν ότι η μεγάλη κατάτμησις των περιουσιών λόγω της εκτάσεως του κληρονομικού δικαιώματος εις όλους τους κατιόντας προεκάλεσε πάντοτε διαφωνίας και ανωμαλίας αι οποίαι δεν είνε εύρημα των νεωτέρων χρόνων. Ο κ. Η. Ιdris Bell εις μελέτην του  δημοσιευθείσαν εις τα Studι in  onore  Pietro Bonfande (ΙΙΙ σελ 59—69) προ τριετίας εξέθεσεν τας ανωμαλίας αυτάς εις την Αίγυπτον. Αλλά κατά τους νεωτέρους χρόνους η κατάτμησις αυτή επιταθείσα με τας διαφόρους αναγκαστικάς απαλλοτριώσεις και εγκαταστάσεις ακτημόνων επέφερε την μείωσιν της αποδόσεως των γαιών, την οποίαν  τα σύγχρονα κράτη προσπαθούν να διορθώσουν δια των γεωργικών συνεταιρισμών, οι οποίοι παρέχουν εις τα μέλη των τα μέσα της εντατικής καλλιεργείας τα οποία μόνα των δεν θα  ήτο δυνατόν λόγω της μικρότητος του κλήρου και της περιουσίας των να έχουν. Εις την Γερμανίαν εθεωρήθη ότι ήτο περισσότερον σύμφωνον προς της νέαν κατεύθυνσιν του δικαίου να επιχειρηθή μία ιδιόρρυθμος αναβίωσις του μεσαιωνικού δικαιώματος πρωτοτοκίας.

Είνε προφανές ότι ο γερμανικός νομικός εθνικισμός, αναζητεί ακόμη το οριστικόν πλαίσιον μέσα εις το οποίον θα τοποθετηθή. Είνε ακόμη αδιαμόρφωτος. Και περιορίζεται επί του παρόντος εις αρνητικάς διαπιστώσεις όπως π.χ. η άρνησις της αξίας του ρωμαϊκού δικαίου, το οποίον διακηρύσσεται ότι δεν έχει καμμίαν χρησιμότητα διά την σημερινήν Γερμανίαν. Ας μη λησμονήται όμως ότι και άλλοτε το ρωμαϊκόν δίκαιον εθεωρήθη, όπως και σήμερα, από πολλούς και όχι τους πλέον ασημάντους άχρηστον και είνε γνωσταί αι διατριβαί του Hotman και του Jean Bodin κατα της επιστημονικής τυραννίας του. Τούτο όμως δεν ημπόδισε τους πολιτισμένους λαούς να εξελίξουν το δίκαιον τους εις την προέκτασιν του δρόμου που το ρωμαϊκόν δίκαιον είχε χαράξει. Και ο δρόμος αυτός οδηγεί προς τον νομικόν διεθνισμόν. Είνε πολύ δύσκολον να τον φράξη οιαδήποτε πολιτική ανάγκη προς δημιουργίαν νέων νομικών συνθημάτων, την στιγμήν μάλιστα που το ίδιον αυτό καθεστώς που προσπαθεί να ιδρύση τον νομικόν εθνικισμόν παραδέχεται και διακηρύσσει ως ιδικάς του αρχάς τα ρεύματα που διατρέχουν το σημερινόν παγκόσμιον δίκαιον, την παρακμήν δηλαδή του νομικού ατομισμού, και την τάσιν, προς διαμόρφωσιν ενός κοινωνικού δικαίου.

KARL JASPERS:Η ΙΔΕΑ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΑΙ Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΛΑΪΚΗΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ

Αμφότεραι, αποτελούσαι αρχικώς εν και το αυτό, αντιτίθενται όταν αντί  να υποδεικνύεται η άγουσα εις την λογικήν οδός, τίθεται ως αρχή ότι, υφίσταται ήδη εν τη λαϊκή πραγμα­τικότητι ή απόλυτος σοφία. Τότε, δεν υπάρχουν μόνον καθωρισμέναι δομαί, αλλά συγχρόνως εν αυταίς «ειδωλοποιείται» ο λαός.

Ιδού τότε ο «κυρίαρχος λαός» περιβαλλόμενος κατά τινα τρόπον την «βασιλικήν πορφύραν» (ως κατά το παρελθόν οι απόλυτοι μονάρχαι): «vox  popoli, vox Deum (φωνή λαού, φωνή Θεού)».H  θέλησις του λαού, όμοία με την τελεσίδικον απόφασιν των κυριάρχων Ηγεμόνων της εποχής της απολύτου μοναρχίας.

Το θέμα είναι, να γνωρίζωμεν τον τρόπον με τον οποίον εκφράζεται η λαϊκή θέλησις. Εφ' όσον τίθεται ως αρχή, ότι υπάρχει εν εαυτή, θα πρέπει να αναζητηθή ο τρόπος καθορισμού της. Όταν εκφράζεται, παρουσιάζεται συχνά  εσφαλμένη.

Πότε δεν είναι εσφαλμένη ; Πιθανόν να δοθή η απάντησις : είτε εν τη κατά τας εκλογάς εκφραζομένη πλειονοψηφία, είτε εν τη μειονοψηφία μιας «εμπροσθοφυλακής», ήτις αντιθέτως προς τα ακατάστατα, ευμετάβολα και προκατειλημμένα κινήματα των μαζών, πιστεύει ότι γνωρίζει την πραγματικήν λαϊκήν θέλησιν. Πάντοτε, ωρισμένοι άνθρωποι επιζητούν, εν ονόματι (275) του λαού, δι' εαυτούς την κυριαρχίαν. Δεδομένου ότι, η κυριαρχία του λαού θεωρείται απόλυτος, προκύπτει το συμπέρασμα ότι, ή μειονοψηφία κατα­τυραννείται από τους εν ονόματι της πλειονοψηφίας κυβερνώντας ή ότι, οι πάντες κατατυραννούνται υπό μιας μικράς μειονοψηφίας.

Στηριζόμενοι επί της δήθεν υπάρξεως μιας «λαϊκής Θελήσεως» την οποίαν οι κατέχοντες την εξουσίαν ισχυρίζονται ότι εκπροσωπούν, ισχυ­ρίζονται επίσης ότι έχουν το δικαίωμα εκμηδενισμού των αντιπάλων εφ' όσον αντιδρούν εις την «λαϊκήν κυριαρχίαν». Η λαϊκή κυριαρχία, ενσαρκουμένη εις Θεσμούς εξ ίσου απολύτους, αποκλείει πάσαν αντιγνωμίαν, θεωρούσα αυτήν ως «αντίδρασιν» και «κακήν πίστιν».

Η εν ονόματι της δήθεν λαϊκής κυριαρχίας ασκούσα την εξουσίαν κυβέρνησις, διά των οργανώσεων της και των αρχηγών των, καταρ­γεί   πάντα   διάλογον.

Εναντίον της ειδωλολατρείας της «εγκατεστημένης λαϊκής κυριαρ­χίας», η ιδέα της δημοκρατίας αποτελεί μίαν ακολουθητέαν οδόν. Δεν υπάρχει εκεί «δεσπότης» βασιλεύων και κυβερνών, αλλά θα πρέπει να υφί­σταται παρά τω λαώ, ανυψουμένω αφ' εαυτού, μία θέλησις εκφραζόμενη εν εκάστη στιγμή και αενάως. Η θέλησις αυτή θα πρέπει να μορφοποιηθή εντός των οργανισμών, οίτινες καίτοι παραμένοντες σταθεροί, τίθενται υπό σταθεράς εγγυήσεις και περιορισμούς, διατηρούντες κατά τον τρόπον αυτόν ποιάν τίνα ευελιξίαν.

Η οδός αυτή απαιτεί την αλληλεγγύην μεταξύ των πλέον διαφε­ρόντων μεταξύ των στοιχείων της προσανατολισμένης και καθοδηγουμένης υπό της λογικής κοινότητος.

Εν συμπεράσματι, εκείνο το οποίον ενδιαφέρει είναι : αφ' ενός μεν ο φιλελευθερισμός και αφ' ετέρου, ο άθικτος χαρακτήρ των υφισταμένων νόμων.

Θα βλέπωμεν πάντοτε να κυβερνούν άνθρωποι, οίτινες ακολουθούντες την οδόν της δημοκρατικής ιδέας, παρεμποδίζονται από τους ισχύοντας νόμους (ενώ εκείνοι οίτινες ενσαρκώνουν την «λαϊκήν κυριαρχίαν» αποφα­σίζουν κατά τας κρισίμους στιγμάς, χωρίς να λαμβάνουν υπ' όψιν τους νόμους, τους οποίους από του ύψους της «κυριαρχικότητός» των περι­φρονούν).

Επί της οδού της δημοκρατικής ιδέας, αγωνιζόμεθα εισέτι συνεχώς εντός των κόλπων της κοινότητος προς εξεύρεσιν της αληθείας.Ούτω, το παν ευρίσκεται εν τω πεδίω μιας απεριορίστου δημοσίας συζητήσεως, χωρίς εν τούτοις να θεμελιούται επί της συζητήσεως, αλλά επί των αποφά­σεων. Η εκάστοτε αποκαλυπτόμενη αλήθεια  δέον να γίνεται αποδεκτή υπό την πίεσιν της καταστάσεως. Επέρχεται εκάστοτε προσωρινή συμφωνία (276)  «παρά τας διαφωνίας», δια της θέσεως υπό ψηφοφορίαν των θεω­ρουμένων εκάστοτε ως αναγκαίων ενεργειών. Η μεινοψηφία παύει να υποστηρίζει την αντίθετον άποψίν της, ενώ συγχρόνως διατηρεί ελπίδας μελλοντικής υπό νέας συνθήκας επιβολής αυτής. Αποδέχεται νομοταγώς την ληφθείσαν απόφασιν, ήτις έκτοτε θεωρείται ως «κοινή απόφασις».

Τέλος, η μειονοψηφία τελεί υπό την προστασίαν των νόμων και της επί του κοινού πεδίου καθιερουμένης υπό της ιδέας της δημοκρατίας αλλη­λεγγύης.

Η ιδέα της δημοκρατίας είναι μετριοπαθής, διαυγής και ενθουσιώδης. Η απαίτησις της «απολύτου λαϊκής κυριαρχίας» είναι βιαία, σκοτεινή και προκαλεί  φανατισμούς.

Θα έδει να αποφεύγεται η λέξις «δημοκρατία» ως υποκειμένη εις πολ­λαπλάς ερμηνείας και δίδουσα λαβήν εις τοσαύτας καταχρήσεις του ονόματος της ; Μήπως η εξαφάνισίς της δεν θα εδικαιολογείτο ακόμη περισσότερον, εφ' όσον εμμένοντες εν τη αρχαία έννοια των μορφών του κράτους, εννοούμεν διά του όρου αυτού μίαν μορφήν διακυβερνήσεως παρα­πλεύρως της ολιγαρχίας και της μοναρχίας ;

Κατάργησις του όρου θα ήτο ματαία και άνευ αποτελέσματος. Διότι ετυμολογικώς σημαίνει τον λαόν και επομένως πάντας τους αποτελούντας το κράτος ανθρώπους. Έχουν υποχρέωσιν άπαντες να αναλάβουν το δι­καίωμα συμμετοχής εις τα την σκέψιν και την δράσιν.

Η μόνη αντίθεσις είναι εκείνη ήτις υφίσταται μεταξύ δημοκρατικής διακυβερνήσεως και δεσποτικής διακυβερνήσεως. Όταν ομιλούμεν περί δημοκρατίας, εννοούμεν δια του όρου τούτου το καντιανόν δημοκρατικόν καθεστώς. Ουδέν άλλο όνομα αρμόζει εις αυτό περισσότερον από το όνομα «δημοκρατία»

ΑΡΧΙΜΑΝΔΡΙΤΟΥ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΟΣ ΦΩΣΤΙΝΗ: Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΤΡΑΤΟΣ ΣΤΗ ΡΩΣΣΙΑ

ΑΛΗΣΜΟΝΗΤΗ ΒΡΑΔΥΑ.

Σε λίγο αφήνουμε πλέον τα Στενά και διασχίζουμε τη θά­λασσα του Μαρμαρά. Το αντιτορπιλλικό, που μας ωδηγούσε, ελοξοδρόμησε και άφησεν ελεύθερο το βαπόρι μας να ταξι­δευτή προς την κατεύθυνσιν εκείνη, που συγκεντρώνει τους πό­θους και τα όνειρα της Φυλής μας. Ο «Τίγρης» αναπτύσσει τώρα όλη του την ταχύτητα και διασχίζει μαγευτικά της Προποντίδος τα ελαφρά κυματάκια, τα οποία ένας άνεμος γλυκός, που φυσάει από την Πόλι μας, έχει σηκώσει. Μερικοί γλάροι μας ακο­λουθούν κάνουν ολοένα κύκλους γύρω στο βαπόρι αργοσαλεύοντας τα φτερά τους και ερευνούν προσεκτικά τη θάλασσα σαν κάτι να ζητούν. Έμεινα μόνος επάνω στη γέφυρα με τον πλοίαρχο και τον υπολοχαγό Σπανόπουλο [1] διοικητήν της 1ης πολυβολαρχίας, ένα ηρωικό Σπαρτιάτη, μια λεπτή και εξευγενισμένη, μια ποιητική ψυχή. Του είχε κάνει εντύπωσι βαθειά ο τιμωνιέρης και τον παρατηρούσε με προσ­οχή. Είνε πράγματι ένας πελώριος Ρώσσος θαλασσόλυκος βουτηγμένος ολόκληρος στη γούνα, με το σκούφο του, από γούνα κι' αυτόν βυθισμένον έως στ' αυτιά του. Διευθύνει σοβαρός το βαπόρι, με το βλέμμα του καρφωμένο, στην πυξίδα. Δεν ξέρω πως αυτή τη στιγμή με κατέλαβε μια μελαγχολία. Είνε το ηλιοβασίλεμμα, η ώρα, που μεγαγχολεί κανείς. Έ­βλεπα και το βαπόρι μας να το διευθύνη όπως θέλει ένας τιμωνιέρης και 'κείνο πάντα να προχωρή σχίζοντας με την πλώρη του τα κύματα και αφήνοντας πίσω του λίγους αφρούς και ένα λευκό δρόμο, τα οποία σε λίγο εχάνοντο. Πως μοιάζει την ανθρώπινη ζωή το πέρασμα του ! Ο ήλιος, που βασιλεύει αυτή την ώρα, έχει σχηματίσει μια πύρινη θάλασσα στον ορίζοντα, μέσα στην οποίαν τα βουνά των Στενών φαίνονται σαν νησιά μες στη φωτιά ! Μαύρα σύννεφα είνε στιβαγμένα γύρω τους και ανάμεσα σ' αυτά σαν φλόγες φαί­νονται μερικά κομμάτια από σύννεφα, τα οποία έχει κοκκινίσει ο Ήλιος. Μου φαίνεται σαν να μου λένε τα Στενά : 

«Έδυσε λοιπόν και για μας η δύναμις και μαύρα σύννεφα ακολουθούν την ιστορία μας, χωρίς ελπίδα να ιδούμε πάλι την ανατολή της !» Έξαφνα ένας γλάρος τεράστιος ξεπετάχθηκε κοντά μας και αργοσαλεύοντας τα φτερά του άρχισε (34) κάνοντας μεγάλους κύκλους στον αέρα ν' ανεβαίνη σε ύψη δυσθεώρητα για να χαθή έπί τέλους στο άπειρο. Μαζί μ' αυ­τόν και η σκέψις μου άρχισε ν' ανεβαίνη σε ύψη δυσθεώρητα για να χαθή επί τέλους σ' έναν αιθέριον ουρανό παληών μου αναμνήσεων και συναισθημάτων. 

Πόσο έμεινα σ' αυτήν την έκστασι δεν ξέρω, ξέρω μόνον ότι και, όταν το παγερό κρύο της νύχτας με ανάγκασε να τρέξω στην καμπίνα μου, εξακολουθούσα να ταξιδεύω στα αιθέρια στρώματα της σκέψεως. Κανείς μας δεν μπόρεσε να κλείση μάτι όλη τη νύχτα. Κάποια ανερμήνευτη χαρά δέ μας άφηνε... Κάτι μέσα μας μας έλεγε όλη την ώρα : «Εφθάσαμε στην Πόλι, σήκω !» Μια φορά τόσο ζωηρά αισθάνθηκα αυτά τα λόγια, ώστε ετινάχθηκα ορθός, άναψα το ηλεκτρικό και κύτταξα το ρολόι μου1 ήταν τρεις παρά τέταρτο. «Είναι πολύ νύχτα ακόμη» είπα, έσβησα το ηλεκτρικό και έπεσα να κοι­μηθώ. Ο καπετάνιος μου είπε χθες ότι τα ξημερώματα θα είμαστε στην Πόλι. Αλλά που ύπνος ! Μα μήπως και οι άλλοι κοιμηθήκανε ; Ο ίδιος πόθος και η ίδια ανήσυχη σκέ­ψις βασανίζει όλους μας. Κανείς δε μπορούσε να ησυχάση. Μολονότι ο αέρας φυσάει παγερός, οι βηματισμοί δεν εσταμάτησαν όλη τη νύχτα επάνω στη γέφυρα και οι συνομιλίες «εφάνηκε ; πού είνε ; θα αργήσουμε ακόμα ;» Ακούοντας όλα αυτά από μέσα από την καμπίνα μου και στριφογυρί­ζοντας από την αϋπνία στο κρεββάτι εκαμάρωνα την Ελληνι­κή ψυχή, που δε ζη παρά μόνον για ιδανικά, παρά μόνο για πόθους αγίους και όνειρα. Έξαφνα μια φωνή. πού έτρεμε από ανέκφραστη συγκίνησι ακούσθηκε έξω : «A! Θεσπέσια Θέα Τρέξε. Η Πόλι μας! .... » «Η Πόλις μας !» επανέλαβα κι' εγώ σχεδόν ασυναισθήτως και ετινάχθηκα ορθός, άναψα το ηλεκ­τρικό και κύτταξα το ρολόι μου. Η ώρα είνε 5 π. μ. ακριβώς. «Σήκω, Χρήστο,» είπα στο Υπασπιστή, λοχαγό Δέδε,[2] που μέ­ναμε μαζί στην ίδια καμπίνα, «εφθάσαμε στην Πόλι μας.» Ετινάχθηκε κι' αυτός αμέσως ορθός, εντυθήκαμε όπως-όπως, ετυλιχθήκαμε με χονδρούς μανδύας και τρέξαμε αμέσως στη γέφυρα. Το κρύο είνε παγερό και διαπεραστικό μα, όπως ω­ραία είπε ο Υπασπιστής «αξίζει κανένας να πουντιάση για να ιδή αυτό το θέαμα.» 

Η πανσέληνος σκορπάει τις αργυρές της ακτίνες παντού από τον ξάστερον ουρανό. Ποτέ μου δεν την είδα τόσο ώμορφη (35) Ούτε ένα σύννεφο δεν υπάρχει. Όλα γύρω μας γελούν και ο αέρας , που σφυρίζει στα σχοινιά, μολονότι παγωμένος, μου κάνει την εντύπωσι  σαν να μας παίζη ένα γλυκό εμβατήριο. Έξαφνα ανατριχιάζουμε από συγκίνησι, μόλις κατορθώνομε να κρατήσουμε τα δάκρυα μας «Θεέ μου ! Τί όνειρο! Μπροστά μας, σαν ένα σταχτόμαυρο ύφασμα στολισμένο με διαμάντια και ριγμένο μαγευτικά σε μια μεριά φαίνεται σκοτεινή με τ' αραιά της φώτα η Κωνσταντινούπολις. Δεξιά και πίσω μας βαθειά στον ορίζοντα μόλις διακρίνονται σκοτεινά τα Πριγκηπόνησα, τα ώμορφα αυτά νησιά, τα οποία με την ανέκφραστη ωμορφιά τους ενέπνευσαν τόσους μεγάλους ποιητάς. Ολίγον παρέκει η Χάλκη, όπου η περιώνυμος Θεολογική Σχολή. Αριστερά μας αφήνουμε το φάρο του Aγ. Στεφάνου και μπροστά μας έχομε τα σπίτια της λατρευτής μας Πόλης . Δεξιώτερα ο φάρος του Σεραγίου στην ευρωπαϊκή παραλία , λάμπει με μεγαλοπρέπεια, ενώ στην Ασιατική ο κόκκινος φάρος του Λεάντρου χύνει γύρω του το αιματωμένο του φως . «Οι δύο αυτοί φάροι, μας λέγει ο καπετάνιος δείχνουν την είσοδο των στενών του Βοσπόρου.» 

Ολίγο δεξιώτερα μια σειρά από ηλεκτρικά σε συμμετρική απόστασι μεταξύ τους σημειώνουν τον περιώνυμο σιδηροδρομι­κό σταθμό του Χαϊδάρ Πασσά , που οι Γερμανοί έχουν κάμει τον ωραιότερο σταθμό του κόσμου, και από τον οποίον ξεκινούν οι σιδηρόδρομοι της Βαγδάτης , έργα των Γερμανών με το σκοπό να επικρατήσουν σε όλη την Ασία. 

 Εμείς παρατηρούμε με αγωνία , με χτυποκάρδι την Πόλι μας και προσπαθούμε να βρούμε στη σκοτεινή σιλουέττα της ό,τι ποθεί η ψυχή μας . 

Το βαπόρι πλέει σιγά - σιγά ως ότου ξημερώση. 

Ο καπετάνιος ζυγώνει κοντά μου, μου δίνει τα κυάλια του και δείχνοντάς μου έναν μαύρον όγκον , που εξείχε ανάμεσα στα σπίτια, μου λέγει : «Η Αγιά Σοφιά I» 

Ένα ρίγος επέρασε το σώμα μου , μόλις άκουσα αυτές τις λέξεις. Όταν δε με την βοήθεια των γυαλιών διέκρινα καθαρά στο σκιόφως της φεγγαρολουσμένης πρωίας την Αγιά Σοφιά περιτριγυρισμένη από τέσσερες πανύψηλους μιναρέδες σαν άγριους φρουρούς που κρατούν με το σίδερα δεμένον ένα γίγαντα, τα δάκρυα , που μόλις κρατούσα στην άκρη των βλεφάρων μου ως την ώραν εκείνη, ξεπετάχθηκαν έξω και άρχισα να κλαίω σαν ( 36) μικρό παιδί. 

«Λατρευτή μας Πόλι, εψιθύρισα, αγιασμένη με τα αίματα τόσων μαρτύρων και λουσμένη με τους πόθους και τα όνειρα κάθε ψυχής Ελληνικής, στολισμένη με την Α­γιά Σοφιά και την κλεισμένη πόρτα των Πατριαρχείων, αξιώ­θηκα λοιπόν να σε ιδώ....!» Τη στιγμή αυτή εζύγωσε κοντά μου ο Υπασπιστής και με βουρκωμένα και εκείνος μάτια μου λέει : «Tι ευτυχείς που είμαστε ! Τι ωραία που είνε η σιλουέττα της Πόλης μας ! Αυτή τη στιγμή σκέπτομαι με χαι­ρεκακία τους άλλους λαούς, που δεν έχουν να διεκδικήσουν μια Κωνσταντινούπολι ! » Έβγαλα το ρολόι μου και είδα την ώρα. Ήταν 6 ακριβώς, Από την Ανατολή ένας ολόχρυ­σος φωτεινός πέπλος αραιός άρχισε ν' ανεβαίνει και να διώχνη το σκοτάδι της νύχτας. «Πρέπει να σημειώσουμε, είπα, αυτήν την ώρα' είνε η πειό ευτυχισμένη της ζωής μας. Είδα­με την Πόλι μας, έστω και από μακρυά, έστω και με την βοή­θεια του φεγγαριού.» Έρριξα τότε και μια ματιά στο βαπόρι μας. Αξιωματικοί και στρατιώται μαζεμένοι στα διάφορα μέ­ρη του βαποριού προσπαθούν με δακρυσμένα μάτια κι' αυτοί ν' αρπάξουν και να βάλουν στην καρδιά τους μέσα την Πόλι την Αγιά Σοφιά. 

Ο Διοικητής του 34ου
Συντάγματος Πεζικού
Τσολακόπουλος Χρήστος

Ο Συνταγματάρχης μας [3] με βαθειά συγκίνηση κι' αυτός έρευνα με αχόρταγο και δακρυσμένο βλέμμα την Πόλι των ονείρων μας. Δεν θα λησμονήσω ποτέ αυτές τις στιγμές. Επι­κρατούσε σιγή νεκρική και δεν έβλεπες παρά μόνο χιλιάδες μάτια να είνε καρφωμένα όλα στην Πόλι και να κλαίνε ! 

«Αγωνίζομαι για την Πατρίδα μου, μου λέει με συγκίνησιν ανέκφραστη ο Συνταγματάρχης μας, είκοσι πέντε χρόνια τώρα. Το σώμα μου εγέμισε πληγές για την τιμή της και τη δόξα της και τώρα ανακουφίζομαι. Αυτή τη στιγμή, που το βλέμμα μου χαϊδεύει την Πόλι των ονείρων της Φυλής μας πληρώ­νονται οι κόποι μου και το αίμα μου, που έχω χύσει.» 

Και ενώ έλεγε τα λόγια αυτά ο ατίμητος ήρως, εβούρκωσαν και τα ηρωϊκά του μάτια.


[1] Πρόκειται για τον Υπολοχαγό Πεζικού Λεωνίδα Σπανόπουλο του 1ου Τάγματος του Βλάχου-Πράσσου Κωνσταντίνου και όχι για τον ομόβαθμό του Σπανόπουλο Στέλιο του 11ου Λόχου του 3ου Τάγματος του Μελέτη Νικολάου.
[2] Ο Υπολοχαγός Πεζικού Δέδες Χρήστος θα αναλάβει τη διοίκηση της 3ης Πολυβολαρχίας του 3ου Τάγματος του Μελέτη .

[3] Τσολακόπουλος Χρήστος (1868-1923) Ο θρυλικός Καπετάν Ρέμπελος του Μακεδονικού Αγώνα γεννήθηκε στο Ναύπλιο. Απεφοίτησε από την σχολή Υπαξιωματικών με τον βαθμό του Ανθυπολοχαγού (πζ) στα 1899. Πολέμησε επικεφαλής ανταρτικού σώματος στον Μακεδονικό αγώνα και τραυματίστηκε . Έλαβε μέρος στον ελληνοτουρκικό πόλεμο και τραυματίστηκε πάλι μπροστά στα Ιωάννινα. Πολέμησε στον Μεγάλο Πόλεμο και σε ηλικία 51 χρόνων διοίκησε το 34ο Σύνταγμα Πεζικού στην ατυχή ελληνική εκστρατεία στη Νότια Ρωσία. Για τις πολύτιμες υπηρεσίες στην Πατρίδα η Κυβέρνηση τον αποστράτευσε στα 1920 με τον βαθμό που έφερε μέχρι τότε. Εκείνο του Συνταγματάρχη .Ο Τσολακόπουλος προήχθη μετά θάνατον στον βαθμό του Υποστράτηγου.

                                                                                                                                                                                                                                              Επιστροφή

ΔΟΝΗΣΙΣ  ΚΑΡΔΙΩΝ

ΓΕΡΜΑΝΟ-ΣΟΒΙΕΤΙΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΜΗ ΕΠΙΘΕΣΕΩΣ 23/8/1939

  Σύμφωνο μη επιθέσεως μεταξύ Γερμανίας και Ε.Σ.Σ.Δ

Η  κυβέρνηση του Γερμανικού Ράιχ και η κυβέρνηση  της Ενώσεως Σοβιετικών Σοσιαλιστικών  Δημοκρατιών, επιθυμώντας, να ενδυναμώσουν την υπόθεση της ειρήνης μεταξύ Γερμανίας και Ε.Σ.Σ.Δ. και ξεκινώντας από τις θεμελιώδεις προβλέψεις της Συμφωνίας Ουδετερότητας  πού υπογράφηκε τον Απρίλιο του 1926 μεταξύ Γερμανίας και Ε.Σ.Σ.Δ., κατέληξαν στην ακόλουθη   συμφωνία :

 Άρθρο Ι.

Τα δύο Υψηλά Συμβαλλόμενα Μέρη υποχρεούνται να απόσχουν από οποιαδήποτε  πρά­ξη βίας, από οποιαδήποτε επιθετική ενέργεια και  από οποιαδήποτε επίθεση εναντίον αλλήλων, είτε μεμονωμένα είτε από κοινού με άλλες δυνάμεις.

Άρθρο II.

Σε περίπτωση που το ένα από τα δύο Υψηλά Συμβαλλόμενα Μέρη γινόταν αντι­κείμενα πολεμικής δράσεως από μέρους μίας  τρί­της δυνάμεως, το άλλο Υψηλό Συμβαλλόμενο Μέρος δεν θα προσφέρει με κανέναν τρόπο την υποστήριξή  του στην  τρίτη αυτή  δύναμη.

Άρθρο III.

Οι κυβερνήσεις των δύο Υψηλών Συμβαλλομένων Μερών θα διατηρούν μελλον­τικά συνεχή αμοιβαία επαφή με τον σκοπό της ενημερώσεως και της ανταλλαγής πληροφοριών γύρω από προβλήματα που αφορούν στα κοινά τους  συμφέροντα.

Άρθρο IV.

Κανένα από τα δύο Υψηλά Συμβαλλόμενα Μέρη δεν θα μετάσχει σε οποιονδήποτε συνασπισμό δυνάμεων που έμμεσα ή άμεσα θα στρέφεται εναντίον του αλλού.

Άρθρο V.

Σε περίπτωση πού θα προκύψουν φιλονικίες ή συγκρούσεις μεταξύ των δύο Υ­ψηλών Συμβαλλομένων Μερών, γύρω από προ­βλήματα του ενός ή του άλλου είδους, και οι δύο συμβαλλόμενοι θα λύσουν τις φιλονικίες ή τις  συγκρούσεις  αυτές αποκλειστικά με φιλική ανταλ­λαγή γνωμών ή, εν ανάγκη, με τη συγκρότηση επιτροπών  διαιτησίας.

Άρθρο VI.

Η παρούσα συνθήκη συνάπτεται για ένα χρονικό διάστημα δέκα ετών, με την πρόβλεψη ότι εφ’ όσον το ένα από τα δύο Υψηλά Συμβαλλόμενα Μέρη δεν την καταγγείλει ένα χρόνο πριν από την εκπνοή της προθεσμίας αυ­τής, το κύρος της συνθήκης αυτής παρατείνεται αυτόματα  για άλλα πέντε   χρόνια.

Άρθρο VII

Η παρούσα συνθήκη θα κυρωθεί  εντός του συντομότερου δυνατού χρονικού διαστήματος . Η ανταλλαγή των  κυρώσεων θα γίνει στο   Βερολίνο.   Η   συμφωνία   θα   τεθεί   σε ισχύ μόλις υπογραφεί.

Συντάχθηκε εις διπλούν στη Γερμανική και στη Ρωσική γλώσσα.

Μόσχα 23 Αυγούστου 1939.

Για τη Κυβέρνηση του Γερμανικού Ράιχ

v. RIBBENTROP

O Πληρεξούσιος της κυβέρνησης της ΕΣΣΔ

V.MOLOTOV

Πρόσθετο Μυστικό  Πρωτόκολλο.

Με την ευκαιρία της υπογραφής του Συμφώνου Μη  Επιθέσεως μεταξύ  του Γερμανικού Ράιχ και τής Ενώσεως των Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών οι υπογεγραμμένοι πληρεξούσιοι εκάστου των  δύο μερών συζήτησαν  σε αυστηρά εμπιστευτικές συνομιλίες το θέμα των ορίων των αντίστοιχων σφαιρών επιρροής των στην Ανατολική Ευρώπη Οι συζητήσεις αυτές οδή­γησαν στα ακόλουθα συμπεράσματα :

1.Σε περίπτωση εδαφικής και πολιτικής ανακατατάξεως στις περιοχές που ανήκουν στα Βαλτικά Κράτη (Φινλανδία, Εσθονία, Λετονία,  Λιθουανία), τα βόρεια σύνορα τής Λιθουανίας θα αντιπροσωπεύουν  τα σύνορα των σφαιρών   επιρροής  τής  Γερμανίας  και  τής   Ε.Σ.Σ.Δ. Στο σημείο αυτό της επαφής,  το συμφέρον της Λιθουανίας στη ζώνη της Βίλνα αναγνωρίζεται από κάθε συμβαλλόμενο μέρος.

2.Σε  περίπτωση εδαφικής και πολιτικής ανακατατάξεως των περιοχών πού ανήκουν στο Πολωνικό  κράτος  οι  σφαίρες  επιρροής  τής   Γερμανίας   και   τής   Ε.Σ.Σ,Δ,   θα  ορίζονται   κατά    προσέγγιση από τη γραμμή των ποταμών Νάρεβ,  Βιστούλα  και  Σαν.

Το ζήτημα του κατά πόσον τα συμφέροντα και   των δύο μερών καθιστούν επιθυμητή τη διατήρήση ενός ανεξάρτητου Πολωνικού κράτους, καθώς και του ποια θα έπρεπε να είναι τα όρια ενός τέτοιου  κράτους  μπορεί να   καθορισθεί   οριστικά   μόνον  κατά την πορεία  των  περαιτέρω πολιτικών εξελίξεων. Σε κάθε περίπτωση οι δύο κυβερνήσεις θα επιλύσουν το ζήτημα αυτό μέσω μιας  φιλικής συμφωνίας.

3. Όσον αφορά την  Νοτιοανατολική Ευρώπη η σοβιετική πλευρά επισημαίνει το ενδιαφέρον της για τη Βεσσαραβία. Η γερμανική πλευρά δηλώνει πλήρη πολιτική έλλειψη ενδιαφέροντος για τους τομείς αυτούς.
Αυτό το πρωτόκολλο θα αντιμετωπισθεί  από τα δύο μέρη ως αυστηρά απόρρητο.

Μόσχα 23 Αυγούστου 1939.

Για τη Κυβέρνηση του Γερμανικού Ράιχ

v. RIBBENTROP

O Πληρεξούσιος της κυβέρνησης της ΕΣΣΔ

V.MOLOTOV

                                           

CORNELIU ZELEA CONDREANU: ΣΤΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ.

Λεγεωνάριοι,

Οι πολυλογάδες των παλαιών κομμάτων περιδιαβαίνουν για μια ακόμη φορά στα χωριά , ζητούν την βοήθειά σας, για να μπορέσουν να σταθούν και πάλι στα πόδια τους. Κάτω από τη διακυβέρνησή τους  ο Ρουμανισμός παντού, έχει πέσει στα γόνατα μπροστά στον ξένο που  έχει κάνει την εμφάνισή του, εδώ και λίγο καιρό.

Τα μεγάλα συμφέροντα του παραμερίζονται .

Ο κόσμος των πολιτικάντιδων βλέπει μόνο κομματικά συμφέροντα και για χάρη τους θυσιάζει κάθε ημέρα και κάθε ώρα, το ίδιο μας το μέλλον, σαν γένος. Τα δασωμένα βουνά πέφτουν ,πέφτουν στα χέρια αυτών  που εμφανίστηκαν τώρα τελευταία.
Κλαίνε οι καρδιές των Motzi και των κατοίκων του Maramures, ξεχασμένοι από όλους. Οι εγκαταλειμμένοι Ρουμάνοι εργάτες πυκνώνουν τις γραμμές των εβραίων κομμουνιστών Παρατημένο στη τύχη του το ρουμανικό εμπόριο ,  δίχως προστασία , γονατίζει μπροστά στον άνισο αγώνα ενάντια στο ξένο. Στις γραμμές του ένδοξου στρατού μας διεισδύει όλο και βαθύτερα το διαλυτικό και διαβρωτικό για τις συνειδήσεις μικρόβιο .Δύσκολες ώρες προβλέπονται στο μέλλον.

Όταν θα βρεθούμε αντιμέτωποι  με τη  μεγάλη παγκόσμια δοκιμασία ποιος θα βρεθεί να υπερασπίσει την γη της χώρας αυτής και την τιμή  της σημαίας μας; Ο Ρουμάνος χωρικός πουλά το προϊόν του λιγότερο από όσο κοστίζει. Οι εμπορομεσίτες έχουν πολλαπλασιαστεί και μας πνίγουν . Τα καφενεία είναι γεμάτα από τοκογλύφους και ενδιάμεσους. Πλουτίζουν σε βάρος αυτών που εργάζονται . Ο λαός έχει απογυμνωθεί . Ο Ρουμάνος πελαγωμένος στα χρέη του έγινε ο σύγχρονος σκλάβος του Εβραίου τραπεζίτη .Η χώρα μοιρασμένη στα δύο με το ένα κομμάτι της να καταπίνει το άλλο , καταρρέει μπροστά στα μάτια μας . Επί κεφαλής των παλαιών κομμάτων δεν υπάρχουν σταθεροί και αποφασισμένοι άνθρωποι και αυτοί που υπάρχουν  δεν διαθέτουν  ίχνος από εθνικιστική διάθεση και είναι παντελώς αδιάφοροι για   το ρουμανικό στοιχείο που εδώ και πολλούς αιώνες κουβαλά στη ράχη του την ζωή της χώρας.
Λεγεωνάριοι

Μπροστά στην κατάσταση αυτή και πριν οι καταδικασμένοι στις συνειδήσεις μας πολιτικάντηδες προλάβουν να πάρουν ανάσα, τραβήξαμε το σπαθί υψώνοντας την σημαία της νέας εποχής. Διάχυτη είναι η αίσθηση , όλο και εντονότερη, για την ανάγκη υιοθέτησης άλλων αρχών της ηθικής και πολιτικής ζωής. Η απελευθέρωση της χώρας από τους πολιτικάντηδες είναι απαίτηση των καιρών . Στην θέση των παλαιών κομμάτων γίνεται αισθητή η ανάγκη για ανανέωση . Στην θέση των κομμάτων έτοιμα πάντα να λυγίσουν την μέση μπροστά στον ξένο , υπάρχει ανάγκη για μια πολιτική εθνικής αυτονομίας και ενισχύσεως του Ρουμανισμού. Πείτε σε εκείνους που έρχονται πάλι να σας πάρουν από το χέρι ότι τέλειωσαν τα ψέματα." Όλοι αυτοί οι πολυλογάδες μπορούν και να εξαφανιστούν ". Από τώρα και μετά μια και μόνη φωνή οφείλετε να ακούτε μυστική και μυστηριακή όπως του  Θεού: την έκκληση της γης των πατέρων. Αυτή την φωνή πρέπει να την ακούν όλοι γύρω σας. Υπακούστε την ολόψυχα.! Ρουμάνοι .
Όταν η φωνή σας και η θέλησή σας θα κάνουν πραγματικότητα τη νίκη , η Ρουμανία θα αναγεννηθεί . Θα ξανανθίσει . Τα παιδιά σας θα ξαναγίνουν όμορφα και δυνατά  σαν τις παιώνιες, (ιδιαίτερα όμορφα αγριολούλουδα.) Ο ξένος θα την σέβεται. Ο εχθρός θα την φοβάται..

Στρατιώτες της Λεγεώνας του Αρχαγγέλου Μιχαήλ! Από την στιγμή που ο Θεός σας επέλεξε να οικοδομήσετε αυτή την καινούργια Ρουμανία από τον Δνείστερο μέχρι τον Tiσα και το γένος περιμένει να σας υποδεχθεί με ατελείωτα χειροκροτήματα, βγάλτε από τα ατσαλένια στήθη σας την δική μας κραυγή μάχης και νίκης : Ζήτω η Ρουμανική Ρουμανία ! Ζήτω η Λεγεώνα.! 

 Corneliu Zelea Codreanu, 

Αρχηγός της Λεγεώνας. (ΣΗΜΕΙΟ  89)

CORNELIU ZELEA CONDREANU :LE LIVRET DU CHEF DE NID

 Ο  Λεγεωνάριος και ο πολιτικάντης .

Ο Λεγεωνάριος και ο πολιτικάντης -ο κομματάνθρωπος – βρίσκονται σε εκ διαμέτρου  αντίθετες θέσεις. Ο άνθρωπος των Κομμάτων καταστρέφει την Ρουμανία .Εναντίον του προτάσσει το στήθος του ο Λεγεωνάριος. Όταν ο άνθρωπος των Κομμάτων , ο πολιτικάντης , της πόλης ή του χωριού μπαίνει σε ένα κόμμα, το πρώτο ερώτημα που κάνει δεν είναι άλλο από το «Τι θα κερδίσω εδώ…;. Τι όφελος θα έχω;» Αυτός είναι ο λόγος που οι πολιτικάντηδες κερδίζουν ενώ η χώρα βαδίζει  από το κακό στο χειρότερο. Όταν ο Λεγεωνάριος μπαίνει στην Λεγεώνα λέγει : «Δεν θέλω τίποτα για μένα». Το μόνο που σκέφτεται είναι : «Τι μπορώ να δώσω , τι θυσία μπορώ εγώ να προσφέρω για την πατρίδα μου.;». Ο Λεγεωνάριος λέγει : οι πρόγονοι υπέφεραν χίλια ολόκληρα χρόνια και πέθαναν με την σκέψη στραμμένη σ’ αυτή την γη. Για χίλια χρόνια την λαχταρούσαμε και την ονειρευόμασταν. Σήμερα που ο Θεός μας την έδωσε ολόκληρη αντί να πέσουμε στα γόνατα μπροστά της, αντί να την προσκυνήσουμε σαν να πρόκειται για άγια εικόνα  εμείς την λεηλατούμε, την απογυμνώνουμε. Μπροστά σ΄αυτή , ο λεγεωνάριος παρουσιάζεται όχι με τα δικαιώματα του πολίτη αλλά με την ευθύνη του ιερού χρέους. Οι βλέψεις του πολιτικάντη επικεντρώνονται στην συσσώρευση αγαθών' οι δικές μας σκοπεύουν στη δημιουργία μιας ανθηρής και ισχυρής πατρίδας. Για χάρη της θα δουλέψουμε και θα δημιουργήσουμε. Για χάρη της θα μετατρέψουμε κάθε Ρουμάνο σε ήρωα , έτοιμο να δώσει την μάχη , έτοιμο να υποστεί την θυσία , έτοιμο για την δοκιμασία του θανάτου. (Βλέπε Pentru Legionari). ..... «Όποιος ξέρει να πεθαίνει δεν πρόκειται ποτέ να γίνει σκλάβος.». Σενέκας.( Σημείο 64)  

Το αίσθημα της αξιοπρέπειας

Έχουμε πια κουραστεί από το έλλειμμα  της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Αν δεν δώσεις φιλοδώρημα ,αν δεν πληρώσεις  δεν σε γράφουν στο κόμμα. Αν δεν πληρώσεις τα πιστοποιητικά σαπίζουν στα γραφεία του Δημαρχείου .Αν δεν δώσεις ένα φιλοδώρημα , δεν μπορείς να μπεις σε Υπουργείο. Αν δεν δώσεις ένα φιλοδώρημα  δεν μπορείς να εξασκήσεις τα δικαιώματά σου. Το φιλοδώρημα, το φακελάκι και η εξαπάτηση έχουν καταστρέψει την ηθική υγεία του ρουμανικού λαού. Ο λεγεωνάριος θα προσπαθήσει να εξαλείψει τις συνήθειες αυτές  και να αναγεννήσει  το νόημα της ανθρώπινης αξιοπρέπειας . Δεν πρόκειται να δώσει τίποτα και σε κανένα , δεν θα υποσχεθεί τίποτα σε κανένα  και όταν  θα προσφέρει σε κάποιο κάποια υπηρεσία  δεν πρόκειται να εξευτελιστεί δεχόμενος φιλοδωρήματα  αλλά αντίθετα θα αρπάξει από τον λαιμό  αυτόν που θα το επιχειρήσει.(Σημείο 52). 

Πράκτορες προβοκάτορες. 

Μέσα στις οργανώσεις τρυπώνουν διάφοροι κατάσκοποι . Μερικοί είναι πράκτορες της αστυνομίας .Διευκολύνετε την είσοδό τους για να τους αποδείξετε ότι δεν έχετε μυστικά από αυτούς. Αν όμως μεταξύ των Λεγεωνάριων επισημανθεί κάποιος που πωλείται για το χρήμα και γίνεται προδότης της Λεγεώνας αυτός θα τιμωρηθεί: σήμερα, αύριο, σε ένα ή σε δύο χρόνια. Η μεγαλύτερη ατιμία για την οργάνωση μας είναι να ανακαλύψουμε ανάμεσά μας κατασκόπους. Υπάρχουν κάποιοι άλλοι που παρουσιάζονται σαν Λεγεωνάριοι και περιφέρονται σε διάφορες οργανώσεις με πρόθεση να κλέψουν, που ζητούν και  συγκεντρώνουν χρήματα. Μερικοί από αυτούς κατορθώνουν να αποσπάσουν συστατική επιστολή ή ταυτότητα μέλους. Ερευνάτε για παρόμοια άτομα. Παραδώστε τους στην αστυνομία. Την τελευταία στιγμή ανακαλύπτω ότι ένας πράκτορας που δεν γνωρίζει πλέον τι άλλες πληροφορίες να δώσει σχετικά με την Λεγεώνα πληροφόρησε την Δημόσια Ασφάλεια ότι οι Λεγεωνάριοι σχεδιάζουν  δολοφονίες διαφόρων Επάρχων. Ένας άλλος επινόησε ένα μυστικό κώδικα με τον οποίο καταδεικνύονταν οι Σύνδεσμοι της Πρωτεύουσας. Δεν χρειαζόμαστε κώδικες . Αυτή είναι μια άθλια επινόηση. Ας κάνει έρευνες όσες θέλει ολόκληρη η αστυνομία.. ‘Οτι έχουμε να πούμε το λέμε καταπρόσωπο και δυνατά .Αν ακούσετε διαδόσεις του είδους ή διαβάσετε σε έντυπα ιουδαϊκά δημοσιεύματα σαν αυτά στα Adevarul[2], Dimineatza[3]  και Lupta [4] , να γνωρίζετε από την πρώτη στιγμή ότι όλα είναι συκοφαντίες , και για τον λόγο αυτό θα απευθυνθούμε στην αστυνομία. (Σημείο 79.)